Endoskopik Varis Tedavileri

Varis kanaması, portal hipertansiyonun en tehlikeli komplikasyonlarından biridir ve altı haftalık mortalitesi yüzde on ile yirmi arasında seyretmektedir. ESGE 2022 kılavuzu özofagus varislerinde birincil ve ikincil profilaksi ile akut kanama yönetimini kapsamlı biçimde ele almaktadır. Akut özofagus varis kanamasında endoskopik bant ligasyonu (EVL), önce vazoaktif ajan (terlipressin, somatostatin veya oktreotid) başlanarak 12 saat içinde yapılması gereken birinci basamak endoskopik tedavidir. ESGE, skleroterapiyi yeniden kanama ve yan etki riski nedeniyle EVL'ye göre ikincil konumda değerlendirmekte; yüksek riskli Child-Pugh C veya aktif kanamadaki Child-Pugh B hastalarında 72 saat içinde (mümkünse 24 saat içinde) preemptif transjugüler intrahepatik portosistemik şant (TIPS) uygulanmasını önermektedir. Mide varislerinde ise siyanoakrilat enjeksiyonu standart tedavi kabul edilmektedir. Bu bölümün amacı, özofagus ve mide varis kanamasında güncel ESGE 2022 kılavuzu çerçevesinde birincil ve ikincil korunum, akut hemostaz yöntemleri ve kurtarma tedavi seçeneklerini özetlemek; hasta ve yakınlarına yönelik anlaşılır ve güvenli bir iletişim protokolü oluşturmaktır. 

AVariceal bleeding is one of the most life-threatening complications of portal hypertension, with a six-week mortality of 10–20%. The ESGE 2022 guideline comprehensively addresses primary and secondary prophylaxis and acute management of variceal hemorrhage. Endoscopic variceal ligation (EVL) preceded by vasoactive agents (terlipressin, somatostatin, or octreotide) within 12 hours is the first-line endoscopic treatment for acute esophageal variceal bleeding. ESGE considers sclerotherapy as inferior to EVL due to higher rebleeding rates and adverse event profile. Pre-emptive TIPS within 72 hours (preferably within 24 hours) is recommended in high-risk patients (Child-Pugh C ≤13 or Child-Pugh B \>7 with active bleeding despite vasoactive agents). Cyanoacrylate injection is the standard treatment for gastric varices. The aim of this section is to summarize primary and secondary prophylaxis, acute hemostatic methods, and rescue treatment options for esophageal and gastric variceal bleeding within the framework of the current ESGE 2022 guideline, and to establish a clear, safe, and patient-centered communication protocol for patients and their relatives.