Karaciğer Kitleleri, Kistler ve Hepatoselüler Karsinom Taraması

Karaciğerde saptanan fokal lezyonlar günlük gastroenteroloji ve hepatoloji pratiğinde sık karşılaşılan klinik durumlardır. Bu lezyonlar basit kist ve hemanjiyom gibi benign oluşumlardan hepatoselüler karsinom (HCC), intrahepatik kolanjiyokarsinom ve metastatik tümörler gibi malign hastalıklara kadar geniş bir spektrumda yer alır. Görüntüleme yöntemlerinin yaygınlaşması ile birlikte insidental karaciğer lezyonlarının saptanma sıklığı belirgin şekilde artmıştır.  Karaciğer lezyonlarının değerlendirilmesinde temel amaç benign ve malign lezyonların ayrımını yapmak, gereksiz girişimlerden kaçınmak ve malignite riski taşıyan hastaları erken dönemde tanımaktır. Özellikle siroz, kronik hepatit B enfeksiyonu, ileri fibrozis ve metabolik disfonksiyon ilişkili steatotik karaciğer hastalığı (MASLD) bulunan bireylerde hepatoselüler karsinom gelişme riski artmıştır.  HCC dünya genelinde en sık görülen primer karaciğer malignitesi olup kansere bağlı ölümlerin önde gelen nedenlerinden biridir. Erken evrede saptanan HCC olgularında rezeksiyon, ablasyon ve karaciğer transplantasyonu gibi küratif tedavi seçenekleri uygulanabilmektedir. Bu nedenle uygun risk gruplarında düzenli sürveyans programlarının uygulanması hayati önem taşımaktadır.  Bu bölümde karaciğer kitlelerinin güncel sınıflaması, tanısal yaklaşım, HCC sürveyansı, görüntüleme yöntemleri, LI-RADS sistemi ve güncel tedavi seçenekleri ele alınacaktır.

Focal liver lesions are commonly encountered in daily gastroenterology and hepatology practice. These lesions range from benign entities such as simple cysts and hemangiomas to malignant conditions including hepatocellular carcinoma (HCC), intrahepatic cholangiocarcinoma, and metastatic tumors. With the widespread use of modern imaging modalities, incidental liver lesions are increasingly detected.  The primary goals in evaluating focal liver lesions are to differentiate benign from malignant lesions, avoid unnecessary interventions, and identify patients at increased risk of liver cancer. Patients with cirrhosis, chronic hepatitis B infection, advanced fibrosis, and metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease (MASLD) are at particularly high risk for developing HCC.  Hepatocellular carcinoma is the most common primary liver malignancy worldwide and remains one of the leading causes of cancer-related mortality. Early detection substantially increases the likelihood of curative therapies including surgical resection, local ablation, and liver transplantation. Therefore, regular surveillance in high-risk populations is essential.  This chapter reviews the contemporary classification of focal liver lesions, diagnostic evaluation, HCC surveillance strategies, imaging approaches, LI-RADS categorization, and current treatment options.