Ergenlerde Dijital Bağımlılıkla Mücadelede Sosyal Hizmetin Koruyucu ve Güçlendirici Rolü

Abbas, H., Rasheed, N., Mani, U. A., & Kumar, M. (2024). Internet addiction among MBBS students at a New Delhi medical college: Prevalence and determinants of a silent pandemic. Journal of family medicine and primary care, 13(2), 730–735. https://doi.org/10.4103/jfmpc.jfmpc_1242_23.

Aboujaoude E, Gega L. (2021). Editorial Perspective: Missing the forest for the trees–how the focus on digital addiction and gaming diverted attention away from wider online risks. Child Adolesc Ment Health, 26(4), 369-71.

Aksoy, G. ve Çetin, M. (2022). Ebeveyn tutumlarını algılama ve internet bağımlılığı arasındaki ilişkinin incelenmesi. İnternet Bağımlılığı ve Sosyal Etkiler Araştırmaları Dergisi, 4(2), 63-70.

Aslan, A., Turgut, Y.E., & Karakuş-Yılmaz, T. (2019). Implementation of design-based research in software engineering education: A case of final project course. Journal of Computer and Education Research, 7(14), 480-495. https://doi.org/10.18009/jcer.610441

Aslan, H., Başcıllar, M., & Karataş, K. (2022). Ergenlerde dijital oyun bağımlılığı ile sosyal beceriler arasındaki ilişki. Bağımlılık Dergisi, 23(3), 266-274.

Batıgün A.D., Hasta, D. (2010). İnternet bağımlılığı: yalnızlık ve kişilerarası ilişki tarzları açısından bir değerlendirme. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 11, 213-2199.

Bonnaire, C., Liddle, H. A., Har, A., Nielsen, P., & Phan, O. (2019). Why and how to include parents in the treatment of adolescents presenting Internet gaming disorder?. Journal of behavioral addictions, 8(2), 201–212. https://doi.org/10.1556/2006.8.2019.27

Bonnaire, C., & Phan, O. (2017). Relationships between parental attitudes, family functioning and Internet gaming disorder in adolescents attending school. Psychiatry research, 255, 104–110. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2017.05.030

Bronfenbrenner, U. (1979). The ecology of human development: Experiments by nature and design. Harvard University Press.

Cemiloğlu, D., Almourad, M. B., McAlaney, J., & Ali, R. (2022). Combatting digital addiction: Current approaches and future directions. Technology in Society, 68, 1-11. https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2021.101832

Chang, F. C., Chiu, C. H., Lee, C. M., Chen, P. H., & Miao, N. F. (2014). Predictors of the initiation and persistence of internet addiction among adolescents in Taiwan. Addictive behaviors, 39(10), 1434–1440. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2014.05.010

Cho S-M, Sung M-J, Shin K-M, Lim KY, Shin Y-M. (2013). Does psychopathology in childhood predict internet addiction in male adolescents? Child Psychiatry Hum Dev, 44(4), 549-55.

Chung, T. W. H., Sum, S. M. Y., & Chan, M. W. L. (2019). Adolescent Internet Addiction in Hong Kong: Prevalence, Psychosocial Correlates, and Prevention. The Journal of adolescent health : official publication of the Society for Adolescent Medicine, 64(6S), S34–S43. https://doi.org/10.1016/j.jadohealth.2018.12.016

Çetinkaya, S. (2019). Algılanan anne baba tutumlarının ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı ile ilişkisinin incelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi, SBE.

Çiftçi, A. (2023). Ergenlik dönemi ve aile ilişkilerinin benlik algısı ve sosyal anksiyete üzerindeki etkileri. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(1), 219-225.

Çukurluöz, Ö. (2016). Lise Öğrencilerinin Dijital Bağımlılıklarının İncelenmesi: Ankara İli Çankaya İlçesi Örneği, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Ding, K., & Li, H. (2023). Digital Addiction Intervention for Children and Adolescents: A Scoping Review. International journal of environmental research and public health, 20(6), 4777. https://doi.org/10.3390/ijerph20064777

Ding, K., Shen, Y., Liu, Q., & Li, H. (2023). The effects of digital addiction on brain function and structure of children and adolescents: A scoping review. Healthcare (Basel, Switzerland), 12(1), 15. https://doi.org/10.3390/healthcare12010015

Durmaz, Ö. (2023). İlkokul 4. Sınıf Öğrencilerinin Dijital Bağımlılık Düzeyleri ile Sosyal Beceri Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Mersin Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Mersin.

Erkan, A.M. (2025). İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin dijital bağımlılıkları ile matematik kaygıları ve matematik akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sivas.

García-Ortiz, C., Lorenzo-González, M., Fernández-Sánchez, J., Solano-Lizcano, V., Del Coso, J., & Collado-Mateo, D. (2025). Recommendations for Physical Exercise as a Strategy to Reduce Problematic Use of the Internet and Digital Devices: A Perspective. International journal of environmental research and public health, 22(5), 753. https://doi.org/10.3390/ijerph22050753

Glickman, E.A., Choi, K.W., Lussier, A.A., Smith, B.J., Dunn, E.C. (2021). Childhood emotional neglect and adolescent depression: assessing the protective role of peer social support in a longitudinal birth cohort. Frontiers in Psychiatry, 12, 1-9. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2021.681176

Griffiths, M. D. (1995). Adolescent gambling. London: Routledge.

Griffiths, M.D., Kuss, D.J., & King, D.L. (2012). Video Game Addiction: Past, Present and Future. Current Psychiatry Reviews, 8, 308-318.

Hong, E., Ryu, J. (2021). Effects of practical hobbies on children’s device usage and media addiction in Korea. J Hum Behav Soc Environ, 32(3), 1-7.

Hong, W., Liu, R.-D., Ding, Y., Oei, T., Zhen , R., & Jiang, S. (2019). Parents’ Phubbing and Problematic Mobile Phone Use: The Roles of the Parent–Child Relationship and Children’s Self-Esteem. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 22(12), 779-786.

Irmak, A. Y. & Erdoğan, S. (2016). Ergen ve genç erişkinlerde dijital oyun bağımlılığı: Güncel bir bakış. Türk Psikiyatri Dergisi, 27(2), 128-137.

Jorgenson, A. G., Hsiao, R. C., & Yen, C. F. (2016). Internet Addiction and Other Behavioral Addictions. Child and adolescent psychiatric clinics of North America, 25(3), 509–520. https://doi.org/10.1016/j.chc.2016.03.004

Jun, S., & Choi, E. (2015). Academic Stress and Internet Addiction from General Strain Theory Framework. Computers in Human Behavior, 49, 282-287. https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.03.001

Karaca S, Gök C, Kalay E, Başbuğ M, Hekim M, Onan N, Ünsan Barlas G. (2016). Ortaokul öğrencilerinde bilgisayar oyun bağımlılığı ve sosyal anksiyetenin incelenmesi. Clin Exp Health Sci, 6(1), 14-9.

Kaya, A. ve Demir, S. (2021). Annelerdeki teknoloji bağımlılığı düzeyi ile dijital ebeveynlik düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi. Teknoloji ve Ebeveynlik Dergisi, 3(3), 70-88.

Kaya, A., Dalgıç, A.I. (2021). How does Internet Addiction Affect Adolescent Lifestyles? Results from a School-Based Study in the Mediterranean Region of Turkey. J Pediatr Nurs, e38-e43. https://doi.org/10.1016/j.pedn.2021.01.021

Kaya, A., & Pazarcıkcı, F. (2023). Structural equation modeling analysis of risk factors for digital game addiction in adolescents: A web-based study. Archives of psychiatric nursing, 43, 22–28. https://doi.org/10.1016/j

Keskin, B. (2019). Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılığı ile Psikolojik Sağlamlık ve Bilinçli Farkındalık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Uludag Üniverstesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.

Ko, C. H., Yen, J. Y., Liu, S. C., Huang, C. F., & Yen, C. F. (2009). The associations between aggressive behaviors and internet addiction and online activities in adolescents. The Journal of adolescent health: official publication of the Society for Adolescent Medicine, 44(6), 598–605. https://doi.org/10.1016/j.jadohealth.2008.11.011

Kurtaran, S. (2025). Ortaokul Öğrencilerinde Dijital Bağımlılık İle Akran Zorbalığı Ve Anne Baba Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Muş Alparslan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muş.

Kuss, D. J., & Griffiths, M. D. (2017). Social Networking Sites and Addiction: Ten Lessons Learned. International journal of environmental research and public health, 14(3), 311. https://doi.org/10.3390/ijerph14030311

Lauricella, A. R., Wartella, E., & Rideout, V. J. (2015). Young children’s screen time: The complex role of parent and child factors. Journal of Applied Developmental Psychology, 36, 11–17. https://doi.org/10.1016/j.appdev.2014.12.001

Lee, B. W., & Stapinski, L. A. (2012). Seeking safety on the internet: relationship between social anxiety and problematic internet use. Journal of anxiety disorders, 26(1), 197–205. https://doi.org/10.1016/j.janxdis.2011.11.001

Li, Z., Xia, X., Sun, Q., & Li, Y. (2023). Exercise intervention to reduce mobile phone addiction in adolescents: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Frontiers in psychology, 14, 1294116. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2023.1294116

Lissak, G. (2018). Adverse physiological and psychological effects of screen time on children and adolescents: Literature review and case study. Environ Res, 164, 149-57.

Livingstone, S., & Helsper, E. J. (2010). Balancing opportunities and risks in teenagers’ use of the internet: The role of online skills and internet self-efficacy. New Media & Society, 12(2), 309–329.

Lu, P., Qiu, J., Huang, S., Wang, X., Han, S., Zhu, S., Ning, Y., Zeng, F. F., & Yuan, Y. (2025). Interventions for Digital Addiction: Umbrella Review of Meta-Analyses. Journal of medical Internet research, 27, e59656. https://doi.org/10.2196/59656

McKenna, K. Y. A., Green, A. S., & Gleason, M. E.J. (2002). Relationship formation on the Internet: What's the big attraction? Journal of Social Issues, 58(1), 9–31. https://doi.org/10.1111/1540-4560.00246

Orhon, F., Ergin, A., Topçu, S., Çolak, B., Almiş, H., Durmaz, N., Aygün, B., Boran, P., Bağ, Ö., Ayçiçek, T., Altun, D., & Başkan, S. (2023). The role of social support on the relationships between internet use and sleep problems in adolescents during COVID-19 pandemic: a multicentre study. Child and adolescent mental health, 28(1), 117–123.

Ögel, K. (2001). İnsan, yaşam ve bağımlılık. Tartışmalar ve gerekçeler. İstanbul: IQ Kültür Sanat Yayıncılık

Park, S. & Schepp, K. G. (2015). A systematic review of research on children of alcoholics: Their inherent resilince and vulnerability. Journal of Child and Family Studies, 24(5), 122-1231.

Paş, B. (2023). Ergenlerin Dijital Bağımlılık Düzeyleri İle Özsaygıları Ve Etkileşim Kaygıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İnönü Üniversitesi, Çocuk Gelişimi Anabilim Dalı, Malatya.

Saleebey, D. (2008). The strengths perspective: Putting possibility and hope to work in our practice. In Comprehensive handbook of social work and social welfare: The profession of social work (Vol. 1, ss. 123–142).

Steinberg, L. (2014). Age of opportunity: Lessons from the new science of adolescence. Houghton Mifflin Harcourt.

Şahin, C. (2020). Sosyal Medya Bağımlılığı. İçinde Teknoloji Bağımlılıkları (ss. 79-99). Nobel Akademik Yayıncılık Eğitim Danışmanlık TİC. LTD. ŞTİ.

Şahin, M., Keskin, S., Yurdugül, H. (2019). Impact of family support and perception of loneliness on game addiction analysis of a mediation and moderation. Int J Game Based Learn, 9(4), 15-30.

Tariq A, Khan A, Bashir A. (2020). Social Work and Inclusive Education: Understanding the Role of Social Workers in Realizing the Educational Needs of Children with Disability. Social Work Bulletin, 1, 35-49. [cited 2022 December 11].

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). (2024). Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Cocuklarda-Bilisim-Teknolojileri-Kullanim-Arastirmasi-2024-53638 adresinden 09.12.2025 tarihinde alınmıştır.

Xia M., Fosco G. M., & Feinberg M. E. (2016). Exam in inreciprocal influences among family climate, school attachment and academic self-regulation: Implications for school success. Journal of Family Psychology, 30(4), 442-452.

Vukosavljevic-Gvozden, T., Filipovic, S., & Opacic, G. (2015). The mediating role of symptoms of psychopathology between irrational beliefs and internet gaming addiction. Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, 33(4), 387-405. https://doi.org/10.1007/s10942-015-0218-7

Wu, X., Chen, X., Han, J., Meng, H., Luo, J., Nydegger, L., & Wu, H. (2013). Prevalence and factors of addictive Internet use among adolescents in Wuhan, China: interactions of parental relationship with age and hyperactivity-impulsivity. PloS one, 8(4), e61782. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0061782

Yalçın Irmak, A., & Erdoğan, S. (2016). Ergen ve genç yetişkinlerde dijital oyun bağımlılığı, güncel bir bakış. Türk Psikiyatri Dergisi, 27(5), 128-137.

Yılmaz, E. ve Yılmaz, M. (2023). Algılanan anne baba tutumunun dijital oyun bağımlılığıyla ilişkisi. Dijital Bağımlılık Araştırmaları Dergisi, 5(1), 45-60.

Yu L., & Shek D. T. L. (2013). Internet addiction in Hong Kong adolescents: A three-year longitudinals study. Journal Pediatr. Adolesc. Gynecol, 26,10–17.

Young, K. S. (1998). Internet addiction: The emergence of a new clinical disorder. CyberPsychology & Behavior, 1(3), 237–244. https://doi.org/10.1089/cpb.1998.1.237

Yücel N. (2009). Ergenlerin Akran İlişkileri ve Yalnızlık Düzeylerinde Evde İnternet Kullanımının Etkisinin İncelenmesi, [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara:

Zhu, J., Zhai, Y., Meng, X., Zhang, Z., & Yuan, X. (2025). The relationship between physical activity and Internet addiction among Chinese adolescents: exploring latent profile analysis and multi-level mediating mechanisms. Frontiers in psychology, 16, 1628586. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1628586