Tıbbi Derleme Yazarken İpuçları
Özet
Tüm Dünyada insanlığın yolunu aydınlatan BİLİM’in hızla ilerlemesi ortaya çıkan bilgilerin birikimi hepimizin şaşırarak bu süreci izlemesine yol açmaktadır. Özellikle TIP alanında biriken yeni bilgiler hastalıkların sırrının çözülmesi ve geleceğin insanlar için mükemmelliklerle çevrilmek ve iyiye dönüştürülmek istenmesi yeni ve farklı gereksinimleri ortaya çıkarmıştır. Tıbbi bilimlerde üretilen verilerin inanılmaz artışı, mevcut verilerin sentezlenmesini ve eleştirel bir süzgeçten geçirilmesini zorunlu hale getirmiştir. Bilimsel yayın sayısındaki bu belirgin artış, araştırmacıların ve klinisyenlerin yeni gelişmeleri takip etmesini zorlaştırmakta, bu noktada derleme makaleleri birer rehber görevi görmekte ve ön plana çıkmaktadır. Derleme makaleleri, belirli bir konu üzerinde daha önce yayınlanmış verileri düzenleyen, sadeleştiren ve değerlendiren kritik incelemeler olarak tanımlanabilir. Bu çalışmalar, güncel araştırmaların bir sorunu aydınlatma konusundaki ilerlemesini değerlendirerek, hem klinik uygulamalarda kullanılan yönerge ve kılavuzların geliştirilmesinde belirgin rol oynar, hem de tıp bilimlerinin paylaşılmasında yüksek düzeyde kanıt sağlar. İyi yapılandırılmış bir derleme, sadece güncel literatürün bir özeti değil, aynı zamanda var olan çalışmalardaki boşlukları belirleyerek gelecekteki araştırmalar için yol haritası çizen bir sentezdir.
Referanslar
Nejstgaard CH, Sondrup N, Chan AW, Dwan K, Moher D, Page MJ, Shamseer L, Stewart LA, Hróbjartsson A. A scoping review identifies comments suggesting modifications to PRISMA-P 2015. J Clin Epidemiol. 2025 Jun;182:111760.
Ng JY, Cobey KD, Ahmed S, Chow V, Maduranayagam SG, Santoro LJ, Sikora L, Marusic A, Shanahan D, Townsend R, Ehrlich A, Iorio A, Moher D. Recommendations and guidelines for creating scholarly biomedical journals: A scoping review. PLoS One. 2023 Mar 31;18(3):e0282168.
Uttley L, Quintana DS, Montgomery P, Carroll C, Page MJ, Falzon L, Sutton A, Moher D. The problems with systematic reviews: a living systematic review. J Clin Epidemiol. 2023 Apr;156:30-41.
Çavdar FA, Mustaoğlu R. Derleme ve derleme türleri. Akgül A, Birinci T, and Sayın İ, ed. Nitelikli bilimsel araştırma makalesi nasıl yazılır? i.inde. İstanbul: İUC Yayınevi; 2023: 71-85
Barut K, Adrovic A, Şahin S, Kasapçopur Ö. Juvenile Idiopathic Arthritis. Balkan Med J. 2017 Apr 5;34(2):90-101.
Kasapçopur Ö. Science and pseudoscience during the COVID-19 pandemic. Turk Pediatri Ars. 2020 Dec 16;55(4):335-336.
Sutton, A., et al., Meeting the review family: exploring review types and associated information retrieval requirements. Health Info Libr J, 2019. 36(3): 202-222.
