Arı Sokması Sonucu Ölüm: İki Olgu Sunumu
Özet
Böcek ısırıklarının neden olduğu alerjik reaksiyonlar yaygındır ve ciddi tıbbi sorunlar oluşturabilir. Bunlar içerisinde arı sokmaları önemli bir yer tutmaktadır. Yaşamları boyunca çoğu insan tarafından karşılaşılan ancak bazen duyarlı kişilerde hayatı tehdit eden reaksiyonlara yol açabilir. Arı sokması sonrasında genellikle kaşıntı, ürtiker, anjiyoödem ve anafilaksi gibi aşırı duyarlılık reaksiyonları görülmektedir. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Hastanesi morgunda 2018 yılında adli muayene ve otopsisi yapılan iki ayrı olaya ait arı sokmasına bağlı ölüm olgusu değerlendirildi. Birinci olgu 53 yaşında erkek olup, köyde arı kovanlarının bulunduğu alanda arı sokması nedeniyle öldüğü iddiasıyla yapılan otopsisinde akciğerlerde atelektazik görünüm, histopatolojisinde iç organlarda konjesyon, akciğerlerde amfizematöz genişlemeler, larenks kesitlerinde ödem olduğu saptandı. İkinci olgu ise 48 yaşında erkek olup, arı sokması sonucu hastaneye getirildiğinde tansiyon, nabız ve solunum olmadığı, pupillerin fiks dilate ve eritemli olduğu, orofarinksin hiperemik ve ödemli olduğu, ölü muayenesinde yüzün ileri derece siyanotik, otopsisinde periepiglottal bölgenin yoğun ödemli görünümde olduğu, trakea lümeni 1/3 distalinde ve ana bronş girişlerinde yoğun mukoid sıvı ve beyaz renkli gıda artıkları olduğu saptandı. Bu çalışmada arı sokması sonrası olay yerinde hayatını kaybeden birinci olgunun harici muayenesinde ölüme neden olabilecek bulgu görülmemesine karşın otopsi ve histopatolojik tetkiklerinde genel bulgular olduğu, ikinci olguda ise hem dış muayene hem otopsi ve postmortem bulgularında arı sokmasına bağlı alerjik reaksiyonlar ve solunum yetersizliği gibi bulguların belirgin gözlenebildiği, bu nedenle arı sokması olgularında harici muayenenin yanında otopsi ve postmortem incelemelerin önemini vurgulamayı amaçladık.
Referanslar
Kır MK, Ketenci HÇ, Başbulut AZ, Uzkeser M, Emet M. Arı sokmasına bağlı iki ölüm olgusunun değerlendirilmesi Adli Tıp Derg 2011;25:223-8.
Navarro LA, Pelaez A, de la Torre F, Tenias Burillo JM, Megias J, Martinez I. Epidemiological factors on hymenoptera venom allergy in a Spanish adult population. J Investig Allergol Clin Immunol 2004;14(2):134-41.
Golden DB. Insect sting allergy and venom immunotherapy: A model and a mystery. J Allergy Clin Immunol 2005;115(3):439-47. https://doi.org/10.1016/j.jaci.2005.01.005
Müller UR. Hymenoptera venom hypersensitivity: An update. Clin Exp Allergy 1998;28(1):4-6. DOI: 10.1046/j.1365-2222.1998.00177.x
Kalyoncu AF. Türkiye’de Arı Allerjisi, Asthma Allergy Immunol 2013;11:71-75
Arıkan-Ayyıldız Z, .Isık S, Babus S, Ucku R, S.Caglayan-Sozmen S, Karaman O, Uzuner N Allergic reactions to Hymenoptera stings in Turkish school children 2016; 44(1): 41-45 https://doi.org/10.1016/j.aller.2015.04.009
Ebo DG, Hagendorens MM, Stevens WJ. Hymenoptera venom allergy. Expert Rev Clin Immunol 2005;1(1):169-75.
Gezer D. Şenel E. Süslü İ. Arı sokmalarına bağlı reaksiyonlar, Genel Tıp Derg 2012;22(3):102-8.
Aytekin AM. Arılar ve yaban arıları. Astım Allerji İmmünol 2006;4(1):5-9.
Kalyoncu AF. Honey allergy and rhinitis in Ankara, Turkey. Allergy 1997;52:876-7. https://doi.org/10.1111/j.1398-9995.1997.tb02165.x
Severino M, Bonadonna P, Passalacqua G. Large local reactions from stinging insects: from epidemiology to management. Curr Opin Allergy Clin Immunol 2009;9(4):334-7. doi: 10.1097/ACI.0b013e32832d0668
Bilo BM, Rueff F, Mosbech H, Bonifazi F, Oude-Elberink JNG. Diagnosis of Hymenoptera venom allergy. Allergy 2005;60:1339-49. https://doi.org/10.1111/j.1398-9995.2005.00963.x
Antonicelli L, Bilo MB, Bonifazi F. Epidemiology of Hymenoptera allergy. Curr Opin Allergy Clin Immunol 2002;2(4):341-6.
Franca FOS, Benvenuti LA, Fan HW, et al. Severe and fatal mass attacks by ‘killer’ bees (Africanised honey bees – Apis mellifera scutellata ) in Brazil: clinicopathological studies with measurement of serum venom concentrations. Q J Med 1994;87(5):269-82. https://doi.org/10.1093/oxfordjournals.qjmed.a068927
Riches KJ, Gıllıs D, James RA, An autopsy approach to bee sting-related deaths, Pathology 2002;34(3):257–62. https://doi.org/10.1080/00313020220131327
Barnard JH. Studies of 400 Hymenoptera sting deaths in the United States. J Allergy Clin Immunol 1973;52(5):259–64. https://doi.org/10.1016/0091-6749(73)90044-4
Schwartz HJ, Yunginger JW, Tiegland JD, Sutheimer C, Hiss Y. Sudden death due to stinging insect hypersensitivity: Postmortem demonstration of IgE antivenom antibodies in a fatal case. Am J Clin Pathol 1984;81(6):794–5. https://doi.org/10.1093/ajcp/81.6.794
Yunginger JW, Nelson DR, Squillace DL, et al. Laboratory investigation of deaths due to anaphylaxis. J Forensic Sci 1991;36(3):857– 65. https://doi.org/10.1520/JFS13095J.
Schwartz HJ, Squillace DL, Sher TH, Teigland JD, Yunginger JW. Studies in stinging insect hypersensitivity: Postmortem demonstration of antivenom IgE antibody in possible sting-related sudden death. Am J Clin Pathol 1986;85(5):607–10. https://doi.org/10.1093/ajcp/85.5.607
Randall B, Butts J, Halsey JF. Elevated postmortem tryptase in the absence of anaphylaxis. J Forensic Sci 1995;40(2):208–11. https://doi.org/10.1520/JFS15343J.
Edston E, van Hage-Hamsten M. Beta-Tryptase measurements postmortem in anaphylactic deaths and in controls. Forensic Sci Int 1998;93(2-3):135–42. https://doi.org/10.1016/S0379-0738(98)00040-1
Edston E, Gidlund E, Wickman M, Ribbing H, Van Hage-Hamsten M. Increased mast cell tryptase in sudden infant death – anaphylaxis , hypoxia or artefact? Clin Exp Allergy 1999;29:1648–54. https://doi.org/10.1046/j.1365-2222.1999.00679.x