Kesişimsellik
Özet
Kesişimsellik, bireylerin kimliklerinin (cinsiyet, ırk, sınıf, engellilik, vb.) ve toplumsal konumlarının nasıl etkileşerek ayrımcılığa ve eşitsizliklere yol açtığını inceleyen bir kavramdır. İlk olarak Kimberlé Crenshaw tarafından 1989 yılında geliştirilmiştir. Adli tıp bağlamında, kesişimsellik, kadına yönelik şiddet vakalarının değerlendirilmesinde önemlidir; çünkü bu kavram, şiddetin çeşitli sosyal kimlikler arasındaki etkileşimleri nasıl şekillendirdiğini ve mağdurların maruz kaldığı ayrımcılığı anlamada kritik bir araçtır. Kadına yönelik şiddet, yalnızca cinsiyetle ilgili değil, aynı zamanda ırk, sınıf, engellilik gibi faktörlerle de ilişkili olarak farklı şekillerde deneyimlenebilir. Yapılan araştırmalar, kadınların şiddete maruz kalma oranlarının eğitim seviyesi, yaş ve sosyoekonomik duruma bağlı olarak değiştiğini ortaya koymaktadır. Kesişimsellik, şiddetin çok boyutlu yapısını anlamaya yardımcı olarak, adli tıp uzmanlarına daha adil ve bütüncül bir yaklaşım sunar.
Intersectionality is a concept that examines how individuals' identities (gender, race, class, disability, etc.) and social positions intersect to create discrimination and inequality. It was first developed by Kimberlé Crenshaw in 1989. In the context of forensic medicine, intersectionality plays a key role in understanding cases of gender-based violence, as it helps to assess how different social identities interact and shape the experiences of discrimination that victims face. Gender-based violence is not only related to gender but also influenced by factors such as race, class, and disability. Research shows that the likelihood of women experiencing violence varies with education level, age, and socioeconomic status. Intersectionality helps forensic experts to approach these cases in a more just and comprehensive way.
Referanslar
World Health Organization. (n.d.). Approach. Violence Prevention Alliance. World Health Organization. Erişim: 03/03/2025, https://www.who.int/groups/violence-prevention-alliance/approach
Polat, O. (2016). Şiddet. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22(1), 15-34.
Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights. (1993). Declaration on the elimination of violence against women. United Nations. Erişim: 03/03/2025, https://www.ohchr.org/en/instruments-mechanisms/instruments/declaration-elimination-violence-against-women
World Health Organization. (2013). World report on global and regional estimates of violence against women: prevalence and health effects of intimate partner violence and non-partner sexual violence.
Salaçin, S., Toprak Ergönen, A., & Demiroğlu Uyanıker, Z. (2011). Kadına yönelik şiddet. Birinci Basamakta Adli Tıp, 2nd Ed, İstanbul, 192-201.
Aytaç, S., Eteman, F. S., Aydın, G. Ç., Reçber, B., & Sezen, H. K. (2016). Kadına yönelik şiddetin dünü, bugünü, yarını: Kestirim tabanlı bir araştırma. Istanbul Journal of Sociological Studies, (54), 275-297.
Runyan, A. S. (2018). What is intersectionality and why is it important?. Academe, 104(6), 10-14.
Vikipedi, Kesişimsellik, Erişim Tarihi: 7/04/2025, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kesi%C5%9Fimsellik
Crenshaw, K. (2013). Demarginalizing the intersection of race and sex: A black feminist critique of antidiscrimination doctrine, feminist theory and antiracist politics. In Feminist legal theories (pp. 23-51). Routledge.
Crenshaw, K., & Thomas, S. (2004). Intersectionality: The double bind of race and gender. Perspectives Magazine, 2(1), 62-87.
Rossiter, K. (2022). Violence against Women: Intersections of Health and Justice. Women’s Health in Canada: Challenges of Intersectionality.
Önal, F. G. (2023). Şiddetle Mücadelede Hekimin Rolü; Trakya Tıp Fakültesi’nden Öğrenci Görüşlerinin Kalitatif Değerlendirilmesi. Tıp Eğitimi Dünyası, 22(66), 15-29.
ARSLAN, M. M., YARIMOĞLU, B., ÇEKİN, N., & HİLAL, A. (2005). Eş şiddeti öyküsüyle adli tıp kurumu adana şube müdürlüğü'ne başvuran olguların incelenmesi. Turkiye Klinikleri Journal of Forensic Medicine and Forensic Sciences, 2(2), 39-43.
Şiddet, A. İ. (2015). Türkiye'de kadına yönelik aile içi şiddet araştırması.
Referanslar
World Health Organization. (n.d.). Approach. Violence Prevention Alliance. World Health Organization. Erişim: 03/03/2025, https://www.who.int/groups/violence-prevention-alliance/approach
Polat, O. (2016). Şiddet. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22(1), 15-34.
Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights. (1993). Declaration on the elimination of violence against women. United Nations. Erişim: 03/03/2025, https://www.ohchr.org/en/instruments-mechanisms/instruments/declaration-elimination-violence-against-women
World Health Organization. (2013). World report on global and regional estimates of violence against women: prevalence and health effects of intimate partner violence and non-partner sexual violence.
Salaçin, S., Toprak Ergönen, A., & Demiroğlu Uyanıker, Z. (2011). Kadına yönelik şiddet. Birinci Basamakta Adli Tıp, 2nd Ed, İstanbul, 192-201.
Aytaç, S., Eteman, F. S., Aydın, G. Ç., Reçber, B., & Sezen, H. K. (2016). Kadına yönelik şiddetin dünü, bugünü, yarını: Kestirim tabanlı bir araştırma. Istanbul Journal of Sociological Studies, (54), 275-297.
Runyan, A. S. (2018). What is intersectionality and why is it important?. Academe, 104(6), 10-14.
Vikipedi, Kesişimsellik, Erişim Tarihi: 7/04/2025, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kesi%C5%9Fimsellik
Crenshaw, K. (2013). Demarginalizing the intersection of race and sex: A black feminist critique of antidiscrimination doctrine, feminist theory and antiracist politics. In Feminist legal theories (pp. 23-51). Routledge.
Crenshaw, K., & Thomas, S. (2004). Intersectionality: The double bind of race and gender. Perspectives Magazine, 2(1), 62-87.
Rossiter, K. (2022). Violence against Women: Intersections of Health and Justice. Women’s Health in Canada: Challenges of Intersectionality.
Önal, F. G. (2023). Şiddetle Mücadelede Hekimin Rolü; Trakya Tıp Fakültesi’nden Öğrenci Görüşlerinin Kalitatif Değerlendirilmesi. Tıp Eğitimi Dünyası, 22(66), 15-29.
ARSLAN, M. M., YARIMOĞLU, B., ÇEKİN, N., & HİLAL, A. (2005). Eş şiddeti öyküsüyle adli tıp kurumu adana şube müdürlüğü'ne başvuran olguların incelenmesi. Turkiye Klinikleri Journal of Forensic Medicine and Forensic Sciences, 2(2), 39-43.
Şiddet, A. İ. (2015). Türkiye'de kadına yönelik aile içi şiddet araştırması.
