Zihinsel Yetersizliği Olan Öğrencilere Fen Öğretimi: Lisansüstü Tezlerin Analizi

Yazarlar

Derya Yarımkaya
Ufuk Töman

Özet

Zihinsel yetersizliği olan öğrencilere fen öğretimi sürecinde kullanılabilecek planlar, materyaller ve bilimsel dayanaklı uygulamalar konusunda ülkemizde sayıları her geçen gün artan çeşitli lisansüstü tez çalışmaları yürütülmeye başlanmıştır. Bu bölümde, zihinsel yetersizliği olan öğrencilere fen öğretimini konu edinen ülkemizdeki lisansüstü tezlerin incelenmesi ve elde edilen bulguların derlenerek okuyucuya sunulması amaçlanmıştır.

Referanslar

American Association on Intellectual and Developmental Disabilities-AAIDD. (2019). Definition of intellectual disability. aaidd.org/intellectual-disability/definition adresinden erişilmiştir.

Bevan-Brown, J. 2013. Including people with disabilities: An indigenous perspective. International Journal of Inclusive Education, 17(6), 571–583.

Çapraz, C. (2016). Ortaokul özel alt sınıflarda öğrenim gören zihinsel yetersizliği olan öğrencilere doğrudan öğretim yöntemiyle bazı maddelerin "katı-sıvı-gaz" hallerinin öğretimi. Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi.

Demir, R. (2008). Zihinsel engelli öğrencilere fen bilgisi dersinde sindirim konusunu basamaklandırılmış öğretim yöntemiyle sunulmasının etkililiği. Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi.

Karabulut, H. A. (2020). Zihin yetersizliği olan öğrencilere fen konularının kazandırılmasında doğrudan öğretim yönteminin tabletli ve tabletsiz sunumunun karşılaştırılması. Doktora tezi, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi.

Karasu, S. (2019). Özel eğitim öğrencilerine fen bilimleri dersinde duyu organları konusunun 5E yöntemi ile sunulmasının etkililiği. [Yüksek Lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi.

Kaya, G. (2016). Hafif düzey zihinsel yetersizliği olan öğrencilere fen bilimleri dersinde "canlı-cansız" kavramının öğretiminde sabit bekleme süreli öğretim yönteminin etkililiğinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Ege Üniversitesi.

Kocadağ, T. (2009). İlköğretim 4. sınıf fen ve teknoloji dersinde interaktif eğitim yazılımları kullanımının kaynaştırma öğrencilerinin başarısına etkisi. Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi.

Milli Eğitim Bakanlığı. (2022). Milli Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim 2021/’22. https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64 adresinden erişilmiştir.

Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded Sourcebook. Thousand Oaks, CA: Sage.

Öner, G. (2018). Zihinsel engelli öğrencilere fen bilimleri dersinde canlıların sınıflandırılmasının bilgisayar destekli bireyselleştirilmiş öğretim yöntemiyle öğretimin etkisi. Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi.

Özgüç, C. S. & Cavkaytar, A. 2016. Zihin yetersizliği olan ortaokul öğrencilerinin bulunduğu bir sınıfta öğretim etkinliklerinin teknoloji desteği ile geliştirilmesi. Eğitim ve Bilim, 41(188), 197–226.

Sabornie, E. J. & DeBettencourt, L. U. (2009). Teaching students with mild and highincidence disabilities at the secondary level. Upper Saddle River, NJ: Pearson Merrill Prentice Hall.

Smith, T. E., Polloway, E. A., Patton, J. R., & Dowdy, C. A. (2014). Teaching students with special needs in inclusive settings. Upper Saddle River, NJ: Pearson Merrill Prentice Hall.

Stavroussi, P., Papalexopoulos, P. F. & Vavougios, D. 2010. Science education and students with intellectual disability: Teaching approaches and implications. Problems of Education in the 21st Century, 19, 103–112.

Tekin-İftar, E., Kurt, O. & Acar, G. (2008). Enhancing instructional efficiency through generalization and instructive feedback: A single-subject study with children with mental retardation. International Journal of Special Education, 23(1), 147-158.

Tezcan, C. (2012). Zihinsel engelli çocuklara web destekli uzaktan eğitim sistemi kurulması: Matematik ve fen bilgisi dersleri uygulaması. Yüksek lisans tezi, Trakya Üniversitesi.

Tosun, İ. E. (2019). Özel eğitime gereksinim duyan bireylere yönelik bilgisayar destekli STEM eğitiminin etkileri. Yüksek lisans tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi.

Türker-Yıldırım, Ç. (2022). Zihin yetersizliği olan öğrencilere fen öğretimine ilişkin Türkiye’de yapılan çalışmaların incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 23(3), 721-750

Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

World Health Organization. 2018. ICD-11 International classification of diseases for mortality and morbidity statistics. https://icd.who.int/browse11/l-m/en adresinden erişilmiştir.

World Health Organization. (2011). World report on disability. World Health Organisation. https://www.who.int/teams/noncommunicable-diseases/sensory-functions-disability-and-rehabilitation/world-report-on-disability adresinden erişilmiştir

Kline, B. R. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (Second edit). NY: The Guilford Press.

Nal, M. (2018). Hastanelerde acil yardım ve afet yönetimi. Ankara: Akademisyen Kitabevi

Hampden-Thompson, G. & Galindo, C. (2017) School–family relationships, school satisfaction and the academic achievement of young people. Educational Review, 69(2), 248-265.

Referanslar

American Association on Intellectual and Developmental Disabilities-AAIDD. (2019). Definition of intellectual disability. aaidd.org/intellectual-disability/definition adresinden erişilmiştir.

Bevan-Brown, J. 2013. Including people with disabilities: An indigenous perspective. International Journal of Inclusive Education, 17(6), 571–583.

Çapraz, C. (2016). Ortaokul özel alt sınıflarda öğrenim gören zihinsel yetersizliği olan öğrencilere doğrudan öğretim yöntemiyle bazı maddelerin "katı-sıvı-gaz" hallerinin öğretimi. Doktora tezi, Atatürk Üniversitesi.

Demir, R. (2008). Zihinsel engelli öğrencilere fen bilgisi dersinde sindirim konusunu basamaklandırılmış öğretim yöntemiyle sunulmasının etkililiği. Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi.

Karabulut, H. A. (2020). Zihin yetersizliği olan öğrencilere fen konularının kazandırılmasında doğrudan öğretim yönteminin tabletli ve tabletsiz sunumunun karşılaştırılması. Doktora tezi, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi.

Karasu, S. (2019). Özel eğitim öğrencilerine fen bilimleri dersinde duyu organları konusunun 5E yöntemi ile sunulmasının etkililiği. [Yüksek Lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi.

Kaya, G. (2016). Hafif düzey zihinsel yetersizliği olan öğrencilere fen bilimleri dersinde "canlı-cansız" kavramının öğretiminde sabit bekleme süreli öğretim yönteminin etkililiğinin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Ege Üniversitesi.

Kocadağ, T. (2009). İlköğretim 4. sınıf fen ve teknoloji dersinde interaktif eğitim yazılımları kullanımının kaynaştırma öğrencilerinin başarısına etkisi. Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi.

Milli Eğitim Bakanlığı. (2022). Milli Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim 2021/’22. https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64 adresinden erişilmiştir.

Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded Sourcebook. Thousand Oaks, CA: Sage.

Öner, G. (2018). Zihinsel engelli öğrencilere fen bilimleri dersinde canlıların sınıflandırılmasının bilgisayar destekli bireyselleştirilmiş öğretim yöntemiyle öğretimin etkisi. Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi.

Özgüç, C. S. & Cavkaytar, A. 2016. Zihin yetersizliği olan ortaokul öğrencilerinin bulunduğu bir sınıfta öğretim etkinliklerinin teknoloji desteği ile geliştirilmesi. Eğitim ve Bilim, 41(188), 197–226.

Sabornie, E. J. & DeBettencourt, L. U. (2009). Teaching students with mild and highincidence disabilities at the secondary level. Upper Saddle River, NJ: Pearson Merrill Prentice Hall.

Smith, T. E., Polloway, E. A., Patton, J. R., & Dowdy, C. A. (2014). Teaching students with special needs in inclusive settings. Upper Saddle River, NJ: Pearson Merrill Prentice Hall.

Stavroussi, P., Papalexopoulos, P. F. & Vavougios, D. 2010. Science education and students with intellectual disability: Teaching approaches and implications. Problems of Education in the 21st Century, 19, 103–112.

Tekin-İftar, E., Kurt, O. & Acar, G. (2008). Enhancing instructional efficiency through generalization and instructive feedback: A single-subject study with children with mental retardation. International Journal of Special Education, 23(1), 147-158.

Tezcan, C. (2012). Zihinsel engelli çocuklara web destekli uzaktan eğitim sistemi kurulması: Matematik ve fen bilgisi dersleri uygulaması. Yüksek lisans tezi, Trakya Üniversitesi.

Tosun, İ. E. (2019). Özel eğitime gereksinim duyan bireylere yönelik bilgisayar destekli STEM eğitiminin etkileri. Yüksek lisans tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi.

Türker-Yıldırım, Ç. (2022). Zihin yetersizliği olan öğrencilere fen öğretimine ilişkin Türkiye’de yapılan çalışmaların incelenmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 23(3), 721-750

Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

World Health Organization. 2018. ICD-11 International classification of diseases for mortality and morbidity statistics. https://icd.who.int/browse11/l-m/en adresinden erişilmiştir.

World Health Organization. (2011). World report on disability. World Health Organisation. https://www.who.int/teams/noncommunicable-diseases/sensory-functions-disability-and-rehabilitation/world-report-on-disability adresinden erişilmiştir

Kline, B. R. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (Second edit). NY: The Guilford Press.

Nal, M. (2018). Hastanelerde acil yardım ve afet yönetimi. Ankara: Akademisyen Kitabevi

Hampden-Thompson, G. & Galindo, C. (2017) School–family relationships, school satisfaction and the academic achievement of young people. Educational Review, 69(2), 248-265.

Yayınlanan

13 Temmuz 2023

Lisans

Lisans