Endoskopik Kanama Tedavileri

Gastrointestinal kanama, acil endoskopi gerektiren, mortalite ve morbidite açısından kritik öneme sahip bir klinik tablodur. Üst gastrointestinal sistem kanamasında (ÜGİSK) en sık nedenler peptik ülser, Mallory-Weiss yırtığı, varis kanamaları, Dieulafoy lezyonu ve anjiyodisplazidir. ESGE 2021 kılavuzu, Forrest Ia-Ib (aktif kanama) ve Forrest IIa (görünür damar) lezyonlarda endoskopik hemostazı güçlü bir öneri olarak tanımlamakta; epinefrin enjeksiyonunun tek başına kullanılmamasını, mutlaka ikinci bir yöntemle kombine edilmesini önermektedir. ACG kılavuzu bunu destekler biçimde termal koagülasyon, hemoklip uygulaması ve endoskopik hemostaz tozu gibi yöntemleri önermektedir. ESGE 2024 güncellemesi, hemodinamik olarak instabil hastalarda acil endoskopiyi, stabil hastalarda ise standart erken endoskopiyi (24 saat içinde) önermektedir. Hemostaz başarısız olduğunda transkateter anjiyografik embolizasyon (TAE) ilk basamak kurtarma tedavisi, cerrahi ise TAE'nin mevcut olmadığı ya da başarısız olduğu durumlar için ikinci seçenektir. Bu bölümün amacı, endoskopik yöntemlerle tedavi edilebilen gastrointestinal kanama tablolarında klinik değerlendirme ve risk sınıflamasını özetlemek; mevcut endoskopik hemostaz yöntemlerini, uygulama zamanlamasını ve başarısızlık halinde izlenecek yolu kanıta dayalı kılavuzlar çerçevesinde aktarmak ve hastaya yönelik pratik bir iletişim protokolü sunmaktır.

Gastrointestinal bleeding is a critical clinical emergency requiring urgent endoscopy and carrying significant mortality and morbidity. The most common causes of upper gastrointestinal bleeding (UGIB) include peptic ulcer disease, Mallory-Weiss tear, Dieulafoy lesion, and angiodysplasia. The ESGE 2021 guideline strongly recommends endoscopic hemostasis for Forrest Ia-Ib (active bleeding) and Forrest IIa (visible vessel) lesions, and stipulates that epinephrine injection should never be used as monotherapy but always combined with a second hemostatic modality. The ACG guideline similarly endorses thermal coagulation, hemoclip application, and hemostatic powder spray. The ESGE 2024 update recommends very early endoscopy (within 6 hours) for hemodynamically unstable patients and standard early endoscopy (within 24 hours) for stable patients. When endoscopic hemostasis fails, transcatheter angiographic embolization (TAE) is the first salvage option, with surgery reserved for cases where TAE is unavailable or unsuccessful.  The aim of this section is to summarize clinical assessment and risk stratification in gastrointestinal bleeding conditions that can be treated with endoscopic methods; to present current endoscopic hemostasis techniques, their timing, and the management pathway in case of treatment failure within the framework of evidence-based guidelines; and to provide a practical patient-centered communication protocol.