Sporda Küreselleşmenin Tarihsel Gelişimi

Yazarlar

Engin Vural
https://orcid.org/0000-0002-7717-4928
Tuba Fatma Karadağ

Özet

Küreselleşme, kültürel, ekonomik, sosyal ve siyasal alanlarda toplumların genel etkileşimlerinin artması ve ulusal sınırların etkilerinin zamanla azalması ile biçimlenen çok boyutlu bir yapıdır. Ulaşım, teknoloji ve iletişim alanlarındaki gelişmeler, hizmet, sermaye, mal, bilgi ve kültürel değerlerin ulusallıktan çıkarak uluslararası etkileşimini artırarak küreselleşmenin etkisini genişletmiştir. Siyasal, sosyo-kültürel ve ekonomik boyutları ile bu süreç tüm toplumların genel yapısında bir gelişim oluşturmuştur. Küreselleşme eğiliminde olan yaklaşımlar bu sürecin etkileri ve niteliği bakımından çeşitlilik göstermektedir. Radikal yaklaşım küreselleşmenin ulusal sınırlarını aştığını ve devletlerin etkin durumlarını zayıflattığını savunmaktadır. Geleneksel yaklaşım geçmiş dönemlerdeki gelişmelerin günümüz gelişmelerinden farklı olmadığını vurgulamaktadır. Ilımlı yaklaşım ise küreselleşmenin varlığı kabul ederek etkilerinin karmaşık ve tahmin edilemez olduğunu belirtmektedir. Spor küreselleşmenin etkilerinin çok net bir biçimde görülen alanlardan birdir. Spor küreselleşme sonucunda ekonomik endüstri, kamu diplomasisi ve uluslararası politika aracı rolüne bürünmüştür. Uluslararası spor kuruluşları, çok uluslu şirketlerin sektördeki hareketliliği, büyük spor organizasyonları ve sporcu hareketliliği bu dönüşüme hız kazandırmıştır. Sonuç olarak küreselleşme ve spor arasında karşılıklı bir etkileşimin varlığından söz edilmektedir. Küreselleşme sporun siyasal, ekonomik ve kültürel yapısını değiştirirken spor da küreselleşmenin yaygınlaşmasına katkıda bulunmaktadır.

Referanslar

Albeni, M., & Eroğlu, Ö. (2002). Küreselleşme, ekonomik krizler ve Türkiye. Isparta: Bilim Kitabevi.

Atasoy, F. (2005). Küreselleşme ve milliyetçilik. İstanbul: Ötüken Neşriyat.

Berger, P. L. (1997). Four faces of global culture. The National Interest, (49).

Castells, M. (2010). The rise of the network society: The information age: Economy, society, and culture (2nd ed., Vol. 1). New Jersey: Wiley-Blackwell.

Choi, S., & Park, H. W. (2014). Flow of online content from production to consumption in the context of globalization theory. Globalizations, 11(2), 171–187.

Çeyiz, S., & Özbek, O. (2014). Küreselleşme ve spor etkileşimi. International Journal of Science Culture and Sport, Special Issue 1. ISSN: 2148-1148.

Dolles, H., & Söderman, S. (2005). Globalization of sports: The case of professional football and its international management challenges (Working Paper No. 05/1). Tokyo: German Institute for Japanese Studies.

Eşkınat, R. (1998). Küreselleşme ve Türkiye ekonomisine etkisi (Yayın No. 1036). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi

Gallie, W. B. (1955). Essentially contested concepts. Proceedings of the Aristotelian Society, 56(1), 167–198.

Giddens, A. (2000a). Sosyoloji. Ankara: Ayraç Yayınevi.

Giddens, A. (2000b). Elimizden kaçıp giden dünya (O. Akınhay, Çev.). İstanbul: Alfa Yayınları.

Gökdere, A. (2001). Küreselleşmeye genel bir bakış. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 1(1), 71–101.

Ha, N. G. (2006). A comparative study on the development of physical education between modern Britain and America: Ideological similarities and differences. Korean Journal of Physical Education-Humanities and Social Sciences, 45, 1–12.

Hablemitoğlu, Ş. (2004). Küreselleşme: Düşlerden gerçeklere. Ankara: Toplumsal Dönüşüm Yayınları.

Harvey, J., & Rail, G. (1996). Globalization and sport: Sketching a theoretical model for empirical analyses. Journal of Sport & Social Issues, 20(3), 258–278.

Hirst, P., & Thompson, G. (1999). Küreselleşme sorgulanıyor (Ç. Erdem & E. Yücel, Çev.). Ankara: Dost Kitabevi.

İnal, R. (2008). Küreselleşme ve spor. İstanbul: Evrensel Basım Yayın.

Karabıçak, M. (2002). Küreselleşme sürecinde gelişmekte olan ülke ekonomilerinde ortaya çıkan yönelim ve tepkiler. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 115–131.

Karagül, M. (2001). Küreselleşme, küresel kriz ve Türkiye. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 15(2).

Karahüseyinoğlu, M. F. (2007). Küreselleşme ve geleneksel Türk sporları (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.

Kaya, M. (2009). Küreselleşme yaklaşımları. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, (13), 1–16.

Kır, A. (2002). Globalizasyon: Küreselleşme ulus devletin sonu mu? (1. baskı). Ankara: Eylül Kitap ve Yayınevi.

Kıvılcım, F. (2013). Küreselleşme kavramı ve küreselleşme sürecinin gelişmekte olan ülke Türkiye açısından değerlendirilmesi. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5(1). ISSN: 1309-8012.

Kissoudi, P. (2008). Sport, politics and international relations in the twentieth century. The International Journal of the History of Sport, 25(13), 1689–1706.

Kumar De, U., & Pal, M. (2011). Dimensions of globalization and their effects on economic growth and human development index. Asian Economic and Financial Review, 1(1), 1–13.

Marcuse, P. (2000). Küreselleşmenin dili (A. Tartanoğlu, Çev.). Mülkiye Dergisi, 25(229).

McLuhan, M. (1995). Understanding the media: The extensions of man (1st ed.). London: MIT Press.

Özel, H. A. (2011). İktisadi perspektiften küreselleşme kavramı ve gelişimi. Sosyal Bilimler Dergisi, (2), 91–98.

Pieterse, J. N. (2009). Globalization and culture: Global mélange (2nd ed.). Maryland: Rowman & Littlefield Publishers, Inc.

Rensmann, L. (2015). Sports, global politics, and social value change: A research agenda. Oltre Modernità, 14(5), 114–133.

Seyidoğlu, H. (2003). Uluslararası mali krizler, IMF politikaları, az gelişmiş ülkeler, Türkiye ve dönüşüm ekonomileri. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 4(2), 141–156.

Steger, M. B. (2006). Küreselleşme (1. baskı). Ankara: Dost Kitabevi.

Şahin, K. (2009). Küreselleşme tartışmaları ışığında ulus devlet. İstanbul: Yeniyüzyıl Yayınları.

Talimciler, A. (2002). Futbolun “meta”laşması. M. Sert (Ed.), Toplum Bilim Futbol Özel Sayısı, (16), 37

Talimciler, A. (2008). Futbol değil iş: Endüstriyel futbol. G.Ü.İ.F. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, (26), 89–114.

Toprak, M. (2001). Küreselleşme ve kriz: Türkiye ve dünya deneyimi. Ankara: Siyasal Kitabevi.

Yaman, A. (2019). Küreselleşme süreci ve küreselleşmenin yerel kültüre etkisi. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, (44), 422–436.

Yetim, N. (2002). Küresel üretim yapılanmasına kültürel yanıtlar: Ulusal-yerel. Doğu Batı Düşünce Dergisi, (18).

Yayınlanan

8 Ekim 2026

Lisans

Lisans