Sağlık Turizminde İnsan Kaynakları Yönetimi
Özet
İstihdamı artırması, döviz girdisi sağlaması ve katma değer yaratması gibi sebeplerle ülkelerin gündeminde yer alan sağlık turizmi; medikal turizm, termal turizm, ileri yaş turizmi ve engelli turizmini de içeren geniş kapsamlı bir tanımdır. Toplam turizm gelirleri içindeki payı oldukça sınırlı olan sağlık turizmi, Türkiye’nin sahip olduğu potansiyel sebebiyle önem kazanmakta; alanla ilgili akademik çalışmalar sağlık turizmi faaliyetlerine katkı sunmaktadır. Bilgi ve teknolojiyi temel alan, insan odaklı ve yüksek kaliteli sağlık hizmeti anlayışı ile yönetilen sağlık kurumları sağlık turistini cezbetmekte; sağlık kurumları bu amaçlarına ancak insan emeği sayesinde ulaşabilmektedir. İnsan kaynağının önemini sağlık turizmi çerçevesinde ele alan bu bölüm; sağlık turizmindeki başarının insan kaynakları yönetimiyle bağını açığa çıkarmış, insan kaynakları yönetiminin işlevlerini sağlık turizmi penceresinden yeniden tanımlamış, sağlık profesyonellerinin güncel meslek tanımlamalarını sıralamış ve son olarak sağlık profesyonellerinin uluslararası göçünü tartışmıştır.
Referanslar
Akarcalı, S., & Tontuş, H. Ö. (2016). Tüm Yönleriyle Sağlık Turizmi: Ukrayna Ülke Raporu. Ankara: Sağlık Bakanlığı, Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü, Sağlık Turizmi Daire Başkanlığı.
Arı, H. O. (2022). Türkiye’deki Sağlık Turizmi Politikalarının, Sektörel Hedefler Bağlamında Mevcut. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 10(1), 571-588.
Armstrong M. (2017), Armstrong’un Stratejik İnsan Kaynakları Yönetimi El Kitabı, Çev.Yonca Deniz Gürol, Nobel Akademik Yayıncılık.
Aslanova, K. (2013). Türkiye’de Sağlik Turizmi ve Sağlık Turizmi Hukuku. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 3(3), 129-145.
Aydın, O. (2012). Türkiye'de alternatif bir turizm; sağlık turizmi. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2012(2), 91-96.
Bıyıklı K, Taşkın R, Ceylan A, Ulutabanca RÖ, Benli AR. Sağlık turizmi hasta kayıtlarından sorumlu personellere yönelik hizmet içi eğitim kapsamında yapılan yüz yüze eğitimin, personellerin sağlık turizmi bilgi düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi. Öntest-Sontest, 8. Uluslararası Sağlık Turizmi Kongresi Bildiri Kitabı. 2018: 53.
Boz, M. (2004). Turizmin gelişmesinde alternatif pazarlama turizminin önemi (Doktora tezi, Marmara Üniversitesi (Türkiye)).
Buldukoğlu, S. (2014). Sağlık turizminin Türkiye'deki yeri ve önemi (Master's thesis, Ufuk Üniversitesi)
Ceylan, U. (2019). Termal konaklama işletmelerinin tercih edilmelerinde etkili olan faktörler: Kütahya ilinde bir araştırma. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21, 181-197.
Çamlıdere, A., & Söyük, S. (2019). İstanbul’da sağlık turizmi hizmeti verilen hastanelerde insan kaynakları bulma ve seçme süreci ve bu süreçte karşılaşılan sorunlar. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi, 6(3), 527-533.
Çapar, H. (2019). Sağlık alanında meslekleşme ve Türkiye'nin yaşadığı sorunlar: Yeni mesleklere doğru. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(3), 803-816.
Çil, S. (2022). Sağlık turizminin niteliksel olarak değerlendirilmesi: İstanbul Emsey Hospital örneği (Master's thesis, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi).
Daştan, İ. (2014). Türkiye’de sağlik turizmi: Türkiye ve özelinde Izmir’de sağlık turizminin mevcut durum analizi ve strateji önerileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(10), 143-163.
Dinçer, E., & KART, M. E. (2021). Örgüt kültürünün örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde yetenek yönetiminin aracılık rolünün incelenmesi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(4), 21-42.
Dinçer, Ömer (2006). Stratejik Yönetim ve İşletme Politikası. Sekizinci Basım, İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti.
Dökme, S., Parlayan, M. A., & Yağar, F. (2017). Adana ilinin medikal turizm potansiyelinin değerlendirilmesi. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(42), 298-320.
Fındıkçı, İ. (2002). İnsan kaynakları yönetimi, İstanbul: 6.
Işık, O. Ğ. U. Z., & Tengilimoğlu, D. (2017). Sağlık Turizminde Markalaşma.
İyem, B., Güven, E. Ö., & Yılmazer, A. (2020). Sağlık Turizminde İnsan Kaynakları Envanteri: Aydın İlindeki Özel Sağlık Kuruluşlarında Bir İnceleme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi.
Gemalmaz, H., & ERTAN, İ. (2015). " Rabbim Cleveland Dedi": Sağlık Turizmi-İnsan Hakları İlişkisi Üzerine Başlangıç Notları. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 70(4), 1003-1039.
Kantar, G., & Erdoğan, I. Ş. I. K. (2014). Türkiye’de sağlık turizmi. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 1(1), 15-20.
Sabuncuoğlu, Z. (2005). İnsan Kaynakları Yönetimi
Öncü MA, Çatı K, Yalman F. Medikal turizm kapsamında gelen yabancı hastalar ile yerli hastaların memnuniyet ve sadakatlerinin karşılaştırılması. Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi. 2016; 7(14): 68.
Şahin, S. K. (2021). Sağlık Turizminin Geliştirilmesinde Sağlık Bakanlıklarının Koordinatör Kuruluşları: Türkiye, Malezya ve Güney Kore Karşılaştırması. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(4), 983-992.
Şengül, H., & Bulut, A. (2019). Sağlık turizmi çerçevesinde Türkiye’de termal turizm; bir SWOT analizi çalışması. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 4(1), 55-70.
Şimşek, O. (2002). Sanayi sonrası süreçte türk çalışma hayatındaki değişme dinamikleri. Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(4), 139-173.
Tengilimoğlu, D. (Ed.). (2013). Sağlık turizmi (pp. 46-73). Siyasal Kitabevi.
Tengilimoğlu, D., & Özdemir, D. (2013). İleri Yaş ve Engelli Turizmi. Sağlık Turizmi. Siyasal Kitabevi, Ankara, 123-141.
Tütüncü, Ö., Kiremitçi, İ., & Çalışkan, U. (2011). Sağlık turizmi, güvenlik ve kalite. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 22(1), 91-93.
Uyargil, C., Adal Z., Ataay İ. D., Acar A. C., Özçelik O., Sadullah Ö., Dündar G., Tüzüner L. İnsan Kaynakları Yönetimi, 3. Baskı, Beta, İstanbul, 2008, ss.54-237.
Yardan, E. D., Dikmetaş, H., Us, N. C., & Yabana, B. (2014). Türkiye ve Dünya'da sağlık turizmi. Sağlıkta Performans ve Kalite Dergisi, 8(2), 27-42.
Yıldırım H.H, Yalçın T. Küreselleşme ve uluslararası ticaret: Uluslararası sağlık politikasında değişen dinamikler. 4. Ulusal Sağlık ve Hastane Yönetimi Sempozyumu Kitabı; 27-28 Eylül, 2001; İstanbul, Türkiye.
Yıldırım, T. (2009). Sağlık çalışanları ve uluslararası göç: Göç nedenleri üzerine bir inceleme. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası , 62 (3), 87-94.
Yılmaz, F. K., Çapar, H., & Şeker, C. (2021). Process Analysis of a Public Policy in Turkey: Medical Tourism. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 12(30), 417-433.
Yiğit, A., & Demirbaş, M. B. (2020). Türkiye’de medikal turizmin gelişimine etki eden faktörlerin SWOT-AHP yöntemi ile tespit edilmesine yönelik bir araştırma. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 12(22), 173-192.
https://shgm.saglik.gov.tr/TR-95417/besinci-saglikta-insan-kaynaklari-kuresel-forumu.html
Referanslar
Akarcalı, S., & Tontuş, H. Ö. (2016). Tüm Yönleriyle Sağlık Turizmi: Ukrayna Ülke Raporu. Ankara: Sağlık Bakanlığı, Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü, Sağlık Turizmi Daire Başkanlığı.
Arı, H. O. (2022). Türkiye’deki Sağlık Turizmi Politikalarının, Sektörel Hedefler Bağlamında Mevcut. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 10(1), 571-588.
Armstrong M. (2017), Armstrong’un Stratejik İnsan Kaynakları Yönetimi El Kitabı, Çev.Yonca Deniz Gürol, Nobel Akademik Yayıncılık.
Aslanova, K. (2013). Türkiye’de Sağlik Turizmi ve Sağlık Turizmi Hukuku. Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 3(3), 129-145.
Aydın, O. (2012). Türkiye'de alternatif bir turizm; sağlık turizmi. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2012(2), 91-96.
Bıyıklı K, Taşkın R, Ceylan A, Ulutabanca RÖ, Benli AR. Sağlık turizmi hasta kayıtlarından sorumlu personellere yönelik hizmet içi eğitim kapsamında yapılan yüz yüze eğitimin, personellerin sağlık turizmi bilgi düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi. Öntest-Sontest, 8. Uluslararası Sağlık Turizmi Kongresi Bildiri Kitabı. 2018: 53.
Boz, M. (2004). Turizmin gelişmesinde alternatif pazarlama turizminin önemi (Doktora tezi, Marmara Üniversitesi (Türkiye)).
Buldukoğlu, S. (2014). Sağlık turizminin Türkiye'deki yeri ve önemi (Master's thesis, Ufuk Üniversitesi)
Ceylan, U. (2019). Termal konaklama işletmelerinin tercih edilmelerinde etkili olan faktörler: Kütahya ilinde bir araştırma. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21, 181-197.
Çamlıdere, A., & Söyük, S. (2019). İstanbul’da sağlık turizmi hizmeti verilen hastanelerde insan kaynakları bulma ve seçme süreci ve bu süreçte karşılaşılan sorunlar. Sağlık Bilimleri ve Meslekleri Dergisi, 6(3), 527-533.
Çapar, H. (2019). Sağlık alanında meslekleşme ve Türkiye'nin yaşadığı sorunlar: Yeni mesleklere doğru. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(3), 803-816.
Çil, S. (2022). Sağlık turizminin niteliksel olarak değerlendirilmesi: İstanbul Emsey Hospital örneği (Master's thesis, Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi).
Daştan, İ. (2014). Türkiye’de sağlik turizmi: Türkiye ve özelinde Izmir’de sağlık turizminin mevcut durum analizi ve strateji önerileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(10), 143-163.
Dinçer, E., & KART, M. E. (2021). Örgüt kültürünün örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde yetenek yönetiminin aracılık rolünün incelenmesi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(4), 21-42.
Dinçer, Ömer (2006). Stratejik Yönetim ve İşletme Politikası. Sekizinci Basım, İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti.
Dökme, S., Parlayan, M. A., & Yağar, F. (2017). Adana ilinin medikal turizm potansiyelinin değerlendirilmesi. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(42), 298-320.
Fındıkçı, İ. (2002). İnsan kaynakları yönetimi, İstanbul: 6.
Işık, O. Ğ. U. Z., & Tengilimoğlu, D. (2017). Sağlık Turizminde Markalaşma.
İyem, B., Güven, E. Ö., & Yılmazer, A. (2020). Sağlık Turizminde İnsan Kaynakları Envanteri: Aydın İlindeki Özel Sağlık Kuruluşlarında Bir İnceleme. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi.
Gemalmaz, H., & ERTAN, İ. (2015). " Rabbim Cleveland Dedi": Sağlık Turizmi-İnsan Hakları İlişkisi Üzerine Başlangıç Notları. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 70(4), 1003-1039.
Kantar, G., & Erdoğan, I. Ş. I. K. (2014). Türkiye’de sağlık turizmi. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 1(1), 15-20.
Sabuncuoğlu, Z. (2005). İnsan Kaynakları Yönetimi
Öncü MA, Çatı K, Yalman F. Medikal turizm kapsamında gelen yabancı hastalar ile yerli hastaların memnuniyet ve sadakatlerinin karşılaştırılması. Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi. 2016; 7(14): 68.
Şahin, S. K. (2021). Sağlık Turizminin Geliştirilmesinde Sağlık Bakanlıklarının Koordinatör Kuruluşları: Türkiye, Malezya ve Güney Kore Karşılaştırması. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(4), 983-992.
Şengül, H., & Bulut, A. (2019). Sağlık turizmi çerçevesinde Türkiye’de termal turizm; bir SWOT analizi çalışması. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 4(1), 55-70.
Şimşek, O. (2002). Sanayi sonrası süreçte türk çalışma hayatındaki değişme dinamikleri. Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(4), 139-173.
Tengilimoğlu, D. (Ed.). (2013). Sağlık turizmi (pp. 46-73). Siyasal Kitabevi.
Tengilimoğlu, D., & Özdemir, D. (2013). İleri Yaş ve Engelli Turizmi. Sağlık Turizmi. Siyasal Kitabevi, Ankara, 123-141.
Tütüncü, Ö., Kiremitçi, İ., & Çalışkan, U. (2011). Sağlık turizmi, güvenlik ve kalite. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 22(1), 91-93.
Uyargil, C., Adal Z., Ataay İ. D., Acar A. C., Özçelik O., Sadullah Ö., Dündar G., Tüzüner L. İnsan Kaynakları Yönetimi, 3. Baskı, Beta, İstanbul, 2008, ss.54-237.
Yardan, E. D., Dikmetaş, H., Us, N. C., & Yabana, B. (2014). Türkiye ve Dünya'da sağlık turizmi. Sağlıkta Performans ve Kalite Dergisi, 8(2), 27-42.
Yıldırım H.H, Yalçın T. Küreselleşme ve uluslararası ticaret: Uluslararası sağlık politikasında değişen dinamikler. 4. Ulusal Sağlık ve Hastane Yönetimi Sempozyumu Kitabı; 27-28 Eylül, 2001; İstanbul, Türkiye.
Yıldırım, T. (2009). Sağlık çalışanları ve uluslararası göç: Göç nedenleri üzerine bir inceleme. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası , 62 (3), 87-94.
Yılmaz, F. K., Çapar, H., & Şeker, C. (2021). Process Analysis of a Public Policy in Turkey: Medical Tourism. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 12(30), 417-433.
Yiğit, A., & Demirbaş, M. B. (2020). Türkiye’de medikal turizmin gelişimine etki eden faktörlerin SWOT-AHP yöntemi ile tespit edilmesine yönelik bir araştırma. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 12(22), 173-192.
https://shgm.saglik.gov.tr/TR-95417/besinci-saglikta-insan-kaynaklari-kuresel-forumu.html
