Malpraktis
Özet
Sağlık profesyonelinin, sağlıklı ya da hasta bireylerle kurdukları her iletişim, mesleki sorumluluk kapsamında değerlendirilen etik bir ilişkidir. Hastaların olası risklerden korunması, bakım veren birimlerde güvenlik kültürünün ölçülmesi ve geliştirilmesi ile güvenli bir hasta ortamının sağlanması, olumlu bir güvenlik kültürü için stratejik öneme sahiptir. Hemşirelik, çalışma ortamına bağlı çeşitli olumsuz etkenler ve yoğun iş yükü nedeniyle zorlayıcı bir meslektir. Bu zorlu koşullar altında görev yapan hemşirelerde, tıbbi uygulamalar sırasında hata yapma riski artmaktadır. Tıbbi hatalar, hem sağlık hizmeti sunucuları hem de hastalar ve toplum üzerinde önemli sosyolojik ve psikolojik sonuçlar doğurabilir. Sağlık çalışanları açısından, hastalarla ilişkilerde güvensizlik, motivasyon kaybı, yasal sorumluluklar nedeniyle artan kaygı ve verimlilikte düşüş gibi olumsuz etkiler görülebilir. Hastalar ve toplum açısından ise, sağlık sistemine olan güvenin azalması, tekrar eden hastaneye yatışlar, ek tedavi gereksinimleri, maddi kayıplar, sakatlıklar ve ölüm gibi ciddi sonuçlar ortaya çıkabilir. Tıbbi hata oranlarının azaltılabilmesi için zamanında saptanması ve nedenlerinin ortaya çıkarılması, sorunun çözümüne yönelik önerilerin saptanması yönünden önemlidir.
Referanslar
Şahbaz G, Yücesoy H, Akın Ö, et al. Malpraktis ve sağlık profesyonellerinin sorumlulukları. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi. 2022: 86.
Kuçuradi İ. Türkiye felsefe kurumu. (1. Baskı). Ankara: Meteksan;1998.
Özdemir G. Tıbbi müdahale hatalarından doğan maddi tazminat sorumluluğu. (1. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık; 2021.
Burkhart MA, Nathaniel AK. Çağdaş hemşirelikte etik. (Şule Ecevit ALPAR Nefise BAHÇECİK, Ükke KARABACAK, Çev. Ed.). İstanbul: İstanbul Tıp Kitabevi; 2013.
Bölüktaş RP, Özer Z, Yıldırım D. Uluslararası hemşirelik andının mesleki değerler açısından incelenmesi. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018;6(13): 83-98.
Kaya B, Erkal E. Yargıtay'da karara bağlanan hemşire tıbbi uygulama hatası iddialarının adli tıbbi değerlendirilmesi: 20 yıllık retrospektif çalışma. Turkiye Klinikleri Journal of Forensic Medicine and Forensic Sciences. 2025;22(3): 133-140.
Yulius A, Mubarak M, Hardyansah R, et al. Legal protection for nurses in medical practice in hospitals. International Journal of Service Science, Management, Engineering, and Technology. 2023;4(3): 18-22.
Reising DL, Allen P. Protecting yourself from malpractice claims. American Nurse Today. 2007;2(2): 39-44.
Solak M, Topçu S. Hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algılarının değerlendirilmesi. İzmir Democracy University Health Sciences Journal. 2022;5(3): 681-693.
Zencirci DA. Hemşirelikte hatalı tıbbi uygulamalar. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi. 2010;12(1): 67-74.
Barlıoğlu HC. Defansif tıp unsuru olarak tıbbi malpraktis – Tıp hukuku monografileri. (3. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık;2022
Al-Worafi YM. Medication errors Drug Safety in Developing Countries Elsevier. 2020: 59-71. doi.org/10.1016/B978-0-12-819837-7.00006-6
Kıvrak N, Emiral E, Cantürk N. Hemşireler için mesleki sorumluluk sigortası. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası. 2022;75(2): 154-161.
Hall LH, Johnson J, Watt I, et al. Healthcare staff wellbeing, burnout, and patient safety: a systematic review. PLos One. 2016;11: e0159015.
Hannawa AF. Saccıa Safe Communication: Five core competencies for safe and high-quality care. J Patient Saf Risk Manag. 2018;23: 99-107.
Hukuki Haber. Hemşirelerin hukuki sorumluluğu: tıbbi hatalar ve yasal çerçeve. (13/11/2025 tarihinde https://hukukihaber.net/hemsirelerin-hukuki-sorumlulugu-tibbi-hatalar-ve-yasal-cerceve-1 adresinden ulaşılmıştır).
Önder G, Aybas M, Önder E. (2014). Hemşirelerin stres seviyesine etki eden faktörlerin öncelik sırasının çok kriterli karar verme tekniği ile belirlenmesi. Optimum Ekonomi ve Yönetim Bilimleri Dergisi. 2014;1(1): 21-35.
Taşçı Aİ. Tıp Hukuku. Taşçı Aİ (ed.) Tıp hukuku vaka okumaları içinde. İstanbul: Türk Üroloji Akademisi; 2017.p.3-21.
Özer Ö, Taştan K, Set T, et al. Tıbbi hatalı uygulamalar. Dicle Medical Journal. 2015;42(3): 394-397.
26/9/2004 tarihli ve 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu
Barlıoğlu HC. Defansif tıp unsuru olarak tıbbi malpraktis – Tıp hukuku monografileri. (3. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık;2022
Demir M, Kirkit E. Komplikasyon – Malpraktis ayırımının tıbbî özel hukuk sorumluluğuna etkisi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2022;(1): 58-91.
Çetinkaya P. Hemşirelikte tıbbi uygulama hataları ve hukuki sonuçları . (1. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık; 2016
Sivrikaya SK, Kara AŞ. Hemşirelerin tibbi hata yapma eğilimlerinin incelenmesi. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019; 8(1): 7-14.
Akgün S. Hasta güvenliği, beklenmeyen ciddi tıbbi hatalar. Sağlık Akademisyenleri Dergisi. 2014;1(2): 75-82.
Kaya F. Tıbbi kötü uygulamalardan kaynaklanan maddi zarar ve bu zararın hesaplanması. İzmir Barosu Dergisi. 2025;90(1): 279-312
Kurşat Z. Hemşirelerin hukuki sorumluluğu. Journal of Istanbul University Law Faculty. 2010;66: 293-321.
Ahmadova S. Sigorta sektöründe hekimin mesleki sorumluluk sigortası. Marmara Üniversitesi; 2018
Çınar D, Karadakovan A. Yoğun bakım ünitelerinde hasta ve çalışan güvenliği. Yoğun Bakım Hemşireliği Dergisi. 2016; 20(2): 116-122.
Durur F, Günaltay MM, Özler G, et al. (2022). Tıbbi hatalar konusunda verilen yargıtay ve danıştay kararlarının incelenmesi: İçerik analizi. Türkiye Klinikleri Tıp Etiği-Hukuku-Tarihi Dergisi. 2022; 31(1): 44-52.
Hakeri H. Tıp hukukunda malpraktis-komplikasyon ayrımı”, Türk Toraks Derneği , 2014; 23-28
Barlıoğlu HC. Defansif tıp unsuru olarak tıbbi malpraktis – Tıp hukuku monografileri. (3. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık;2022
