PGT-A
Özet
Preimplantasyon genetik çalışmalarda anöploidi taraması (PGT-A), tüp bebek tedavilerinde embriyo transferinden önce embriyoların kromozom sayı bozuklukları (anöploidi) açısından taranmasını sağlayan bir yöntemdir. Bu uygulamanın temel amacı, euploid (kromozom sayısı normal) embriyoların seçilerek gebelik şansını artırmak ve anöploid embriyo transferini engelleyerek düşük riskini azaltmaktır. “Balta ile iğne işi görülmez” başlığıda, “her derde deva olmadığını söylemek için” yazılmıştır. PGT-A teknikleri, son yıllarda büyük gelişim göstermiş; başlangıçta sınırlı sayıda kromozomu inceleyebilen fluorescent in situ hybridization (FISH) yönteminden, tüm kromozomları tarayabilen array-tabanlı karşılaştırmalı genomik hibridizasyon (aCGH) ve yeni nesil dizileme (NGS) tekniklerine evrilmiştir. Günümüzde NGS dışı diğer teknikler neredeyse terkedilmiştir ve terkedilmelidir. NGS ile 24 kromozomun tamamı değerlendirilebilmektedir. PGT-A özellikle ileri anne yaşı, tekrarlayan düşükler ve tekrarlayan implantasyon başarısızlıkları gibi durumlarda embriyoların kromozomal hastalıkları değerlendirmek için kullanılmaktadır. Güncel veriler ve kılavuzlar, PGT-A’nın bazı hasta gruplarında fayda sağlayabildiğini göstermekle birlikte, her hasta için rutin bir tarama aracı olarak kullanılmasının canlı doğum oranlarını kesin olarak artırdığını kanıtlamamıştır (1). Bu bölümde PGT-A’nın tarihçesi, endikasyonları, uygulanan teknikler (FISH, aCGH, NGS), embriyo biyopsi zamanlaması (3. gün vs 5. gün), mozaik embriyo ve segmental anöploidi kavramları ile PGT-SR (yapısal kromozom bozuklukları için PGT) uygulamaları ele alınmakta; güncel literatür ve rehberler ışığında avantajları, dezavantajları ve tartışmalı yönleri açıklanmaktadır. Yazıda asıl amaç doğrular ve yanlışları, kişisel deneyimlerimi de katarak açıklamaya çalışmaktır.
Referanslar
Practice Committee of the ASRM; Practice Committee of the SART. Use of preimplantation genetic testing for aneuploidy (PGT-A): a committee opinion. Fertil Steril. 2024;122(3):421–434.
Brezina PR, Anchan R, Kearns WG. Preimplantation genetic testing for aneuploidy: what technology should you use and what are the differences? J Assist Reprod Genet. 2016;33(7):823–832.
Bhatt SJ, Marchetto NM, Roy J, Morelli SS, McGovern PG. Pregnancy outcomes following IVF-FET with or without PGT-A in women with recurrent pregnancy loss: a SART-CORS study. Hum Reprod. 2021;36(9):2339–2344.
European Society of Human Reproduction and Embryology (ESHRE). Recurrent Pregnancy Loss Guideline (Update 2022). ESHRE Guideline; 2023.
Murugappan G, Shahine LK, Perfetto CO, Hickok LR, Lathi RB. Intent-to-treat analysis of IVF and preimplantation genetic screening vs. expectant management in patients with unexplained RPL. Hum Reprod. 2016;31(8):1668–1674.
Sato T, Sugiura-Ogasawara M, Ozawa F, et al. Preimplantation genetic testing for aneuploidy: a comparison of live birth rates in patients with recurrent pregnancy loss due to embryonic aneuploidy or recurrent implantation failure. Hum Reprod. 2019;34(12):2340–2348.
Franasiak JM, Olcha M, Shastri SS, et al. Embryonic aneuploidy does not differ among genetic ancestry according to continental origin as determined by ancestry informative markers. Hum Reprod. 2016;31(11):2391–2395.
Coonen E, Rubio C, Christopikou D, et al. ESHRE PGT Consortium good practice recommendations for the detection of structural and numerical chromosomal aberrations. Hum Reprod Open. 2020;2020(3):hoz019.
Capalbo A, Poli M, Rienzi L, et al. Mosaic human embryos and their developmental potential. Am J Hum Genet. 2021;108(12):2238–2247.
Muñoz E, Bronet F, Lledó B, et al. To transfer or not to transfer: the dilemma of mosaic embryos – a narrative review. Reprod Biomed Online. 2024;48(3):103664.
Grifo JA, McCulloh DH, et al. Mosaic embryo transfers: IVF outcomes. Fertil Steril. 2021;115(5):1212–1224.
Melado L, Lawrenz B, Nogueira D, et al. Features of chromosomal abnormalities in relation to consanguinity: analysis of 10,556 blastocysts from IVF/ICSI cycles with PGT-A from consanguineous and non-consanguineous couples. Sci Rep. 2023;13:36014. doi: 10.1038/s41598-023-36014-6
Aljafari D, Dahdouh EM. Predictive factors of aneuploidy in infertile patients undergoing IVF: a retrospective analysis in a private IVF practice. Middle East Fertil Soc J. 2024 (online ahead of print). doi: 10.1186/s43043-024-00172-y
Referanslar
Practice Committee of the ASRM; Practice Committee of the SART. Use of preimplantation genetic testing for aneuploidy (PGT-A): a committee opinion. Fertil Steril. 2024;122(3):421–434.
Brezina PR, Anchan R, Kearns WG. Preimplantation genetic testing for aneuploidy: what technology should you use and what are the differences? J Assist Reprod Genet. 2016;33(7):823–832.
Bhatt SJ, Marchetto NM, Roy J, Morelli SS, McGovern PG. Pregnancy outcomes following IVF-FET with or without PGT-A in women with recurrent pregnancy loss: a SART-CORS study. Hum Reprod. 2021;36(9):2339–2344.
European Society of Human Reproduction and Embryology (ESHRE). Recurrent Pregnancy Loss Guideline (Update 2022). ESHRE Guideline; 2023.
Murugappan G, Shahine LK, Perfetto CO, Hickok LR, Lathi RB. Intent-to-treat analysis of IVF and preimplantation genetic screening vs. expectant management in patients with unexplained RPL. Hum Reprod. 2016;31(8):1668–1674.
Sato T, Sugiura-Ogasawara M, Ozawa F, et al. Preimplantation genetic testing for aneuploidy: a comparison of live birth rates in patients with recurrent pregnancy loss due to embryonic aneuploidy or recurrent implantation failure. Hum Reprod. 2019;34(12):2340–2348.
Franasiak JM, Olcha M, Shastri SS, et al. Embryonic aneuploidy does not differ among genetic ancestry according to continental origin as determined by ancestry informative markers. Hum Reprod. 2016;31(11):2391–2395.
Coonen E, Rubio C, Christopikou D, et al. ESHRE PGT Consortium good practice recommendations for the detection of structural and numerical chromosomal aberrations. Hum Reprod Open. 2020;2020(3):hoz019.
Capalbo A, Poli M, Rienzi L, et al. Mosaic human embryos and their developmental potential. Am J Hum Genet. 2021;108(12):2238–2247.
Muñoz E, Bronet F, Lledó B, et al. To transfer or not to transfer: the dilemma of mosaic embryos – a narrative review. Reprod Biomed Online. 2024;48(3):103664.
Grifo JA, McCulloh DH, et al. Mosaic embryo transfers: IVF outcomes. Fertil Steril. 2021;115(5):1212–1224.
Melado L, Lawrenz B, Nogueira D, et al. Features of chromosomal abnormalities in relation to consanguinity: analysis of 10,556 blastocysts from IVF/ICSI cycles with PGT-A from consanguineous and non-consanguineous couples. Sci Rep. 2023;13:36014. doi: 10.1038/s41598-023-36014-6
Aljafari D, Dahdouh EM. Predictive factors of aneuploidy in infertile patients undergoing IVF: a retrospective analysis in a private IVF practice. Middle East Fertil Soc J. 2024 (online ahead of print). doi: 10.1186/s43043-024-00172-y
