Sürdürülebilirlik Odaklı Stem: Fen Bilimleri Öğretmen Adaylarının Sürdürülebilirlik Farkındalık ve Sosyal Sorumluluklarının Geliştirilmesi

Ayşe Büber

doi:10.37609/akya.2835

Yazarlar

Ayşe Büber

https://orcid.org/0000-0002-1366-8208

DOI: https://doi.org/10.37609/akya.2835.c10044

Özet

Dünya genelinde doğal kaynakların tükenmesi ve çevresel bozulma sorunlarının artması, sürdürülebilir kalkınma kavramını önemli bir çerçeve olarak öne çıkarmıştır. Bu bağlamda, eğitim, sürdürülebilir kalkınmanın teşvik edilmesinde kritik bir rol oynar. Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik (STEM) eğitimi, öğrencilerin bilimsel ve teknolojik becerilerini geliştirirken, çevresel ve sosyal sorumluluk farkındalıklarını artırma potansiyeline sahiptir. Bu çalışma, sürdürülebilirlik odaklı STEM etkinliklerinin fen bilimleri öğretmen adaylarının sürdürülebilir kalkınma farkındalığı ve sosyal sorumlulukları üzerindeki etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Araştırma, bir devlet üniversitesinin eğitim fakültesinde üçüncü sınıfta öğrenim gören 19 fen bilgisi öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. 12 hafta süren bu araştırmada, katılımcılar 6 sürdürülebilirlik odaklı STEM uygulamasına katılmıştır. Katılımcılara, sürdürülebilir kalkınma farkındalığı ölçeği ve sosyal sorumluluk ölçeği kullanılarak ön test ve son test uygulanmıştır. Ayrıca, açık uçlu sorular aracılığıyla uygulama öncesi ve sonrası katılımcıların bu uygulamalara yönelik beklentileri ve değerlendirmeleri incelenmiştir. Verilerin analizi, öğretmen adaylarının sürdürülebilirlik odaklı STEM etkinliklerine katılımının sürdürülebilir kalkınma farkındalığı ve sosyal sorumluluk düzeylerinde artış sağladığını ancak bu artışın istatistiksel olarak anlamlı olmadığını göstermektedir. Buna karşın, nitel verilerin analizi, öğretmen adaylarının sürdürülebilir kalkınma farkındalıklarının arttığını, daha sorumlu bireyler olma bilinçlerinin geliştiğini ve toplumda değişim ajanları olarak yer alma güçlerinin farkına vardıklarını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, sürdürülebilirlik odaklı STEM eğitiminin fen bilimleri öğretmen adaylarının çevresel, toplumsal ve ekonomik bilinç düzeylerini artırdığı ve daha sorumlu bireyler olmalarını sağladığı belirlenmiştir. Eğitim müdahalelerinin süreleri, yoğunluğu, katılımcıların başlangıç düzeyleri ve motivasyonları gibi faktörlerin kontrol altında tutulduğu daha kapsamlı araştırmaların yapılması önerilmektedir.

Referanslar

Barth, M., Godemann, J., Rieckmann, M., & Stoltenberg, U. (2007). Developing key competencies for sustainable development in higher education. International Journal of Sustainability in Higher Education, 8(4), 416-430. https://doi.org/10.1108/14676370710823582

Black, P., & Wiliam, D. (1998). Assessment and classroom learning. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 5(1), 7-74. https://doi.org/10.1080/0969595980050102

Darling-Hammond, L., Wei, R. C., Andree, A., Richardson, N., & Orphanos, S. (2009). Professional learning in the learning profession: A status report on teacher development in the United States and abroad. National Staff Development Council.

Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The “what” and “why” of goal pursuits: Human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11(4), 227-268. https://doi.org/10.1207/S15327965PLI1104_01

Engineering is Elementary [EIE]. (2012). Engineering design process. Museum of Science, Bosto

Guskey, T. R. (2002). Professional development and teacher change. Teachers and Teaching, 8(3), 381-391. https://doi.org/10.1080/135406002100000512

Haik, Y., Sivaloganathan, S., & Shahin, T. M. (2015). Engineering Design Process (3rd ed.). Cengage Learning.

Haney, J., & Lumpe, A. (1995). A teacher professional development framework grounded in the contextual reality of schools. Journal of Research in Science Teaching, 32(2), 137-158. https://doi.org/10.1002/tea.3660320205

Hwang, G.-J., Chu, H.-C., Yin, C., & Lin, J.-W. (2015). Seamless flipped learning: A mobile technology-enhanced flipped classroom with effective learning strategies. Journal of Computers in Education, 2(4), 449-473. https://doi.org/10.1007/s40692-015-0043-0

Kates, R. W., Parris, T. M., & Leiserowitz, A. A. (2005). What is sustainable development? Goals, indicators, values, and practice. Environment: Science and Policy for Sustainable Development, 47(3), 8-21. https://doi.org/10.1080/00139157.2005.10524444

Kaya, H. E., & Elster, D. (2019). Sustainability competencies of pre-service science teachers in Germany and Turkey: A cross-cultural study. International Journal of Science Education, 41(18), 2668-2687. https://doi.org/10.1080/09500693.2019.1689572

McKeown, R., & Hopkins, C. (2010). Rethinking education for sustainable development: Implications for education and learning. International Review of Education, 56(1), 5-12. https://doi.org/10.1007/s11159-010-9157-0

Pinto, T. F., Toma, M. R., & Souza, M. N. (2020). Integration of sustainability in STEM curriculum: Impact on students' critical thinking and problem-solving skills. Journal of Cleaner Production, 250, 119673. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2020.119673

Redman, A., & Wiek, A. (2021). The impact of sustainability education on student attitudes and behaviors. Sustainability Science, 16, 1234-1245. https://doi.org/10.1007/s11625-021-00920-3

Sipos, Y., Battisti, B., & Grimm, K. (2008). Achieving transformative sustainability learning: Engaging head, hands, and heart. International Journal of Sustainability in Higher Education, 9(1), 68-86. https://doi.org/10.1108/14676370810842193

Summers, M., & Childs, A. (2007). Student teachers’ conceptions of sustainable development: The starting-points of geographers and scientists. Educational Research, 49(4), 307-320. https://doi.org/10.1080/00131880701717258

Wals, A. E. J. (2012). Learning our way to sustainability. Journal of Education for Sustainable Development, 6(2), 177-186. https://doi.org/10.1177/0973408212470183

World Commission on Environment and Development (WCED). (1987). Our Common Future. Oxford University Press.