Çocuklar için Felsefe Aracılığıyla Evlat Edinmeyi Konuşmak
Özet
Bu yazının amacı, evlat edinilmiş çocuklarla evlat edinilme deneyimi üzerine konuşma konusunda, Çocuklar için Felsefe yaklaşımının bir destek aracı olarak kullanılabileceğini göstermektir. Yazının temel iddiası, çocuklarda erken yaşlardan itibaren gelişen merak duygusu, sorgulayıcı tutum ve kafa karışıklığının felsefi düşünmenin doğal başlangıç noktalarını oluşturduğudur. Bu durum, çocukları felsefi soruşturmaya yatkın hale getirmektedir. Çocukların meraklı sorularından kaçmak yerine, onlarla güvenli bir ortamda diyalog kurmak ve zorlu konular hakkında birlikte düşünmek hem yetişkinler için hem de çocuklar için temel bir kazanımdır. Bu kazanımın evlat edinme yoluyla aile kurmuş bireyler açısından önemi büyüktür. Nitekim, çocuğun derinlikli sorular aracılığıyla kendi anlam dünyasını oluşturması, kimliğini sağlıklı bir zeminde inşa etmesi, aile kavramını derinlikli biçimde anlamlandırması ile mümkündür. ÇİF, bu anlamlandırma için verimli bir alan açmaktadır. Bunu göstermek adına çalışmada, Kırmızı Balon Ailesi adlı kitap üzerinden bir ÇİF uygulama örneği sunulacaktır. Böylelikle, ÇİF aracılığıyla evlat edinme üzerine konuşmanın, çocuk için hem düşünsel hem de ilişkisel anlamda güçlendirici bir sürece dönüşebilmesine küçük de olsa bir katkı sunmak hedeflenmiştir.
Referanslar
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2025). Evlat Edinme Hizmeti: Evlat Edinme Nedir? https://www.aile.gov.tr/sss/cocuk-hizmetleri-genel-mudurlugu/evlat-edinme-hizmeti/ adresinden 7 Temmuz 2025 tarihinde alınmıştır.
Bilir-Seyhan, G. (2024). Kırmızı Balon Ailesi: Bir Evlat Edinilme Hikâyesi. Bam Kitap.
Büyükuğurlu, T. (2023, 17 Şubat). Rastgele Kelimeler. Philotopia Oyunlar [Video]. Erişim adresi: https://www.youtube.com/watch?v=HHrLxGvwiYM.
Bynum, T. W. (1976). What is philosophy for children? An Introduction. Metaphilosophy , 7(1), 1-6. https://www.jstor.org/stable/24435191
Dikmelik, E. (2022). Sorgulayan çocuklar: Çocuklarla felsefe el kitabı. Epsilon Yayınları.
Direk, N. (2020). Filozof çocuk (8.Baskı). Pan Yayınları.
Fisher, A. P. (2003). Still "Not quite as good as having your own"? Toward a sociology of adoption. Annual Review of Sociology, 29, 335-361. https://www.jstor.org/stable/30036971
Fox, R. K. (2014). Infants through preschool: Welcoming families with children who were adopted. YC Young Children, 69 (4), 16-23. https://www.jstor.org/stable/10.2307/ycyoungchildren.69.4.16
Gaut, B. ve Gaut, M. (2022). Çocuklar için felsefe: Pratik bir rehber (3.Baskı). Karakarga Yayınları.
Lipman, M. (1976). Philosophy for children. Metaphilosophy, 7(1), 17-39.
Lipman, M. (2023). Felsefe okulda. Usturlab Yayınları.
Lipman, M., Saharp, A. M. & Oscanyan, F. S. (2023). Felsefe sınıfta. Usturlab Yayınları.
Lone, J.M. & Burroughs, M. D. (2023). Eğitimde felsefe: Okullarda sorgulama ve diyalog. Say Yayınları.
Matthews, G. B. (2023a). Felsefe ve çocuk: Çocukların felsefi sorularına yanıt vermek. Say Yayınları.
Matthews, G. B. (2023b). Çocukluk felsefesi: Küçük zihinler için büyük sorular. Say Yayınları.
Özdemir, Ö. (2018). Dünyada çocuklar için felsefe: Tarihçe ve güncel çalışmalar, Arkhe-Logos (6), 149-165.
Özdemir, Ö. (2021). Felsefe sınıfı: İlkokul öğretim programıyla bütünleştirilmiş çocuklarla felsefe uygulamaları. Nobel Yayınları.
Özdemir, Ö., Haşar, A., İbişi Temelli, A., Keskin, G. & Demiral, S. (2022). Eğitimdeki kısıtları ve imkanları “Çocuklar İçin Felsefe”yle düşünmek. Cogito (108), 141-160.
Smith-D’Arezzo, W. M. (2018). Supporting adopted children and their families. YC Young Children, 73(4), 28-35. https://www.jstor.org/stable/10.2307/26783657
Şahin, F. & Paralı, M. E. (2024). Çocuklarda kişilik tanımlama (Enneagram) ve P4C felsefe önerileri. Nobel Yayınları.
Uygur, N. (1960). Bir felsefe sorusu nedir? Felsefe Arkivi, 5(1), 19-55.
Wartenberg, T. E. (2020). Küçük çocuklar için büyük fikirler: Çocuk edebiyatıyla felsefe öğretimi (2.Baskı). Sentez Yayınları.
Worley, P. (2019). Felsefe makinesi. Paraşüt Kitap.