Laboratuvar Hayvanı Beslenmenin Temel İlkeleri
Özet
Translasyonel tıp araştırmalarında birçok deneysel araştırma yöntemi mevcut olmasına rağmen hayvan modellerinin vazgeçilmez konumu devam etmektedir. Deneysel hayvan modelleri olarak %90 laboratuvar fare, sıçan, kobay ve tavşanı kullanılmaktadır. Deneysel araştırmalarda aranan en önemli özellik araştırma sonuçlarının araştırmanın yapıldığı zamandan mekândan ve araştırmayı yapan araştırmacıdan bağımsız olarak aynı şartlarda tekrar edilebilme özelliği olmasıdır. Deneysel hayvan araştırma sonuçlarının tekrar edilebilmesi için araştırmada kullanılan hayvanların, araştırmanın yapıldığı çevrenin ve araştırma yönteminin standart tanımlanabilir ve araştırmanın materyal ve metodunda açıklanmış olması gerekir. Deneysel hayvan araştırma sonuçlarının tekrar edilebilir olduğu sürece araştırma sonuçlarına güvenirlik artmaktadır. Deneysel hayvan araştırma sonuçlarında en önemli varyasyon kaynağı üzerinde çalışılan hayvanlardır. Bu nedenle deneysel hayvan araştırmalarında standart laboratuvar koşullarında üretilen ve aynı kontrol standart koşullar altında üzerinde çalışılan laboratuvar hayvanları kullanılır. Laboratuvar hayvanlarının genetik ve mikrobiyolojik özellikleri tanımlanmış, hayvanların yaşadığı laboratuvar koşulları tanımlanmış, standart aydınlatma yapılan, havalandırma yöntemi, barındırılma (kafesleme) ve beslenmesi ile ilgili tüm özellikler tam olarak tanımlanmış hayvanlardır. Bununla beraber araştırma sonuçları üzerine etkili en önemli varyasyon kaynaklarından birisi de laboratuvar hayvanların beslenmesinde kullanılan yem veya diyetlerin içeriklerinden kaynaklanmaktadır. Deneysel hayvan araştırma sonuçları üzerinde etkili olmasından dolayı türe özgü standart yem içerikleri hazırlanmalı ve bu yemler hayvanların türüne özgü beslenmesidir. Laboratuvar hayvan yemleri üreten firmalar standart bakım yemleri, büyüme, gebelik ve laktasyon gibi hayvanın fizyolojik dönemine uygun yemlerin hayvanın gereksinimleri göz önüne alınarak optimal beslenme sağlayacak rasyonları hazırlamalıdır. Laboratuvar hayvan rasyonlarında hayvanın türü, genetik yapısı, hayvanın fizyolojik dönemleri, araştırma koşulları gibi faktörler göz önüne alınmalıdır. Laboratuvar hayvan yemi üreten firmaların laboratuvar hayvanın beslenme alışkanlığı, yemleme yöntemi, yem şekli gibi hayvan türüne özgü farklılıkları dikkate almalıdır. Sonuç olarak laboratuvar hayvan standart besleme rasyonlar hayvanların besin gereksinimleri dikkate alınarak hazırlanır ve tanımlanır şekilde verilirse ise hayvanlarda beslenme yetersizliği önlenmiş ve deneylerde beslenme kaynaklı varyasyonların önüne geçilmiş olur. Böylece araştırma sonuçları tekrar edilebilir, karşılaştırıla bilinir ve araştırma sonuçlarına duyulan güveninde artmasına imkân sağlayacaktır.
Referanslar
Tannenbaum J, Bennett BT. Russell and Burch's 3Rs then and now: the need for clarity in definition and purpose. J Am Assoc Lab Anim Sci. 2015 Mar;54(2):120-32. PMID: 25836957; PMCID: PMC4382615.
Chang, M.C.J., Grieder, F.B. The continued importance of animals in biomedical research. Lab Anim 53, 295–297 (2024). https://doi.org/10.1038/s41684-024-01458-4
Institute of Medicine and National Research Council. 1988. Use of Laboratory Animals in Biomedical and Behavioral Research. Washington, DC: The National Academies Press. https://doi.org/10.17226/1098.
Jones-Bolin, S. (2012), Guidelines for the Care and Use of Laboratory Animals in Biomedical Research. Current Protocols in Pharmacology, 59: A.4B.1-A.4B.9. https://doi.org/10.1002/0471141755.pha04bs59
Mukherjee, P., Roy, S., Ghosh, D. et al. Role of animal models in biomedical research: a review. Lab Anim Res 38, 18 (2022). https://doi.org/10.1186/s42826-022-00128-1
Taylor K, Gordon N, Langley G, Higgins W. Estimates for worldwide laboratory animal use in 2005. Altern Lab Anim. 2008 Jul;36(3):327-42. doi: 10.1177/026119290803600310. PMID: 18662096.
Dutta S, Sengupta P. Men and mice: Relating their ages. Life Sci. 2016 May 1;152:244-8. doi: 10.1016/j.lfs.2015.10.025. Epub 2015 Oct 24. PMID: 26596563.
https://www.understandinganimalresearch.org.uk/using-animals-in-scientific-research/numbers-animals
National Research Council (US) Subcommittee on Laboratory Animal Nutrition. Nutrient Requirements of Laboratory Animals: Fourth Revised Edition, 1995. Washington (DC): National Academies Press (US); 1995. PMID: 25121259.
Jenness, R., E. C. Birney, and K. L. Ayaz. 1980. Variation of L-gulonolactone oxidase activity in placental mammals. Comp. Biochem. Physiol. B 67:195–204.
Luecke, R. W., and P. J. Fraker. 1979. The effect of varying zinc levels on growth and antibody mediated response in two strains of mice. J. Nutr. 109:1373–1376. [PubMed]
Goodrick, C. L. 1973. The effects of dietary protein upon growth of inbred and hybrid mice. Growth 37:355–367. [PubMed]
Stevens, C. E. 1988. Comparative physiology of the vertebrate digestive system. New York: Cambridge University Press.
Wostmann, B. S. 1975. Nutrition and metabolism of the germ-free animal. World Rev. Nutr. Dietet. 22:40–92. [PubMed]
https://www.carfil.eu/en/product/rats-mice-breeding-66f0
https://www.specialtyfeeds.com/laboratory-animal-diets/
https://www.labdiet.com/getmedia/7154508f-d55d-43fa-a1ff-203136e825c5/5008.pdf?ext=.pdf
Referanslar
Tannenbaum J, Bennett BT. Russell and Burch's 3Rs then and now: the need for clarity in definition and purpose. J Am Assoc Lab Anim Sci. 2015 Mar;54(2):120-32. PMID: 25836957; PMCID: PMC4382615.
Chang, M.C.J., Grieder, F.B. The continued importance of animals in biomedical research. Lab Anim 53, 295–297 (2024). https://doi.org/10.1038/s41684-024-01458-4
Institute of Medicine and National Research Council. 1988. Use of Laboratory Animals in Biomedical and Behavioral Research. Washington, DC: The National Academies Press. https://doi.org/10.17226/1098.
Jones-Bolin, S. (2012), Guidelines for the Care and Use of Laboratory Animals in Biomedical Research. Current Protocols in Pharmacology, 59: A.4B.1-A.4B.9. https://doi.org/10.1002/0471141755.pha04bs59
Mukherjee, P., Roy, S., Ghosh, D. et al. Role of animal models in biomedical research: a review. Lab Anim Res 38, 18 (2022). https://doi.org/10.1186/s42826-022-00128-1
Taylor K, Gordon N, Langley G, Higgins W. Estimates for worldwide laboratory animal use in 2005. Altern Lab Anim. 2008 Jul;36(3):327-42. doi: 10.1177/026119290803600310. PMID: 18662096.
Dutta S, Sengupta P. Men and mice: Relating their ages. Life Sci. 2016 May 1;152:244-8. doi: 10.1016/j.lfs.2015.10.025. Epub 2015 Oct 24. PMID: 26596563.
https://www.understandinganimalresearch.org.uk/using-animals-in-scientific-research/numbers-animals
National Research Council (US) Subcommittee on Laboratory Animal Nutrition. Nutrient Requirements of Laboratory Animals: Fourth Revised Edition, 1995. Washington (DC): National Academies Press (US); 1995. PMID: 25121259.
Jenness, R., E. C. Birney, and K. L. Ayaz. 1980. Variation of L-gulonolactone oxidase activity in placental mammals. Comp. Biochem. Physiol. B 67:195–204.
Luecke, R. W., and P. J. Fraker. 1979. The effect of varying zinc levels on growth and antibody mediated response in two strains of mice. J. Nutr. 109:1373–1376. [PubMed]
Goodrick, C. L. 1973. The effects of dietary protein upon growth of inbred and hybrid mice. Growth 37:355–367. [PubMed]
Stevens, C. E. 1988. Comparative physiology of the vertebrate digestive system. New York: Cambridge University Press.
Wostmann, B. S. 1975. Nutrition and metabolism of the germ-free animal. World Rev. Nutr. Dietet. 22:40–92. [PubMed]
https://www.carfil.eu/en/product/rats-mice-breeding-66f0
https://www.specialtyfeeds.com/laboratory-animal-diets/
https://www.labdiet.com/getmedia/7154508f-d55d-43fa-a1ff-203136e825c5/5008.pdf?ext=.pdf
