Sosyal Güvenliğin İktisadi ve Mali Boyutu
Özet
Sosyal güvenlik, sanayi kapitalizminin doğuşuyla ortaya çıkan, yalnızca sosyal politika disiplinini ilgilendirmeyen, aynı zamanda belirgin iktisadi ve mali boyutlara sahip olan dinamik bir olgudur. Klasik iktisat düşüncesindeki piyasa müdahalesizliği ve görünmez el ilkelerine karşın, güçlenen işçi hareketleri ile emeğin yeniden üretimi ihtiyacı doğrultusunda ilk sistematik sosyal güvenlik düzenlemesi 1883 yılında Almanya’da yürürlüğe girmiştir. 1929 Büyük Bunalımı sonrasında şekillenen Keynesyen iktisat kuramı, sosyal güvenlik ve refah harcamalarını efektif talebi sürekli tutma, istihdamı koruma ve iktisadi büyümeyi uyarmanın temel araçlarından biri olarak değerlendirmiştir. Buna karşılık 1970’li yıllarda yaşanan petrol krizleri ve stagflasyon ile baskın hale gelen Neo-Liberal politikalar, sosyal güvenlik harcamalarını bireysel tasarrufları azaltan, piyasa mekanizmasını bozan ve kamu bütçesi üzerine ağır yük getiren bir maliyet unsuru olarak ele almıştır. Sosyal güvenlik kurumlarında yaşanan kayıt dışı istihdam, düşük iş gücüne katılım, yüksek bağımlılık oranları, erken emeklilik ve fonların kötü kullanımı bütçe açıklarını derinleştirerek kamu iç borçlanmasını artırmaktadır. Bütün bu mali risklere ve tartışmalara karşın sosyal güvenlik ödemeleri, toplam tüketimi canlandırarak gayrisafi yurt içi hasılayı artırmakta, nitelikli iş gücü yatırımlarını teşvik etmekte, gelir dağılımında adaleti sağlayarak yoksullukla mücadeleye ve toplumsal barışın sürdürülmesine hayati katkılar sunmaktadır.
Social security is a dynamic phenomenon that emerged with the advent of industrial capitalism, holding distinct economic and financial dimensions rather than concerning solely the discipline of social policy. Despite the principles of non-intervention and the invisible hand in Classical economic thought, the first systematic social security regulation was enacted in Germany in 1883 in response to strengthening labor movements and the need for the reproduction of labor. Keynesian economic theory, which took shape after the Great Depression of 1929, considered social security and welfare expenditures as key tools for sustaining effective demand, preserving employment, and stimulating economic growth. Conversely, Neo-Liberal policies that gained dominance following the oil crises and stagflation of the 1970s viewed social security expenditures as cost elements that reduce individual savings, distort market mechanisms, and place a heavy burden on the public budget. Issues in social security institutions such as informal employment, low labor force participation, high dependency ratios, early retirement, and the mismanagement of funds deepen budget deficits and increase domestic public borrowing. Despite all these financial risks and debates, social security payments boost gross domestic product by stimulating total consumption, encourage investment in qualified labor, reduce poverty by ensuring income distribution justice, and make vital contributions to maintaining social peace.
Referanslar
Abramovitz, M. (2004). Definition and functions of social welfare policy: Setting the stage for social change. J. Blau, 19-54.
Arslan, M. O. (2013). Kamu Kesiminde Finansal İstikrarsızlık: Türkiye’ye İlişkin Bir Değerlendirme [Financial Instability in Public Sector: An Evaluation for Turkey].
Asimakopulos, A. (1982). Keynes' theory Of Effective Demand Revisited. Australian Economic Papers, 21(38), 18-36.
Barrientos, A. (1997). The changing face of pensions in Latin America: design and prospects of individual capitalization pensionplans. SocialPolicy& Administration, 31(4), 336-353.
BOLUKÇU, F. (2019). Türkiye Sosyal Güvenlik Harcamalarının Kapsamı ve Finansman Yapısı. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 2(2), 11-27.
Börsch-Supan, A. (2000). Incentiveeffects of social security on labor force participation: evidence in Germany and across Europe. Journal of publiceconomics, 78(1-2), 25-49.
Brown, R. L. (1997). Indefense of pay-as-you-go (PAYGO) financing of socialsecurity. North AmericanActuarialJournal, 1(4), 1-13.
Brown-Collier, E. K.,&Collier, B. E. (1995). What Keynes really said about deficit spending. Journal of Post KeynesianEconomics, 17(3), 341-355
Cai, M.,&Yue, X. (2020). The redistributive role of government social security transfers on inequality in China. ChinaEconomicReview, 62, 101512.
Canbay, T.,& Demir, M. (2013). Türkiye’de sosyal güvenlik açıkları ve sosyal güvenlik ahlakı. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(2), 303-315.
Collier, D.,&Messick, R. E. (1975). Prerequisites versus diffusion: Testing alternative explanations of social security adoption. TheAmericanPoliticalScienceReview, 69(4), 1299-1315.
Cural, M. (2016). Türk Sosyal Güvenlik Sisteminin Mali Yapısı Ve Sisteme Yapılan Bütçe Transferlerinin Ekonomik Yansımaları The Fıscal Structure Of Turkısh Socıal Securıty System And Economıc Reflectıons Of Budget Transfers. Suleyman Demirel UniversityJournal of Faculty of Economics&AdministrativeSciences, 21(2).
Danziger, S. (1977). Income redistribution and social security: further evidence. Social Service Review, 51(1), 179-184
Dobbin, F. R. (1993). The social construction of the great depression: industrial policy during the 1930s in the United States, Britain, and France. TheoryandSociety, 22(1), 1-56.
Dostaler, G. (1998). Friedman and Keynes: divergences and convergences. Journal of theHistory of EconomicThought, 5(2), 317-347.
Echevarría, C. A.,&Iza, A. (2006). Life expectancy, humancapital, social security and growth. Journal of PublicEconomics, 90(12), 2323-2349.
Feldstein, M. (1974). Social security, induced retirement, and aggregate capital accumulation. Journal of politicaleconomy, 82(5), 905-926.
Frank, A. G. (1976). Economic Genocide in Chile: Open Letter to Milton Friedman and Arnold Harberger. EconomicandPoliticalWeekly, 880-888.
Göktan, A. (2008). Türkiye’de Mali Sürdürülebilirlik Üzerine Ampirik Bir Çalışma.
Güneş, İ.,& YAKAR, A. G. S. (2004). Sosyal Sigorta Finansman Yöntemleri ve Türkiye’de Sosyal Sigorta Kurumlarının Finansman Yöntemlerinin Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(2).
Kuné, J. B. (2001). The controversy of funding versus pay-as-you-go: What remains of the debate?. The GenevaPapers on Risk and Insurance-Issues and Practice, 26(3), 418-434.
Leijonhufvud, A. (1980). Theories of stagflation. Revue de l’association francaise de finance.
Marcuzzo, M. C. (2005). Keynes and the welfare state. URL: http://www. ie. ufrj. br/eventos/seminarios/pesquisa/texto_02_12. pdf.(InEng).
Midgley, J. (1999). Growth, redistribution, and welfare: Toward social investment. Social Service Review, 73(1), 3-21.
Mulligan, C. B.,& Sala-i-Martin, X. (1999). Social security in theory and practice (I): Facts and political theories (No. w7118). NationalBureau of EconomicResearch.
Rothschild, E. (1994). Adam Smith and the invisible hand. TheAmericanEconomicReview, 84(2), 319-322.
Silva, P. (1991). Technocrats and politics in Chile: from the Chicago Boys to the CIEPLAN Monks. Journal of Latin AmericanStudies, 23(2), 385-410.
Steuerle, C. E.,&Rennane, S. (2010). Social Security and the budget. Retirement Policy Program Brief, 28.
Szreter, S. (2007). The right of registration: development, identity registration, and social security—a historical perspective. World Development, 35(1), 67-86.
Thaler, R. H. (1994). Psychology and savings policies. TheAmericanEconomicReview, 84(2), 186-192.
Wolfson, M. H. (2006). Neoliberalism and Social Security. Review of RadicalPoliticalEconomics, 38(3), 319-326.
Yurdadoğ, V. (2017). Sosyal Güvenlik ve Yeniden Gelir Dağılımına Etkisinin Teorik Çerçevede Değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26(1), 254-269.
Yurdadoğ, V., Haşim, A. K. Ç. A., & Bozatli, O. (2019). Sürdürülebilir Sosyal Güvenlik Sistemi İçin Mali Kural Önerisi. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26(2), 651-675.
Zhang, J., & Zhang, J. (1998). Socialsecurity, intergenerationaltransfers, andendogenousgrowth. CanadianJournal of Economics, 1225-1241.
