Felin Monositotropik Ehrlichiozis
Özet
Ehrlichiosis, başta köpekler olmak üzere çeşitli hayvan türlerini etkileyen, vektör kaynaklı ve zoonotik potansiyele sahip bir riketsiyal enfeksiyondur. Son yıllarda yapılan çalışmalar, Ehrlichia canis (E. canis) enfeksiyonunun kedilerde de sanılandan daha yaygın olabileceğini ve kedilerin bu etken açısından potansiyel konak rolü üstlenebileceğini ortaya koymuştur. Farklı ülkelerde bildirilen seroepidemiyolojik ve moleküler veriler, kedilerde E. canis maruziyetinin küresel ölçekte dikkate alınması gereken bir durum olduğunu göstermektedir. Kedilerde ehrlichiosis genellikle nonspesifik klinik bulgularla seyretmekte; ateş, letarji, anoreksi, kilo kaybı ve abdominal ya da lumbal bölge ağrısı en sık bildirilen belirtiler arasında yer almaktadır. Bu durum, hastalığın klinik tanısını güçleştirmekte ve ayırıcı tanının önemini artırmaktadır. Tanıda mikroskobik ve serolojik yöntemler destekleyici nitelikte olmakla birlikte, aktif enfeksiyonun doğrulanmasında yüksek duyarlılık ve özgüllük sağlaması nedeniyle moleküler yöntemler, özellikle polimeraz zincir reaksiyonu (PCR), ön plana çıkmaktadır. Kedilerde ehrlichiosis tedavisine yönelik kontrollü klinik çalışmalar sınırlı olup mevcut öneriler büyük ölçüde köpeklerde uygulanan tedavi protokollerinin uyarlanmasına dayanmaktadır. Bu kapsamda doksisiklin, kedilerde E. canis enfeksiyonunun tedavisinde birinci basamak antimikrobiyal ajan olarak kabul edilmektedir. Alternatif tedavi seçenekleri üzerine veriler sınırlı olmakla birlikte, mevcut bulguların kedilere özgü çalışmalarla desteklenmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu bölümde, kedilerde ehrlichiosis’in epidemiyolojisi, klinik özellikleri, tanısal yaklaşımları ve tedavi seçenekleri güncel literatür ışığında özetlenmiştir.
Referanslar
Aziz MU, Hussain S, Song B, et al. Ehrlichiosis in dogs: a comprehensive review about the pathogen and its vectors with emphasis on south and east Asian countries. Veterinary Sciences. 2022;10(1):21. doi: 10.3390/vetsci10010021
Rikihisa Y. The tribe Ehrlichieae and ehrlichial diseases. Clinical Microbiology Reviews. 1991;4(3):286–308.
Braga ÍA, Santos LGFD, Ramos DGDS, et al. Detection of Ehrlichia canis in domestic cats in the central-western region of Brazil. Brazilian Journal of Microbiology. 2014;45:641–645. doi: 10.1590/S1517-83822014000200036
Ortuño A, Gauss CBL, Garcia F, et al. Serological evidence of Ehrlichia spp. exposure in cats from northeastern Spain. Journal of Veterinary Medicine, Series B. 2005;52(5):246–248. doi: 10.1111/j.1439-0450.2005.00849.x
Albay MK, Sevgisunar NS, Şahinduran S, et al. The first report of ehrlichiosis in a cat in Turkey. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2016;63(3):329–331.
Bouloy RP, Lappin MR, Holland CH, et al. Clinical ehrlichiosis in a cat. Journal of the American Veterinary Medical Association. 1994;204(9):1475–1478.
Pennisi MG, Hofmann-Lehmann R, Radford AD, et al. Anaplasma, Ehrlichia and Rickettsia species infections in cats: European guidelines from the ABCD on prevention and management. Journal of Feline Medicine and Surgery. 2017;19(5):542–548. doi: 10.1177/1098612X17706462
Lappin M. Feline ehrlichiosis and hemobartonellosis. In: Proceedings of the 26th World Small Animal Veterinary Association World Congress; 2001; Vancouver, BC.
Breitschwerdt EB, Abrams-Ogg AC, Lappin MR, et al. Molecular evidence supporting Ehrlichia canis-like infection in cats. Journal of Veterinary Internal Medicine. 2002;16(6):642–649. doi: 10.1111/j.1939-1676.2002.tb02402.x
Fourie JJ, Stanneck D, Luus HG, et al. Transmission of Ehrlichia canis by Rhipicephalus sanguineus ticks feeding on dogs and on artificial membranes. Veterinary Parasitology. 2013;197(3–4):595–603. doi: 10.1016/j.vetpar.2013.07.026
Mylonakis ME, Koutinas AF, Billinis C, et al. Evaluation of cytology in the diagnosis of acute canine monocytic ehrlichiosis (Ehrlichia canis): a comparison between five methods. Veterinary Microbiology. 2003;91(2–3):197–204. doi: 10.1016/S0378-1135(02)00298-5
Bélanger M, Sorenson HL, France MK, et al. Comparison of serological detection methods for diagnosis of Ehrlichia canis infections in dogs. Journal of Clinical Microbiology. 2002;40:3506–3508. doi: /10.1128/jcm.40.9.3506-3508.2002
Tarello W. Microscopic and clinical evidence for Anaplasma (Ehrlichia) phagocytophilum infection in Italian cats. Veterinary Record. 2005;156(24):772–774. doi: 10.1136/vr.156.24.772
Sainz A, Tesouro MA, Amusategui I, et al. Prospective comparative study of 3 treatment protocols using doxycycline or imidocarb dipropionate in dogs with naturally occurring ehrlichiosis. Journal of Veterinary Internal Medicine. 2000;14(2):134–139. doi: 10.1111/j.1939-1676.2000.tb02226.x