Kadın Dayanışmasından Feminist Mücadeleye: Mor Çatı Deneyimi

Bu makale, Türkiye’de erkek şiddetine karşı mücadelede Mor Çatı Kadın Sığınağı Vakfı’nın (Mor Çatı) deneyimini ele almaktadır. Mor Çatı, 1990’dan bu yana erkek şiddetine maruz kalan kadınlarla birebir dayanışma kurarak, feminist ilkelerle şekillenen bir sosyal çalışma pratiği geliştirmiştir. Bu pratiğin merkezinde, kadınların şiddet döngüsünden çıkma süreçlerinde kendi kararlarını alabilmeleri, güçlenmeleri ve yaşamlarının kontrolünü yeniden ellerine alabilmeleri hedefi yer almaktadır. Makale, Mor Çatı’nın cinsiyet ayrımcılığından doğan kadına yönelik erkek şiddetini patriyarkal sistemin bir ürünü olarak kavrayan yaklaşımını, şiddete maruz kalan kadınlarla kurulan dayanışmanın politik ve pratik boyutlarını, gönüllülük temelli sosyal çalışmanın feminist yöntemle nasıl iç içe geçtiğini ve bu deneyimin bilgi üretimi ile politika oluşturmadaki rolünü tartışmaktadır. Ayrıca, dayanışma merkezi ve sığınakta yürütülen çalışmalardan edinilen deneyimlerin, kadına yönelik şiddetle mücadelede yasal ve kurumsal eksikliklerin izlenmesi, görünür kılınması ve feminist politika üretimine katkısı da ele alınmaktadır. Bu yönüyle Mor Çatı deneyimi, feminist dayanışmanın hem bireysel güçlenme hem de toplumsal dönüşüm için nasıl bir araç olabileceğini somutlaştırmaktadır.

This article examines the experience of the Mor Çatı Women’s Shelter Foundation (Mor Çatı) in combating male violence in Turkey. Since 1990, Mor Çatı has developed a social work practice shaped by feminist principles through direct solidarity with women subjected to male violence. At the core of this practice lies the aim of enabling women to make their own decisions, to become empowered, and to regain control over their lives as they move out of the cycle of violence. The article discusses Mor Çatı’s approach, which understands male violence against women as a product of the patriarchal system stemming from gender discrimination; the political and practical dimensions of the solidarity built with women experiencing violence; how volunteer-based social work intertwines with feminist methodology; and the role of this experience in knowledge production and policymaking. Furthermore, it addresses how the experiences gained through the work carried out in the solidarity center and the shelter contribute to monitoring and exposing legal and institutional shortcomings in combating violence against women and to shaping feminist policy. In this sense, the Mor Çatı experience exemplifies how feminist solidarity can serve as a tool for both individual empowerment and social transformation.