Yaşantımızdaki Kimya Dersi Kapsamındaki Proje Tabanlı Öğretim Uygulamaları
Özet
Bu çalışma, Soner Yavuz tarafından kaleme alınmış olup, Fen Bilgisi Öğretmenliği, Sınıf Öğretmenliği, Okul Öncesi Öğretmenliği ve İlköğretim Matematik Öğretmenliği lisans programlarında seçmeli ders olarak okutulan "Yaşantımızdaki Kimya" dersi kapsamında gerçekleştirilen proje tabanlı öğretim uygulamalarını ayrıntılı olarak incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, öğretmen adaylarının günlük yaşamla ilişkilendirilmiş kimya konularına dair geliştirdikleri nitelikli proje örneklerini bir araya getirip derleyerek, gelecekte benzer çalışmalar yürütecek araştırmacılara, eylem araştırması yapacak öğretmenlere ve projeler planlayacak öğrencilere yol gösterici kapsamlı bir rehber sunmaktır. Betimsel nitelikteki bu araştırmada; aday öğretmenler dörder-beşer kişilik gruplar halinde 5 haftalık çalışma süreci boyunca çevre kirliliği, alternatif enerji kaynakları, doğa olayları, sağlıklı beslenme ve doğadaki altın oran gibi günlük hayatın içinden seçilen probleme dayalı sorulara bilimsel yanıtlar aramış, ders anlatım slaytları ve somut ürünler ortaya koymuşlardır. Araştırmadan elde edilen bulgular, proje tabanlı öğretim yönteminin öğrencilerin kendi öğrenme sorumluluklarını üstlenmelerine, eleştirel düşünme, problem çözme, grup içi iş birliği ve yaratıcılık gibi 21. yüzyıl becerilerini kazanmalarına ve disiplinlerarası bir bakış açısı geliştirmelerine doğrudan katkı sağladığını göstermektedir. Sonuç olarak çalışma, teorik bilgilerin pratik sınıf içi uygulamalarıyla pekiştirilmesine imkân tanıyarak alan yazındaki uygulama örneği eksikliğini gidermeyi amaçlamaktadır.
Authored by Soner Yavuz, this study examines in detail the project-based teaching applications carried out within the scope of the elective "Chemistry in Our Life" course taught in the undergraduate programs of Science, Primary, Pre-school, and Elementary Mathematics Teacher Education. The main objective of the research is to compile qualified project examples developed by candidate teachers on chemistry topics linked to daily life, thereby offering a comprehensive guiding resource for researchers conducting similar studies, teachers engaging in action research, and students planning projects in the future. In this descriptive research, teacher candidates working in groups of four to five over a five-week period sought scientific answers to problem-based questions selected from daily life—such as environmental pollution, alternative energy sources, natural phenomena, healthy nutrition, and the golden ratio in nature—and produced presentation slides alongside tangible products. The findings obtained from the study demonstrate that the project-based teaching method directly contributes to students taking responsibility for their own learning, acquiring 21st-century skills such as critical thinking, problem-solving, in-group collaboration, and creativity, and developing an interdisciplinary perspective. In conclusion, the study aims to fill the gap in implementation examples in the literature by enabling theoretical knowledge to be reinforced with practical classroom applications.
Referanslar
Asan, A. & Haliloğlu, Z. (2005). Implementing project based learning in computer classroom. The Turkish Online Journal of Educational Technology-TOJET, 4 (3), 68-81.
Asilsoy, Ö. (2007). Ortaöğretim fen ve matematik alanları eğitimi anabilim dalı biyoloji öğretmenleri için ptö yaklaşımı konulu bir hizmetiçi eğitim kurs programı geliştirilmesi ve etkililiğinin araştırılması. Yüksek Lisans Tezi. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.
Ayas, A. (2014). Öğrenmeyen kalmasın: İçerici bir yaklaşım, XIII. Geleneksel Eğitim Sempozyumu, Teori, Uygulama Ve Değerlendirmeleriyle Farklı Eğitim ve Öğretim Model/Yöntem/Yaklaşımları (30-31 Ocak / 1 Şubat 2014, Antalya).
Aydın, S. & Yel, M. (2013). Proje tabanlı öğrenme ortamlarının biyoloji öğretmen adaylarının özdüzenleme seviyeleri ve öz-yeterlik inançları üzerine etkisi. Electronic Turkish Studies, 8 (12), 95-107.
Balım, A. G., Çeliker, H. D., Kaçar, S., Evrekli, E., Türkoğuz, S., İnel, D., Özcan, E. & Ormancı, Ü. (2012). Fen ve teknoloji öğretiminde probleme dayalı öğrenme yöntemi içerisinde kavram karikatürleri: Bir etkinlik örneği "ısınan taneciklerin dansı". Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 3 (5), 68-87.
Bilen, M. (2002). Plandan uygulamaya öğretim. Ankara: Anı Yayıncılık.
Demirhan, C. & Demirel, Ö. (2003). Program geliştirmede proje tabanlı öğrenme yaklaşımı. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3 (1), 48-61.
Erdem, M. & Akkoyunlu, B. (2002). İlköğretim sosyal bilgiler dersi kapsamında beşinci sınıf öğrencileriyle yürütülen ekiple proje tabanlı öğrenme üzerine bir çalışma. İlköğretim Online, E-Dergi, 1 (1), 2-11.
Filiz, A. & Kocakülah, M. S. (2020). Fen eğitiminde proje tabanlı öğrenme yaklaşımı ile ilgili yapılan araştırmaların içerik analizi. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5 (2) , 175-194.
Güntaş, S. (2019). Eğitimde Proje Tabanlı Öğrenme Kuramının Literatürü: İçerik Analizi. KİSBU İlahiyat Dergisi, (1), 75-109.
Karaer, G., Karademir, E. & Tezel, Ö. (2020). Proje tabanlı öğretimin fen laboratuvarı dersinde kullanımının sınıf öğretmeni adaylarının görüşlerine göre değerlendirilmesi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi -ENAD, 8 (1), 73-95.
Korkmaz, H. (2002). Fen eğitiminde proje tabanlı öğrenmenin yaratıcı düşünme, problem çözme ve akademik risk alma düzeylerine etkisi. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Korkmaz, H. & Kaptan, F. (2002). Fen eğitiminde proje tabanlı öğrenme yaklaşımının ilköğretim öğrencilerinin akademik başarı, akademik benlik kavramı ve çalışma sürelerine etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22, 91-97.
Korkmaz, H. (2004). Fen ve teknoloji eğitiminde alternatif değerlendirme yaklaşımları. Ankara: Yeryüzü Yayınevi.
Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, 2013. İlköğretim kurumları (ilkokullar ve ortaokullar) fen bilimleri dersi öğretim programı. Ankara: MEB.
Moursund, D. (1999). Project based learning using information technology, ISTE, Publications, Eugene.
Nacaroğlu, O. & Mutlu, F. (2016). Proje tabanlı öğrenmenin fen bilgisi öğretmen adaylarının fotosentez konusundaki akademik başarısına etkisi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5 (4), 113-125.
Özden, M., Aydın, M., Erdem, A., & Ekmekçi, S. (2009). Öğretmenlerin proje tabanlı fen öğretimi konusunda görüşlerinin değerlendirilmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 8 (30), 92-102.
Penuel, W. R., Means, B. & Simkins, M. (2000). The multimedia challenge. Educational Leadership, 58 (2), 34-38.
Ross, K., Hooten, M. A., & Cohen, G. (2013). Promoting science literacy through an interdisciplinary approach. Bioscene: Journal of College Biology Teaching, 39(1), 21-26.
Saban, A. (2000). Öğrenme-öğretme süreci yeni teori ve yaklaşımlar. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Üstün, U., Özdemir, E. , Cansız, M. & Cansız, N. (2020). Türkiye’deki öğrencilerin fen okuryazarlığını etkileyen faktörler nelerdir? Pisa 2015 verisine dayalı bir hiyerarşik doğrusal modelleme çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35 (3) , 720-732.
Uysal, Ö. (2021). Proje tabanlı öğrenme ile kazanılan 21. yüzyıl becerilerine yönelik bir nitel araştırma. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, 4 (2), 85-110.
Yavuz, G. & Yavuz, S. (2017). Fen eğitiminde proje tabanlı öğretimle ilgili tezlerin içerik analizi: Türkiye örneği (2002-2014). Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (43), 255-282.
Yavuz, S. (2006). Proje tabanlı öğrenme modelinin kimya eğitimi öğrencilerinin çevre bilgisi ile çevreye karşı tutumlarına olan etkisinin değerlendirilmesi. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
