Gastrointestinal Yabancı Cisim / Gıda Bolusu Çıkarılması

Gastrointestinal yabancı cisim yutulması ve özofageal gıda bolusu takılması, acil endoskopik müdahale gerektiren sık karşılaşılan klinik tablolardır. Çocuklarda en sık bozuk para, pil ve mıknatıs yutulması öne çıkarken, erişkinlerde özofagusta takılan gıda bolusu (food bolus impaction) en sık endoskopik yabancı cisim nedenidir. ESGE kılavuzu özofagusta takılan keskin uçlu yabancı cisimleri, düğme pilleri ve mıknatısları acil endoskopi gerektiren durumlar olarak sınıflamaktadır. Disk/düğme pil yutulması, baskı nekrozu ve elektrik akımı nedeniyle özofagus perforasyonuna birkaç saat içinde yol açabileceğinden gerçek bir endoskopik acildir. ASGE ve ESGE kılavuzları, özofagusta takılı gıda bolusunda 24 saat içinde terapötik endoskopi yapılmasını önermektedir. Endoskopik çıkarımın başarı oranı yüzde doksanın üzerindedir. Bu bölümün amacı, yabancı cisim yutulması ve gıda bolusu takılması olgularında aciliyet sınıflamasını, endoskopik çıkarım zamanlamasını ve tekniklerini güncel ESGE ve ASGE kılavuzları çerçevesinde özetlemek; farklı yabancı cisim türlerine (pil, mıknatıs, keskin cisim, gıda bolusu) özgü yönetim protokollerini aktarmak ve hasta ile yakınlarına yönelik anlaşılır bir iletişim protokolü oluşturmaktır. 

Gastrointestinal foreign body ingestion and esophageal food bolus impaction are common presentations requiring urgent endoscopic management. While coin and button battery ingestion predominates in children, esophageal food bolus impaction is the most common endoscopic foreign body indication in adults. The ESGE guideline classifies sharp-pointed objects, button batteries, and magnets as indications for urgent endoscopy. Disc/button battery ingestion represents a true endoscopic emergency, as pressure necrosis and electrical current can cause esophageal perforation within hours. Both ASGE and ESGE recommend therapeutic endoscopy within 24 hours for esophageal food bolus impaction. Endoscopic retrieval success rates exceed 90%. The aim of this section is to summarize the urgency classification, timing of endoscopic removal, and endoscopic retrieval techniques in cases of foreign body ingestion and food bolus impaction within the framework of the current ESGE and ASGE guidelines; to present management protocols specific to different types of foreign bodies, including batteries, magnets, sharp objects, and food bolus impaction; and to establish a clear communication protocol for patients and their relatives.