Status Epileptikusun Tedavisi
Özet
Bu bölümde, status epileptikus (SE), patofizyolojisi, sınıflandırması, klinik yönetimi ve tedavi yaklaşımlarıyla birlikte kapsamlı şekilde ele alınmaktadır. SE; beş dakikadan uzun süren ya da bilinç düzeyi normale dönmeden ardışık gelen nöbetlerle tanımlanır ve zamanında tedavi edilmediğinde nöronal hasar, kognitif bozulma ve yüksek mortalite riski taşır. Uluslararası Epilepsi ile Savaş Ligi (ILAE) tanımlamasına göre, SE için tanımlanan t1 ve t2 zaman aralıkları, tedavi başlangıç eşiği ve geri dönüşsüz beyin hasarı için kritik sürelere işaret eder. SE, semiyolojik özelliklerine, etiyolojik faktörlere, EEG bulgularına ve yaşa göre dört eksende sınıflandırılır. Klinik olarak; erken evre, oturmuş, refrakter ve süper refrakter olmak üzere dört aşamada değerlendirilir. Tedavide sırasıyla benzodiazepinler, intravenöz antiepileptikler (fenitoin, valproat, levetirasetam, lakozamid) ve anestezik ajanlar (midazolam, propofol, pentobarbital, ketamin) kullanılır. Otoimmün ve kriptojenik etiyolojilerde immünmodülatör tedaviler gerekebilir. SE yönetiminde erken tanı, uygun farmakolojik müdahale, altta yatan nedenin aydınlatılması ve komplikasyonların önlenmesi, prognozu doğrudan etkileyen temel unsurlardır.
Referanslar
It's time to revise the definition of status epilepticus. Lowenstein DH, Bleck T, Macdonald RL.Epilepsia. 1999 Jan;40(1):120-2.
Epilepsy ISBN: 978-0-6453320-4-9 DOI: https://doi.org/10.36255/exon-publications-epilepsy
Leitinger M, Trinka E, Giovannini G, Zimmermann G, Florea C, Rohracher A, et al. Epidemiology of status epilepticus in adults: A population-based study on incidence, causes, and outcomes. Epilepsia 2019;60(1):53–62. https://doi.org/10.1111/epi.14607
Betjemann JP, Lowenstein DH. Status epilepticus in adults. Lancet Neurol 2015;14(6):615–24. https://doi.org/10.1016/S1474-4422(15)00042-3
Ulvin LB, Heuser K, Olsen KB, Tauboll E. Factors associated with refractoriness and outcome in an adult status epilepticus cohort. Seizure 2018; 61:111–8. https://doi.org/10.1016/j.seizure.2018.07.020
Power KN, Gramstad A, Gilhus NE, Engelsen BA. Adult nonconvulsive status epilepticus in a clinical setting: Semiology, aetiology, treatment and outcome. Seizure 2015;24:102–6. https://doi. org/10.1016/j.seizure.2014.09.007
Gramstad A, Power KN, Engelsen BA. Neuropsychological Performance 1 Year After Status Epilepticus in Adults. Arch Clin Neuropsychol 2021;36(3):329–38. https://doi.org/10.1093/arclin/acz069
Trinka E, Cock H, HesdorfferD,et al. A definition and classification of status epilepticus – Report of the ILAE Task Force on Classification of StatusEpilepticus. Epilepsia 2015, 56(10):1515–1523, 2015doi: 10.1111/epi.131211522E.
Baykal B, Altındağ E. Nonkonvülzif status epileptikus. İstanbul Korteks İletişim Hizmetleri AŞ;2018.
Treiman DM. Status epilepticus. In:Wyllie E, ed. The Treathment of Epilepsy: Principles & Practice. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins; 2001. P. 681-97
Ropper AH, Gress DR, Diringer MN, Mayer SA, Bleck TP. Neurological and Neurosurgical Intensive Care. 4th ed. Philadelphia: Lippincott William & Wilkins; 2004. P.312-20.
Nelson, S. E.,&Varelas, P. N. (2018). Status Epilepticus, Refractory Status Epilepticus, and Super-refractory Status Epilepticus. CONTINUUM: Lifelong Learning in Neurology, 24(6), 1683–1707. doi:10.1212/con.0000000000000668
Altındağ E, Erdoğan EF, Tezer İ, Özkara Ç. Management and Early Treatment of Status Epilepticus in Adults and Children. Turk J Neurol 2017;23:155-161
Vossler DG, Bainbridge JL, Boggs JG, Novotny EJ, Loddenkemper T, Faught E, Amengual-Gual M, Fischer SN, Gloss DS, Olson DM, Towne AR, Naritoku D, Welty TE. Treatment of Refractory Convulsive Status Epilepticus: A Comprehensive Review by the American Epilepsy Society Treatments Committee. Epilepsy Curr. 2020 Sep;20(5):245-264. doi: 10.1177/1535759720928269. Epub 2020 Aug 21. PMID: 32822230; PMCID: PMC7576920
Betjemann JP, Lowenstein DH. Status epilepticus in adults. Lancet Neurol 2015 http://dx.doi.org/10.1016/S1474-4422(15)00042-3
Shaner DM, McCurdy SA, Herring MO, Gabor AJ. Treatment of statusepilepticus: a prospective comparison of diazepam and phenyto in versus phenobarbital and optional phenytoin. Neurology 1988;38:202-207.
Strzelczyk A, Zöllner JP, Willems LM, Jost J, Paule E, Schubert-Bast S, Rosenow F, Bauer S. Lacosamide in statusepilepticus: Systematic review of current evidence. Epilepsia. 2017 Jun;58(6):933-950. doi: 10.1111/epi.13716. Epub 2017 Mar 11. PMID: 28295226
Fujikawa DG. Starting ketamine for neuroprotection earlier than its current use as an anesthetic/antiepileptic drug late in refractory status epilepticus. Epilepsia. 2019;60(5):373-380
Lucas MJ, Leveno KJ, Cunningham FG. A comparison of magnesium sulfate with phenytoin for the prevention of eclampsia. N Engl J Med. 1995;333(4):201-205.
Sculier C, Gaspard N. New onset refractory status epilepticus (NORSE). Seizure. 2019 May;68:72-78. doi: 10.1016/j.seizure.2018.09.018. Epub 2018 Sep 29. PMID: 30482654
Hon KL, Leung AKC, Torres AR. Febrile Infection-Related Epilepsy Syndrome (FIRES): An Overview of Treatment and RecentPatents. Recent Pat Inflamm Allergy Drug Discov. 2018;12(2):128-135. doi: 10.2174/1872213X12666180508122450. PMID: 29745347.
C.A., D.N.B., Dirençli Status Epileptikusta Tedavi Algoritması. Epilepsi Tanı Ve Tedavi Rehberi 2022.
Alolayan, Y.S., et al., Review and Updates on the Treatment of Refractory and Super Refractory Status Epilepticus. J Clin Med, 2021. 10(14).
Baker AM, Yasavolian MA, Arandi NR. Nonconvulsive status epilepticus: overlooked and undertreated. Emerg Med Pract. 2019 Oct;21(10):1-24. Epub 2019 Oct 1. PMID: 31557430.
