Seramik Sanatı ve Bugünkü Konumu
Özet
Sanat nasıl ortaya çıktı? Ve seramik sanatının tarihsel süreç içerisindeki yeri ve önemi ile bugünkü konumu nedir? İşte bu soruların cevabını araştırıp paylaşmak ve seramik zanaat mıdır yoksa sanat mıdır? Tartışmasına son verilmesine katkıda bulunmak ve seramik sanatının çok geniş kapsamlı bir sektör olarak birbiriyle bağlantılı çok sayıda alt dallarının olduğunun açıklanması amaçlanmıştır. Seramik bir sanat dalı olarak günümüz seramik sanat uygulamalarındaki sanatçıların eser örnekleri ele alınarak paylaşılması da önemli görülmüştür.
Seramik, çağlar öncesinden günümüze varıncaya kadar yüzbinlerce insanın (usta) bilgi ve deneyimlerini zanaatına/sanatına yansıtması ve paylaşması ile sürekli gelişim göstermiştir. Ateşin bulunması sonrasında insanlar çanak- çömlek yaparak günlük yaşamlarında bu kaplara yer vermişlerdi.
İnsan dünyaya geldikten sonra kendi yaratıcısının varlığını içinde hep hissetmesi ile inanç doğmuş ve İlahını bulmaya çalışmıştır. Bunun sonucunda bazen Güneş’e, Ay’a bazen doğa olaylarına tapınmış kendisini koruyacağına inanıp Tanrı gördükleri idoller ve amuletleri topraktan yapıp pişirdiler. Bu da bir bakıma seramik ve heykel sanatının dolaylı olarak ortaya çıkmasına neden olmuştur.
Seramik sanatı kendi içerisinde birden fazla başlık ve onların alt başlıklarından oluşmaktadır. Her alt başlıkta kullanılan bileşimler farklı reçetelerden oluşmaktadır. Kısacası seramik demek çömlek zanaatından ibarettir demek değildir. Seramik teknolojik gelişimi ile insan yaşamında yine insanın konforlu yaşamında da büyük katkı sağlamaktadır.
Bu bölümde seramiğe dair birçok bilgi paylaşılarak seramik sanatının insan yaşamı ile iç içeliğine örnekleri ile yer verilip seramiğin ne kadar önemli bir sanat ve mühendislik alanı olduğu vurgulanmaktadır.
Referanslar
Ağatekin, M. (2002). Dünya’da ve Türkiye’de çağdaş seramik sanatının oluşum süreci. Anadolu Sanat, 12, 1-15,
An Iznik Pottery Tile, Ottoman Turkey. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://tr.pinterest.com/pin/375839531399351616/
Anadolu Medeniyetleri Müzesi Katalogu. (1997). Ankara
Arcasoy, A. (1988). Seramik teknolojisi. Marmara Üniversitesi Yayınları.
Atalayer, F. (1994). Görsel sanatlarda estetik iletişim. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Biyolojik Seramikler Nelerdir. (2024, 24 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q=biyolojik+seramikler+nelerd%c4%b0r
Cemal, A. (1994). Sanat eğitimi ve bilimsellik. Anadolu Sanat Dergisi, 2, 20-21.
Cooper, E. (1978). Seramik çömlekçiliği. Remzi Kitabevi,
Çakıcı, R. İ. (2014). Seramik üretiminde alternatif hammaddelerin kullanılma olanaklarının araştırılması ve maliyet azaltma çalışmalarının yapılması (Tez No. 380540). [Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi] Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Çatalhöyük Neolitik Antik Kenti. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: http://www.cumra.gov.tr/catalhoyuk-neolitik-antik-kenti.
Duben Aksüğür, İ. ve Şenel D. (1991). Çağdaş düşünce ve sanat. Stil Matbaacılık.
Erinç, M. S. (1995). Kültür sanat –sanat kültür. Çınar Yayınları.
Erköylü, F. (2018). 18. yüzyıl sonu 19. yüzyıl başında yapılmış olan İstanbul Gravürlerinin sıraltı tekniğinde seramik ve çini bünye üzerine uygulaması (Tez No. 616845) [Yüksek Lisans Tezi, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Ersoy, A. (1995). Sanat kavramlarına giriş. Yorum Sanat Yayıncılık.
Galatalı, A. (1985). Eleştirim. Sanat Çevresi, 79, 68-71.
Gönülal, Ö. (2009). Sanatın Doğuşu. Sanat Teorisi, 1(1), 5-20,
Gülaçtı, N. (2011). Günümüz Kütahya’sında seramik-çini üretimi ve durum tespiti (Tez No. 278462) [Sanatta Yeterlilik Tezi, Anadolu Üniversitesi] Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Gülaçtı, N. ve Erköylü, F. (2017, 4-6 Mayıs). 18. yüzyıl sonu 19. yüzyıl başında yapılmış olan İstanbul gravürlerinin sıraltı tekniğinde seramik ve çini bünye üzerine uygulaması. VIII. Uluslararası Türk Sanatı, Tarihi ve Folkloru Kongresi/Sanat Etkinlikleri, Konya.
Gülerman, A. (1994, 18-21 Kasım). El sanatları ile teknoloji ilişkileri. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
İleri Seramik Teknoloji Örnekleri. (2024, 24 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q=ileri+seramik+teknoloji+%c3%b6rnekleri.
Lecomte, P. (T.Y.). Türkiye’de sanatlar ve zanaatlar (19. yüzyıl sonu). Tercuman 1001 Temel Eser.
Marcel Duchamp Fountain. (2024, 21 Ocak). Erişim Adresi: https://www.tate.org.uk/art/artworks/duchamp-fountain-t07573
Mülayim, S. (1994). Sanata giriş. Bilim Teknik Yayınevi.
Okumuş, H. (2013, 9-22 Eylül). Geçmişte ve günümüzde seramiğin kullanım alanları 7. Uluslararası Eskişehir Pişmiş Toprak Sempozyumu Onsekiz Mart Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi Geleneksel Türk Sanatlar Bölümü, Çanakkale.
Önen, O. (1984, 18-21 Kasım). Sanatta özgünlük, öykünme ve toplumsal değer. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
Sanat Dalları Nelerdir? Sanatın Sınıflandırılması Nasıl Olur? (2024, 20 Ocak). Erişim Adresi: https://sanatakademi. com.tr/sanat/sanat-dallari
Sanat Nasıl Ortaya Çıktı? Sanatın Doğuşu ve Gelişimi. (2024, 10 Ocak). Erişim Adresi: https://sanatakademi.com.tr/sanat/ sanat- nasil- ortaya-cikti
Sürer, A. (1984, 18-20 Kasım). Endüstriyel estetiğin oluşumunda el sanatlarının önemi. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Seramik Sektörü Raporu (2020). Sanayi Genel Müdürlüğü, Sektörel Raporlar ve Analizler Serisi.
Temel Seramik Şekillendirme Yöntemleri 2: Sucuk Yöntemi. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/ search?q=sucuk+y%c3%b6ntemiyle+seramik.
Temel Seramik Şekillendirme Yöntemleri 3: Plaka Yöntemi. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q= seramik%20plaka%20tekni.
Tunalı, İ. (1983). Grek Estetik’i. Remzi Kitap Evi.
Türedi Özen, A. (1998). Sorkun çömlekçileri. Art Decor, 68, 122-129
Uludağ, K. (1997). Seramik sanatının bütünlüğü. Milliyet Sanat, 416, 24-25.
Ünal, İ. (2007). Seramik-metal soğuk birleştirmeler ve performanslarının incelenmesi (Tez No. 216477). [Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
500 Animals in Clay Contemporary Expressions of The Animal Form (2005). Retrieved from: https://www.goodreads.com/ book/show/296405.500_Animals_in_Clay.
500 Ceramic Sculptures Contemporary Practice. (2007). Singular Works, Retrieved from: https://www.academia.edu/ 2485285/500_Ceramic_Sculptures_Contemporary_Practice_Singular_Works
Referanslar
Ağatekin, M. (2002). Dünya’da ve Türkiye’de çağdaş seramik sanatının oluşum süreci. Anadolu Sanat, 12, 1-15,
An Iznik Pottery Tile, Ottoman Turkey. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://tr.pinterest.com/pin/375839531399351616/
Anadolu Medeniyetleri Müzesi Katalogu. (1997). Ankara
Arcasoy, A. (1988). Seramik teknolojisi. Marmara Üniversitesi Yayınları.
Atalayer, F. (1994). Görsel sanatlarda estetik iletişim. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Biyolojik Seramikler Nelerdir. (2024, 24 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q=biyolojik+seramikler+nelerd%c4%b0r
Cemal, A. (1994). Sanat eğitimi ve bilimsellik. Anadolu Sanat Dergisi, 2, 20-21.
Cooper, E. (1978). Seramik çömlekçiliği. Remzi Kitabevi,
Çakıcı, R. İ. (2014). Seramik üretiminde alternatif hammaddelerin kullanılma olanaklarının araştırılması ve maliyet azaltma çalışmalarının yapılması (Tez No. 380540). [Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi] Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Çatalhöyük Neolitik Antik Kenti. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: http://www.cumra.gov.tr/catalhoyuk-neolitik-antik-kenti.
Duben Aksüğür, İ. ve Şenel D. (1991). Çağdaş düşünce ve sanat. Stil Matbaacılık.
Erinç, M. S. (1995). Kültür sanat –sanat kültür. Çınar Yayınları.
Erköylü, F. (2018). 18. yüzyıl sonu 19. yüzyıl başında yapılmış olan İstanbul Gravürlerinin sıraltı tekniğinde seramik ve çini bünye üzerine uygulaması (Tez No. 616845) [Yüksek Lisans Tezi, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Ersoy, A. (1995). Sanat kavramlarına giriş. Yorum Sanat Yayıncılık.
Galatalı, A. (1985). Eleştirim. Sanat Çevresi, 79, 68-71.
Gönülal, Ö. (2009). Sanatın Doğuşu. Sanat Teorisi, 1(1), 5-20,
Gülaçtı, N. (2011). Günümüz Kütahya’sında seramik-çini üretimi ve durum tespiti (Tez No. 278462) [Sanatta Yeterlilik Tezi, Anadolu Üniversitesi] Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Gülaçtı, N. ve Erköylü, F. (2017, 4-6 Mayıs). 18. yüzyıl sonu 19. yüzyıl başında yapılmış olan İstanbul gravürlerinin sıraltı tekniğinde seramik ve çini bünye üzerine uygulaması. VIII. Uluslararası Türk Sanatı, Tarihi ve Folkloru Kongresi/Sanat Etkinlikleri, Konya.
Gülerman, A. (1994, 18-21 Kasım). El sanatları ile teknoloji ilişkileri. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
İleri Seramik Teknoloji Örnekleri. (2024, 24 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q=ileri+seramik+teknoloji+%c3%b6rnekleri.
Lecomte, P. (T.Y.). Türkiye’de sanatlar ve zanaatlar (19. yüzyıl sonu). Tercuman 1001 Temel Eser.
Marcel Duchamp Fountain. (2024, 21 Ocak). Erişim Adresi: https://www.tate.org.uk/art/artworks/duchamp-fountain-t07573
Mülayim, S. (1994). Sanata giriş. Bilim Teknik Yayınevi.
Okumuş, H. (2013, 9-22 Eylül). Geçmişte ve günümüzde seramiğin kullanım alanları 7. Uluslararası Eskişehir Pişmiş Toprak Sempozyumu Onsekiz Mart Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi Geleneksel Türk Sanatlar Bölümü, Çanakkale.
Önen, O. (1984, 18-21 Kasım). Sanatta özgünlük, öykünme ve toplumsal değer. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
Sanat Dalları Nelerdir? Sanatın Sınıflandırılması Nasıl Olur? (2024, 20 Ocak). Erişim Adresi: https://sanatakademi. com.tr/sanat/sanat-dallari
Sanat Nasıl Ortaya Çıktı? Sanatın Doğuşu ve Gelişimi. (2024, 10 Ocak). Erişim Adresi: https://sanatakademi.com.tr/sanat/ sanat- nasil- ortaya-cikti
Sürer, A. (1984, 18-20 Kasım). Endüstriyel estetiğin oluşumunda el sanatlarının önemi. I. Ulusal El Sanatları Sempozyumu, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Seramik Sektörü Raporu (2020). Sanayi Genel Müdürlüğü, Sektörel Raporlar ve Analizler Serisi.
Temel Seramik Şekillendirme Yöntemleri 2: Sucuk Yöntemi. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/ search?q=sucuk+y%c3%b6ntemiyle+seramik.
Temel Seramik Şekillendirme Yöntemleri 3: Plaka Yöntemi. (2024, 22 Ocak). Erişim Adresi: https://www.google.com/search?q= seramik%20plaka%20tekni.
Tunalı, İ. (1983). Grek Estetik’i. Remzi Kitap Evi.
Türedi Özen, A. (1998). Sorkun çömlekçileri. Art Decor, 68, 122-129
Uludağ, K. (1997). Seramik sanatının bütünlüğü. Milliyet Sanat, 416, 24-25.
Ünal, İ. (2007). Seramik-metal soğuk birleştirmeler ve performanslarının incelenmesi (Tez No. 216477). [Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
500 Animals in Clay Contemporary Expressions of The Animal Form (2005). Retrieved from: https://www.goodreads.com/ book/show/296405.500_Animals_in_Clay.
500 Ceramic Sculptures Contemporary Practice. (2007). Singular Works, Retrieved from: https://www.academia.edu/ 2485285/500_Ceramic_Sculptures_Contemporary_Practice_Singular_Works