Küçük Menderes Havzası İçerisinde Yer Alan Mastitisli Süt Sığırlarının Kan ve Süt Numunelerinde Bazı Viral (Bohv-1 Ve Bpıv-3) ve Bakteriyel (Enterobacteriaceae, Staphylococcus ve Streptococcus) Etkenlerin Varlığının Araştırılması ve Süt Bileşimi Üzerindek

Yazarlar

Mehmet Berat Nayır; Tunahan Çomak; İpek Çomak; Mehmet Özkan Timurkan; Ender Dinçer

Özet

Referanslar

Kul E, Erdem H and Atasever S. Süt sığırlarında farklı meme özelliklerinin mastitis ve süt somatik hücre sayısı üzerine etkileri. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi. 2006; 21(3): 350-356.

Kaymaz M, Fındık M, Risvanlı A and et al. Evcil hayvanlarda meme hastalıkları. Malatya: Medipres Yayıncılık; 2016.

Ivanov GY, Bilgucu E, Balabanova TB and et al. Effect of animal breed, season and milk production scale on somatic cell count and composition of cow milk. Bulgarian Journal of Agricultural Science. 2017; 23(6): 1047-1052.

Ergül S, Ergül A and Göncü S. Süt sığırlarında besleme stratejilerinin süt verimi ve süt kompozisyonu üzerine etkileri. International Journal of Eastern Mediterranean Agricultural Research. 2019; 2(2): 145-165.

Haile-Mariam M and Pryce JE. Variances and correlations of milk production, fertility, longevity, and type traits over time in Australian Holstein cattle. Journal of Dairy Science. 2015; 98(10): 7364-7379.

Soyeurt H, Dardenne P, Gillon A and et al. Variation in fatty acid contents of milk and milk fat within and across breeds. Journal of Dairy Science. 2006; 89(12): 4858-4865.

Chen B, Grandison AS and Lewis MJ. Best use for milk–A review. II–effect of physiological, husbandry and seasonal factors on the physicochemical properties of bovine milk. International Journal of Dairy Technology. 2017; 70(2): 155-164.

Malek dos Reis CB, Barreiro JR, Mestieri L and et al. Effect of somatic cell count and mastitis pathogens on milk composition in Gyr cows. BMC Veterinary Research. 2013; 9: 1-7.

Sahin A and Kasıkcı M. Esmer ineklerde somatik hücre sayısı ve bazı çiğ süt parametreleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesi. Turkish Journal Of Agriculture-Food Science And Technology. 2014; 2(5): 220-223.

Ruegg PL. Investigation of mastitis problems on farms. Veterinary Clinics: Food Animal Practice. 2003; 19(1): 47-73.

Halasa T, Huijps K, Østerås O and et al. Economic effects of bovine mastitis and mastitis management: A review. Veterinary Quarterly. 2007; 29(1): 18-31.

Kibebew K. Bovine mastitis: A review of causes and epidemiological point of view. Journal of Biology, Agriculture and Healthcare. 2017; 7(2): 1-14.

Jamali H, Barkema HW, Jacques M and et al. Invited review: Incidence, risk factors, and effects of clinical mastitis recurrence in dairy cows. Journal of Dairy Science. 2018; 101(6): 4729-4746.

Bastan A. İneklerde meme hastalıkları. Ankara: Hatiboğlu Yayınevi; 2009.

Philpot WN. Control of mastitis by hygiene and therapy. Journal of Dairy Science, 1979; 62(1): 168-176.

Sharif A, Umer M, Muhammad G and et al. Mastitis control in dairy production. Journal of Agriculture and Social Sciences. 2009; 5: 102-105.

Hamadani H, Khan AA, Banday MT and et al. Bovine mastitis-A disease of serious concern for dairy farmers. International Journal of Livestock Research. 2013; 3(1): 42-55.

Cunha RPL, Molina LR, Carvalho AU and et al. Subclinical mastitis and the relationship between somatic cell count with number of lactations, production and chemical composition of the milk. Arquivo Brasileiro de Medicina Veterinária e Zootecnia. 2008; 60: 19-24.

Looper ML. Factors affecting milk composition of lactating cows. USA: University of Kansas; 2012.

Aytekin I and Boztepe S. Süt sığırlarında somatik hücre sayısı, önemi ve etki eden faktörler. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology. 2014; 2(3): 112-121.

Kasım O. Süt sığırlarında süt kompozisyonunu etkileyen faktörler ve besleme-süt kompozisyonu ilişkisi. Bahri Dağdaş Hayvancılık Araştırma Dergisi. 2015; 4(2): 37-45.

Varshney JP and Naresh R. Comparative efficacy of homeopathic and allopathic systems of medicine in the management of clinical mastitis of Indian dairy cows. Homeopathy. 2005; 94(02): 81-85.

Firth CL, Laubichler C, Schleicher C and et al. Relationship between the probability of veterinary-diagnosed bovine mastitis occurring and farm management risk factors on small dairy farms in Austria. Journal of dairy science. 2019; 102(5): 4452-4463.

Aghamohammadi M, Haine D, Kelton DF and et al. Herd-level mastitis-associated costs on Canadian dairy farms. Frontiers in veterinary science. 2018; 100.

Yalcın C, Yıldız AS, Sarıözkan S and et al. Producer profiles, production characteristics and mastitis control applications at dairy herds in Konya, Burdur and Kırklareli provinces, Turkey. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2010; 57(1): 43-48.

Yıldız AS and Yalcın C. Ankara ili süt sığırcılığı işletmelerinde klinik mastitis kaynaklı ekonomik kayıplar. Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2014; 2: 55-62.

Sarıözkan S. Türkiye’de süt sığırcılığı işletmelerinde mastitis nedeniyle oluşan finansal kayıpların tahmin edilmesi. Harran Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2019; 8(2): 147-151.

Oztürk D and Karkacıer O. Süt sığırcılığı yapan işletmelerin ekonomik analizi (Tokat ili Yeşilyurt ilçesi örneği). Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2008; 1: 15-22.

TÜİK. T.C. İzmir Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü 2021 Yılı Brifingi. (07/07/2025 tarihinde https://izmir.tarimorman.gov.tr/Belgeler/%C4%B0ZM%C4%B0R-%202021%20BR%C4%B0F%C4%B0NG.pdf adresinden ulaşılmıştır).

Watts JL, Salmon SA, Yancey Jr RJ and et al. Antimicrobial susceptibility of microorganisms isolated from the mammary glands of dairy heifers. Journal Of Dairy Science. 1995; 78(7): 1637-1648.

Pitkala A, Haveri M, Pyorala S and et al. Bovine mastitis in finland 2001-prevalence, distrubution of bacteria, and antimicrobial resistance. Journal of Dairy Science. 2004; 87: 2433-2441.

Yavru S. Mastitise sebep olan viral etkenler. Süt İnekçiliğinde Mastitis Sempozyumu, Akdeniz Üniversitesi Veteriner Fakültesi. 2001; 32: 41.

Alpay G ve Yesilbag K. Mastitis olgularında virusların rolü. Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2009; 28(1): 39-46.

Herlekar DA, Shashikant CS, Gurjar AA and et al. Presence of viral and bacterial organisms in milk and their association with somatic cell counts. Journal of dairy science. 2013; 96(10): 6336-6346.

Zhou Y, Li X, Ren Y and et al. Phylogenetic analysis and characterization of bovine herpesvirus-1 in cattle of China, 2016–2019. Infection, Genetics and Evolution. 2020; 85: 104416.

Ren Y, Chen X, Tang C and et al. First ısolation and characteristics of bovine parainfluenza virus type 3 from yaks. Pathogens. (2022); 11(9): 962.

Akcan A. Karaköy Jersey’lerinde tip puantajı. Meme ve beden ölçüleri ile süt verimi arasındaki ilişkiler. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.1993.

Alacam E, Alpan O and Tekeli T Süt ineklerinde bazı meme ölçümleri ve süt verimi ile subklinik mastitis arasındaki ilişkiler. Lalahan Zootekni Araştırma Enstitüsü Dergisi. 1983; 23(3-4): 85-99.

Rogers GW, Hargrove GL, Lawlor Jr TJ and et al. Correlations among linear type traits and somatic cell counts. Journal of Dairy Science. 1991; 74(3): 1087-1091.

Klein D, Flöck M, Khol JL and et al. Ultrasonographic measurement of the bovine teat: breed differences, and the significance of the measurements for udder health. The Journal of dairy research. 2005; 72(3): 296–302.

Ozbeyaz C, Unal N and Colakoğlu N. İsviçre esmeri ineklerde meme ve meme başı şekil ve ölçülerinin sağılabilirlik ve süt verimi üzerine etkisi. Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi. 1998; 38(1): 1-23.

Sen OS and Sekerden O. Siyah alaca sığırlarda muhtelif meme ölçüleri ile süt verim performansı arasındaki ilişkiler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 1994; 9(1): 65-69.

Rupp R and Boichard D. Genetic parameters for clinical mastitis, somatic cell score, production, udder type traits, and milking ease in first lactation Holsteins. Journal of dairy science. 1999; 82(10): 2198-2204.

Kuczaj M. Analysis of changes in udder size of high-yielding cows in subsequent lactations with regard to mastitis. Electronic Journal of Polish Agricultural Universities-Series Animal Husbandry. 2003; 6(1).

Ruegg PL. A 100-year review: Mastitis detection, management, and prevention. Journal of dairy science. 2017; 100(12): 10381–10397.

Jørgensen HJ, Mørk T, Caugant DA and et al. Genetic variation among Staphylococcus aureus strains from Norwegian bulk milk. Applied and environmental microbiology. 2005; 71(12): 8352–8361.

Büyükcangaz E, Mat B and Ahmed MKAA. subklinik mastitisli sığır sütlerinin mikrobiyolojik analizi ve izolatların antimikrobiyal direnç profili. Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2012; 31(2): 35-44.

Auldist MJ and Hubble IB. Effects of mastitis on raw milk and dairy products. Australian Journal of Dairy Technology. 1998; 53: 28–36.

Dos Santos PJ, Ladeira SL, de Lima Gonzalez H and et al. Bacteria from bovine mastitis: survey and literature review. Congresso International Da Agroindustria-Second International Veterinary Internal Medicine Congress. 2020; 25-27.

Safak T and Risvanli A. Effect of somatic cell count on milk composition and some chemical properties of milk. Arquivo Brasileiro de Medicina Veterinária e Zootecnia. 2022; 74(06): 1083-1083.

Abd-El Hamed A and Kamel E. Incidence and economics of clinical mastitis of holstein friesian dairy cows under egyptian condition. Benha Veterinary Medical Journal. 2020; 39(1): 119-124.

Harjanti DW and Sambodho P. Effects of mastitis on milk production and composition in dairy cows. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science. 2020; 518(1): 012032.

Stocco G, Summer A, Cipolat-Gotet C and et al. Differential somatic cell count as a novel indicator of milk quality in dairy cows. Animals. 2020; 10(5): 753.

Leitner G, Chaffer M, Shamay A and et al. Changes in milk composition as affected by subclinical mastitis in sheep. Journal of dairy science. 2004; 87(1): 46-52.

Leitner G, Merin U, Silanikove N and et al. Effect of subclinical intramammary infection on somatic cell counts, NAGase activity and gross composition of goats' milk. Journal of Dairy Research. 2004; 71(3): 311-315.

Mourits MCM, Huirne RBM, Dijkhuizen AA and et al. Economic optimization of dairy heifer management decisions. Agricultural Systems. 1999; 61: 17-31.

Yayınlanan

13 Ocak 2026

Lisans

Lisans