Kaba Yemler

Harmanşah F. Türkiye’de kaliteli kaba yem üretimi sorunlar ve öneriler. TÜRKTOB Dergisi, 2018; 25: 9-13.

Gürsoy E, Macit M. Hasat zamanının kaba yemin kimyasal kompozisyonu ve kalitesi üzerine etkisi. Euroasia Journal of Mathematics, Engineering, Natural & Medical Sciences, 2020; 8(9):168-177.

Gökkuş A, Coşkun E. Geleceğin Türkiye'sinde Doğal Çayır ve Meraların Önemi. Acta Natura & Scientia, 2023; 4(1).

Jinsong L, Mohammad N, Panyue Z, et al. Promising biological conversion of lignocellulosic biomass to renewable energy with rumen microorganisms: a comprehensive review. Renew Sust Energ Rev. 2020; 134:110335. doi: 10.1016/j.rser.2020.110335.

Shi FY, Guo N, Degen AA, et al. Effects of level of feed intake and season on digestibility of dietary components, efficiency of microbial protein synthesis, rumen fermentation and ruminal microbiota in yaks. Anim Feed Sci Technol. 2020; 259:114359. doi: 10.1016/j.anifeedsci.2020.114359.

Wu X, Zhang G, Zhang W, et al. Rumen microbiota helps Tibetan sheep obtain energy more efficiently to survive in the extreme environment of the Qinghai-Tibet Plateau. Front Microbiol. 2024; 15: 1431063.

Tekce E, Gül M. Ruminant beslemede NDF ve ADF’nin önemi. Atatürk Üniversitesi Veteriner Bilimleri Dergisi. 2014; 9(1), 63-73.

Jiang FG, Lin XY, Yan ZG, et al. Effect of dietary roughage level on chewing activity, ruminal pH, and saliva secretion in lactating Holstein cows. Journal of Dairy Science, 2017; 100(4): 2660-2671.

Morrison FB. Feeds and feeding. A handbook for the student and stockman. London: Morrison Pub. Co.: Kegan Paul, Trench, Trubner and Co., Ltd. ,1936.

Ergün A, Tuncer ŞD, Çolpan İ, et al. Yemler Yem Hijyeni ve Teknolojisi (Genişletilmiş 7. Baskı). Ankara: Detamat Tanıtım Tasarım Matbaacılık, ISBN: 975-97808-3-8. 2019: 1-448.

Yüksek T, Yüksek F, Eminağaoğlu Ö. Bazı Mera Amenajmanı Terimleri ve Tanımlamaları. Kafkas Üniversitesi Artvin Orman Fakültesi Dergisi. 2003; 1(2) :1-221.

Özkan U, Demirbağ NS. Türkiye’de kaliteli kaba yem kaynaklarının mevcut durumu. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi. 2016; 9(1): 23-27.

Özkan U, Yılmaz Dİ, Tenikecier HS. Türkiye’de Kaba Yem ve Kuru Ot Durumu: 2004-2024 Dönem Analizi. Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisi, 2025; 8(1), 93-107.

Özkan U. Türkiye yem bitkileri tarımına karşılaştırmalı genel bakış ve değerlendirme. Turkish Journal of Agricultural Engineering Research, 2020; 1(1): 29-43.

Özyazıcı MA. Mera Yönetimim: Mera Amenajmanının Genel İlkeleri. Şen C (Ed). Çayır Mera Yönetimi. Ankara: Akademisyen Kitabevi; 2025.p. 93-123.

Wang G, Li Y, Fan L, Ma X, et al. Assessment of grassland carrying capacity drivers and evaluation of pasture-livestock balance: A case study of Xinjiang, China. Global Ecology and Conservation, 2024; 55, e03203. https://doi.org/10.1016/j.gecco.2024.e03203

Tan M. Baklagil ve Buğdaygil Yem Bitkileri. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ders Yayınları, 2018.

Miller DA. Forage crops. USA: McGraw-Hill Book Company, 1984.

Herridge DF, Peoples MB, et al. Global inputs of biological nitrogen fixation in agricultural systems. Plant and soil, 2008; 311(1):1-18.

Kaynar D, Çomaklı B. Effects of Phosphorus Fertilizer, Poultry Manure Applications with Bacillus megaterium M-3 Inoculation on Yield and Yield Components of Common Vetch (Vicia sativa). Journal of Agricultural Production. 2024; 5(3), 208-216.

Kaynar D, Çomaklı B. Effects of different phosphorus sources on the yield and yield components of forage pea. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2023; 54(2): 81-88.

Mahgoub O, Kadim IT, Eltahir Y, et al. Current options for the valorization of food manufacturing waste nutritional value of vegetable wastes as livestock feed. SQU Journal for Science, 2018; 23(2), 78-84.

Yeşil ŞD, & Aksu T. Ruminant Beslemede Alternatif Yem Kaynakları: Meyve ve Sebze İşleme Yan Ürünleri. Van Sağlık Bilimleri Dergisi, 2024; 17(3), 189-199.

Jalal H, Giammarco M, Lanzoni L, et al. Potential of fruits and vegetable by-products as an alternative feed source for sustainable ruminant nutrition and production: a review. Agriculture, 2023; 13(2):286.

Tolunay A, Ayhan V, Kaşıkcı D, et al. Kermes Meşesi (Quercus coccifera L.) yaprak ve sürgünlerinin besin madde içeriği ve yem kalitesinin değişimi. IMCOFE’16 International Multidisciplinary Congress of Eurasia, 11-13 July 2016, Odessa, (pp. 397-403).

Cengiz T, Kamalak A. Farklı bölgelerde yetişen söğüt yapraklarının potansiyel besleme değerlerinin ve anti-metanojenik özelliklerinin belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. 2020; 23(5): 1351-1358.

Özyazıcı MA, Açıkbaş S. Ihlamur Ağacı (Tilia rubra subsp. caucasica (Rupr.) V. Engl.) Yapraklarının Yem Değeri Potansiyelinin Belirlenmesi. ISPEC Journal of Agricultural Sciences, 2020; 4(3), 581-596.

Gemalmaz E, Bilal T. Alternative roughage sources. Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi, 2016; 56(2): 63-69.

Karadeniz V. Erzincan İlinde Şeker Pancarı Tarımının Coğrafi Dağılışı ve Başlıca Sorunları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2016; 9 (46), 327-338.

Özelçam H. Tatlı patates (Ipomoea batatas) yapraklarının hayvan beslemede kullanımı. Journal of Animal Production, 2013; 54(1).

Ayasan T. Hayvan Beslemede Cassava ve Ürünlerinin Kullanımı. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University (JAFAG). 2010;1: 73-83.

Ravindran G, Ravindran V. Changes in the nutritional composition of the cassava (Manihot esculenta Crantz) leaves during maturity. Food Chem, 1988; 27: 299–309.

Siska I, Ako A, Natsir A, et al. An Alternative Forage for Animal Feed: Nutritional Quality and in Vitro Digestibility of Cassava Leaves (Manihot utilissima) Soaked in Bamboo Activated Charcoal. International Journal of Agriculture and Biosciences, 2025; 14 (5):1005-1011.

Chauynarong N, Elangovan AV, Iji PA. The potential of cassava products in diets for poultry.

World's Poult Sci J. 2009; 65:23–35.

Yılmaz R, Balabanlı C, & Bıçakçı E. Isparta Ekolojik Koşullarında Farklı Hasat Zamanlarında Yer Elmasının (Helianthus tuberosus L.) Hasıl Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Turkish Journal of Science and Engineering. 2024; 6(2):139-143

Anonim. Feedipedia. Helianthus tuberosus. 2014; http://www.feedipedia.org/node/544.

Tan M. Silaj Bitkileri. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ders Yayınları, 2016.

DLG –Pattern for the evulation of the fermentation quality of grass silages on the basis of chemical analyses. Frankfurt am Main: Deutsche Landwirtschafts Gesellschaft. Bewertungvon Grünfutter, Silageund Heu. Merkblatt. 1987; No.224 DLG Verlag, Frankfurt.

Partigöç NS, Soğancı S. Küresel İklim Değişikliğinin Kaçınılmaz Sonucu: Kuraklık. Resilience. 2019; 3(2): 287-299. DOI: 10.32569/resilience.619219

Chiambiro G, Madzimure J, Mpofu IDT. Constraints and opportunities of sweet sorghum (Sorghum bicolor L.) silage production and utilisation by smallholder milk production sector in Zimbabwe. Tropical Animal Health and Production, 2022; 54(2):105. DOI: 10.1007/s11250- 022-03084-z.

Türedi AM, Çetingül İS. Mısır silajına alternatif olarak sorgum ve ryegrass silajlarının değerlendirilmesi. Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences. 2023; 8(3): 467-473.

Pino F, Heinrich AJ. Sorghum forage in precision-fed dairy heifer diets. Journal of Dairy Science. 2017; 100(1): 224-235. DOI: 10.3168/jds.2016-11551

Zhang SJ, Chaudhry AS, Ramdani D, Osman A, GUO XF, Edwards GR & Cheng L. Chemical composition and in vitro fermentation characteristics of high sugar forage sorghum as an alternative to forage maize for silage making in Tarim Basin, China. Journal of Integrative Agriculture.2016; 15(1):175-182. DOI: 10.1016/S2095-3119(14)60939-4.

Yıldız S, Deniz S, Özkan F, et al. Ayçiçek hasılını farklı oranlarda şeker pancarı bitkisi ile silolamanın silaj kalitesi, in-vitro sindirilebilirlikleri ve enerji içeriğine etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology. 2022; 12(2):1154-1162.

Gül ZD, Tan M, Kaynar DF, et al. Effects of some additives, harvest stage and wilting on quality characteristics of alfalfa silage. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2015; 46(2), 113-118.

Çaçan E, Kökten K. Bazı yonca genotiplerinin (Medicago sativa L.) kes verimi ve kes kalitesi açısından karşılaştırılması. Euroasia Journal of Mathematics, Engineering, Natural & Medical Sciences, 2020; 8(9), 266-272.

Yazıcı B, Çarpıcı EB. Yoncaya Farklı Oranlarda İlave Edilen Şeker Sorgum Posasının Silaj Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi. Bilim-Teknoloji-Yenilik Ekosistemi Dergisi. 2025; 6(2), 159-166.

Zanine AM, Castro WJ, Ferreira DJ, et al. Effects of cottonseed hull on intake, digestibility, nitrogen balance, blood metabolites and ingestive behaviour of rams. Scientific Reports. 2023; 13(1), 2228.

Shah, AM, Zhang H, Shahid M, et al. The Vital Roles of Agricultural Crop Residues and Agro-Industrial By-Products to Support Sustainable Livestock Productivity in Subtropical Regions. Animals, 2025; 15(8), 1184.

Harmanşah F. Türkiye’de kaliteli kaba yem üretimi sorunlar ve öneriler. TÜRKTOB Dergisi, 2018; 25: 9-13.

Gürsoy E, Macit M. Hasat zamanının kaba yemin kimyasal kompozisyonu ve kalitesi üzerine etkisi. Euroasia Journal of Mathematics, Engineering, Natural & Medical Sciences, 2020; 8(9):168-177.

Gökkuş A, Coşkun E. Geleceğin Türkiye'sinde Doğal Çayır ve Meraların Önemi. Acta Natura & Scientia, 2023; 4(1).

Jinsong L, Mohammad N, Panyue Z, et al. Promising biological conversion of lignocellulosic biomass to renewable energy with rumen microorganisms: a comprehensive review. Renew Sust Energ Rev. 2020; 134:110335. doi: 10.1016/j.rser.2020.110335.

Shi FY, Guo N, Degen AA, et al. Effects of level of feed intake and season on digestibility of dietary components, efficiency of microbial protein synthesis, rumen fermentation and ruminal microbiota in yaks. Anim Feed Sci Technol. 2020; 259:114359. doi: 10.1016/j.anifeedsci.2020.114359.

Wu X, Zhang G, Zhang W, et al. Rumen microbiota helps Tibetan sheep obtain energy more efficiently to survive in the extreme environment of the Qinghai-Tibet Plateau. Front Microbiol. 2024; 15: 1431063.

Tekce E, Gül M. Ruminant beslemede NDF ve ADF’nin önemi. Atatürk Üniversitesi Veteriner Bilimleri Dergisi. 2014; 9(1), 63-73.

Jiang FG, Lin XY, Yan ZG, et al. Effect of dietary roughage level on chewing activity, ruminal pH, and saliva secretion in lactating Holstein cows. Journal of Dairy Science, 2017; 100(4): 2660-2671.

Morrison FB. Feeds and feeding. A handbook for the student and stockman. London: Morrison Pub. Co.: Kegan Paul, Trench, Trubner and Co., Ltd. ,1936.

Ergün A, Tuncer ŞD, Çolpan İ, et al. Yemler Yem Hijyeni ve Teknolojisi (Genişletilmiş 7. Baskı). Ankara: Detamat Tanıtım Tasarım Matbaacılık, ISBN: 975-97808-3-8. 2019: 1-448.

Yüksek T, Yüksek F, Eminağaoğlu Ö. Bazı Mera Amenajmanı Terimleri ve Tanımlamaları. Kafkas Üniversitesi Artvin Orman Fakültesi Dergisi. 2003; 1(2) :1-221.

Özkan U, Demirbağ NS. Türkiye’de kaliteli kaba yem kaynaklarının mevcut durumu. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi. 2016; 9(1): 23-27.

Özkan U, Yılmaz Dİ, Tenikecier HS. Türkiye’de Kaba Yem ve Kuru Ot Durumu: 2004-2024 Dönem Analizi. Erciyes Tarım ve Hayvan Bilimleri Dergisi, 2025; 8(1), 93-107.

Özkan U. Türkiye yem bitkileri tarımına karşılaştırmalı genel bakış ve değerlendirme. Turkish Journal of Agricultural Engineering Research, 2020; 1(1): 29-43.

Özyazıcı MA. Mera Yönetimim: Mera Amenajmanının Genel İlkeleri. Şen C (Ed). Çayır Mera Yönetimi. Ankara: Akademisyen Kitabevi; 2025.p. 93-123.

Wang G, Li Y, Fan L, Ma X, et al. Assessment of grassland carrying capacity drivers and evaluation of pasture-livestock balance: A case study of Xinjiang, China. Global Ecology and Conservation, 2024; 55, e03203. https://doi.org/10.1016/j.gecco.2024.e03203

Tan M. Baklagil ve Buğdaygil Yem Bitkileri. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ders Yayınları, 2018.

Miller DA. Forage crops. USA: McGraw-Hill Book Company, 1984.

Herridge DF, Peoples MB, et al. Global inputs of biological nitrogen fixation in agricultural systems. Plant and soil, 2008; 311(1):1-18.

Kaynar D, Çomaklı B. Effects of Phosphorus Fertilizer, Poultry Manure Applications with Bacillus megaterium M-3 Inoculation on Yield and Yield Components of Common Vetch (Vicia sativa). Journal of Agricultural Production. 2024; 5(3), 208-216.

Kaynar D, Çomaklı B. Effects of different phosphorus sources on the yield and yield components of forage pea. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2023; 54(2): 81-88.

Mahgoub O, Kadim IT, Eltahir Y, et al. Current options for the valorization of food manufacturing waste nutritional value of vegetable wastes as livestock feed. SQU Journal for Science, 2018; 23(2), 78-84.

Yeşil ŞD, & Aksu T. Ruminant Beslemede Alternatif Yem Kaynakları: Meyve ve Sebze İşleme Yan Ürünleri. Van Sağlık Bilimleri Dergisi, 2024; 17(3), 189-199.

Jalal H, Giammarco M, Lanzoni L, et al. Potential of fruits and vegetable by-products as an alternative feed source for sustainable ruminant nutrition and production: a review. Agriculture, 2023; 13(2):286.

Tolunay A, Ayhan V, Kaşıkcı D, et al. Kermes Meşesi (Quercus coccifera L.) yaprak ve sürgünlerinin besin madde içeriği ve yem kalitesinin değişimi. IMCOFE’16 International Multidisciplinary Congress of Eurasia, 11-13 July 2016, Odessa, (pp. 397-403).

Cengiz T, Kamalak A. Farklı bölgelerde yetişen söğüt yapraklarının potansiyel besleme değerlerinin ve anti-metanojenik özelliklerinin belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. 2020; 23(5): 1351-1358.

Özyazıcı MA, Açıkbaş S. Ihlamur Ağacı (Tilia rubra subsp. caucasica (Rupr.) V. Engl.) Yapraklarının Yem Değeri Potansiyelinin Belirlenmesi. ISPEC Journal of Agricultural Sciences, 2020; 4(3), 581-596.

Gemalmaz E, Bilal T. Alternative roughage sources. Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi, 2016; 56(2): 63-69.

Karadeniz V. Erzincan İlinde Şeker Pancarı Tarımının Coğrafi Dağılışı ve Başlıca Sorunları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 2016; 9 (46), 327-338.

Özelçam H. Tatlı patates (Ipomoea batatas) yapraklarının hayvan beslemede kullanımı. Journal of Animal Production, 2013; 54(1).

Ayasan T. Hayvan Beslemede Cassava ve Ürünlerinin Kullanımı. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University (JAFAG). 2010;1: 73-83.

Ravindran G, Ravindran V. Changes in the nutritional composition of the cassava (Manihot esculenta Crantz) leaves during maturity. Food Chem, 1988; 27: 299–309.

Siska I, Ako A, Natsir A, et al. An Alternative Forage for Animal Feed: Nutritional Quality and in Vitro Digestibility of Cassava Leaves (Manihot utilissima) Soaked in Bamboo Activated Charcoal. International Journal of Agriculture and Biosciences, 2025; 14 (5):1005-1011.

Chauynarong N, Elangovan AV, Iji PA. The potential of cassava products in diets for poultry.

World's Poult Sci J. 2009; 65:23–35.

Yılmaz R, Balabanlı C, & Bıçakçı E. Isparta Ekolojik Koşullarında Farklı Hasat Zamanlarında Yer Elmasının (Helianthus tuberosus L.) Hasıl Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. Turkish Journal of Science and Engineering. 2024; 6(2):139-143

Anonim. Feedipedia. Helianthus tuberosus. 2014; http://www.feedipedia.org/node/544.

Tan M. Silaj Bitkileri. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Ders Yayınları, 2016.

DLG –Pattern for the evulation of the fermentation quality of grass silages on the basis of chemical analyses. Frankfurt am Main: Deutsche Landwirtschafts Gesellschaft. Bewertungvon Grünfutter, Silageund Heu. Merkblatt. 1987; No.224 DLG Verlag, Frankfurt.

Partigöç NS, Soğancı S. Küresel İklim Değişikliğinin Kaçınılmaz Sonucu: Kuraklık. Resilience. 2019; 3(2): 287-299. DOI: 10.32569/resilience.619219

Chiambiro G, Madzimure J, Mpofu IDT. Constraints and opportunities of sweet sorghum (Sorghum bicolor L.) silage production and utilisation by smallholder milk production sector in Zimbabwe. Tropical Animal Health and Production, 2022; 54(2):105. DOI: 10.1007/s11250- 022-03084-z.

Türedi AM, Çetingül İS. Mısır silajına alternatif olarak sorgum ve ryegrass silajlarının değerlendirilmesi. Journal of Anatolian Environmental and Animal Sciences. 2023; 8(3): 467-473.

Pino F, Heinrich AJ. Sorghum forage in precision-fed dairy heifer diets. Journal of Dairy Science. 2017; 100(1): 224-235. DOI: 10.3168/jds.2016-11551

Zhang SJ, Chaudhry AS, Ramdani D, Osman A, GUO XF, Edwards GR & Cheng L. Chemical composition and in vitro fermentation characteristics of high sugar forage sorghum as an alternative to forage maize for silage making in Tarim Basin, China. Journal of Integrative Agriculture.2016; 15(1):175-182. DOI: 10.1016/S2095-3119(14)60939-4.

Yıldız S, Deniz S, Özkan F, et al. Ayçiçek hasılını farklı oranlarda şeker pancarı bitkisi ile silolamanın silaj kalitesi, in-vitro sindirilebilirlikleri ve enerji içeriğine etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology. 2022; 12(2):1154-1162.

Gül ZD, Tan M, Kaynar DF, et al. Effects of some additives, harvest stage and wilting on quality characteristics of alfalfa silage. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi. 2015; 46(2), 113-118.

Çaçan E, Kökten K. Bazı yonca genotiplerinin (Medicago sativa L.) kes verimi ve kes kalitesi açısından karşılaştırılması. Euroasia Journal of Mathematics, Engineering, Natural & Medical Sciences, 2020; 8(9), 266-272.

Yazıcı B, Çarpıcı EB. Yoncaya Farklı Oranlarda İlave Edilen Şeker Sorgum Posasının Silaj Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi. Bilim-Teknoloji-Yenilik Ekosistemi Dergisi. 2025; 6(2), 159-166.

Zanine AM, Castro WJ, Ferreira DJ, et al. Effects of cottonseed hull on intake, digestibility, nitrogen balance, blood metabolites and ingestive behaviour of rams. Scientific Reports. 2023; 13(1), 2228.

Shah, AM, Zhang H, Shahid M, et al. The Vital Roles of Agricultural Crop Residues and Agro-Industrial By-Products to Support Sustainable Livestock Productivity in Subtropical Regions. Animals, 2025; 15(8), 1184.