Kırşehir Yöresi Halkoyunlarında Kullanılan Türkülerin Ezgisel ve Ritmik Analizi

Kırşehir yöresi, Orta Anadolu halk müziği içerisinde kendine özgü tavrı, güçlü icra geleneği ve zengin repertuvarıyla dikkat çeken önemli merkezlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Bu araştırmada, yörede kullanılan türküler ezgisel yapı ve usul ilişkisi açısından incelenmiş; özellikle melodik kalıpların halkoyunlarının ritmik düzeniyle nasıl bütünleştiği ortaya konmuştur. Çalışmanın temel amacı, Kırşehir yöresi halkoyunlarının müzikal kimliğini oluşturan başlıca öğeleri belirlemek ve bu öğelerin oyun hareketleriyle kurduğu organik ilişkiyi değerlendirmektir. Böylelikle müzik ve oyun unsurlarının karşılıklı etkileşim içinde nasıl bütünlük kazandığı ve geleneksel icra anlayışı içerisinde nasıl bir estetik yapı oluşturduğu anlaşılmaya çalışılmıştır. Elde edilen bulgular, yörede halkoyunlarında kullanılan türkülerin yalnızca eşlik işlevi görmediğini; aynı zamanda oyunun biçimlenişini yönlendiren temel müzikal yapıtaşları olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda ezgi ve usul birlikteliği, halkoyunlarının estetik bütünlüğünü belirleyen en önemli öğe olarak öne çıkmaktadır. Araştırma nitel yöntem doğrultusunda yürütülerek derleme kayıtları ve yazılı kaynaklardan elde edilen örnekler üzerinde çözümleme yapılmıştır. Bu bağlamda türkülerin melodik ve usul yapıları ayrıntılı biçimde değerlendirilmiş, incelenen eserlerin Kırşehir müzik kültürünü temsil eden karakteristik özelliklere sahip olduğu görülmüştür. Özellikle melodik yapılar ile oyun hareketleri arasındaki uyumun oldukça güçlü olduğu, usul kalıplarının ise oyunun ritmik düzenini destekleyerek icranın bütüncül yapısına katkı sunduğu tespit edilmiştir.