Adenoviral Konjonktivitlerin Halk Sağlığındaki Yeri
Özet
Adenovirüsler, göz kliniklerine yapılan başvuruların önemli bir kısmını oluşturan yaygın ve oldukça bulaşıcı viral konjonktivite neden olur. Hastalık hafif semptomlarla ortaya çıkabilse de, kalıcı görme kaybı da dahil olmak üzere ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Salgınlara yol açma ve iş verimliliği kaybına ve ekonomik kayıplara neden olma potansiyeli nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunudur.
Adenovirüsler, cansız yüzeylerde uzun süre aktif kalabilen dayanıklı virüslerdir. Kirlenmiş yüzeylerle temas, yakın kişisel temas veya yetersiz klorlanmış yüzme havuzu suyu yoluyla kolayca bulaşırlar. Hastalığın en yaygın iki klinik formu salgın keratokonjonktivit (EKC) ve faringokonjonktival ateştir (PCF).
Referanslar
Moura FE, Ribeiro DC, Gurgel N, da Silva Mendes AC, Tavares FN, Timóteo CN, et al. Acute haemorrhagic conjunctivitis outbreak in the city of Fortaleza, northeast Brazil. Br J Ophthalmol. 2006;90(9):1091-3.
Akal A, Oğuz H. Konjonktivitler. Turk J Ophthalmol. 2012;42(1):48-51. doi: 10.4274/tjo.42.s10.
Skuta GL, Cantor LB, Weiss JS, editors. Adenoviruses: infectious diseases of the external eye: clinical aspects. In: External disease and cornea. San Francisco: American Academy of Ophthalmology; 2008. p. 157-60.
Biology LibreTexts. Double-stranded DNA viruses- Adenoviruses [Internet]. 2017 Jun 25 [Accessed 2025 Jul 25]. Available from: https://www.youtube.com/watch?v=-hCTON5D_qc.
Hoffman J. Adenovirus: ocular manifestations. Community Eye Health J. 2020;33(108):73-75.
EyeWiki. Conjunctivitis [Internet]. Available from: https://eyewiki.org/Conjunctivitis [Accessed 2025 Jul 25].
Lynch JP 3rd, Kajon AE. Adenovirus: epidemiology, global spread of novel serotypes, and advances in treatment and prevention. Semin Respir Crit Care Med. 2016;37(4):586-602. doi:10.1055/s-0036-1584923.
Kanski JJ, Bowling B. Conjunctiva: viral conjunctivitis. In: Clinical ophthalmology: a systematic approach. 7th ed. Edinburgh; New York: Elsevier/Saunders; 2011. p. 142-4.
Cheung D, Bremner J, Chan JT. Epidemic kerato-conjunctivitis--do outbreaks have to be epidemic? Eye (Lond). 2003;17(3):356-63.
Stellwagen A, MacGregor C, Kung R, Konstantopoulos A, Hossain P. Personal hygiene risk factors for contact lens-related microbial keratitis. BMJ Open Ophthalmol. 2020;5:e000476. doi: 10.1136/bmjophth-2020-000476.
Marinos E, Cabrera-Aguas M, Watson SL. Viral conjunctivitis: A retrospective study in an Australian hospital. Cont Lens Anterior Eye. 2019;42:679–684. doi: 10.1016/j.clae.2019.07.001.
Adenovirus-associated epidemic keratoconjunctivitis outbreaks – four states, 2008-2010. Morb Mortal Wkly Rep. 2013;62(32):637-641.
Boyd K. Conjunctivitis: what is pink eye? [Internet]. San Francisco: American Academy of Ophthalmology. Available from: http://www.aao.org/eye-health/diseases/pink-eye-conjunctivitis [Accessed 2025 Aug 05].
Jin X, Ishiko H, Ha NT, et al. Molecular epidemiology of adenoviral conjunctivitis in Hanoi, Vietnam. Am J Ophthalmol. 2006;142:1064-6.
Kinchington PR, Romanowski EG, Gordon YJ. Prospects for adenoviral antivirals. J Antimicrob Chemother. 2005;55:424-9.
EyeWiki. Epidemic keratoconjunctivitis [Internet]. Available from: https://eyewiki.org/Epidemic_Keratoconjunctivitis [Accessed 2025 Aug 04].
Pihos A. Epidemic keratoconjunctivitis: a review of current concepts in management. J Optom. 2013;6(2):69-74.
Medscape. Article on viral conjunctivitis [Internet]. Available from: http://emedicine.medscape.com/article/1192751-overview [Accessed 2025 Aug 05].
Azari AA, Barney NP. Conjunctivitis: a systematic review of diagnosis and treatment. JAMA. 2013;310(16):1721-30.
Janicijevic K, Kocic S, Radovanovic S, Radevic S, Vasiljevic D, Djonovic N, et al. Prevention of adenoviral eye infection — review. Acta Med Medianae. 2020;59(2):126–34.
Sambursky R, Tauber S, Schirra F, Kozin S, Meyer D. Sensitivity and specificity of the AdenoPlus test for diagnosing adenoviral conjunctivitis. JAMA Ophthalmol. 2013;131(1):17-22. doi:10.1001/2013.jamaophthalmol.513.
Kam KY, Chan A, Chan K, Wong J, Kwok J, Au K, et al. Sensitivity and specificity of the AdenoPlus point-of-care system in detecting adenovirus in conjunctivitis patients at an ophthalmic emergency department: a diagnostic accuracy study. Br J Ophthalmol. 2015;99(9):1186-9. doi:10.1136/bjophthalmol-2014-306508.
Pharyngoconjunctival fever [Internet]. New York: Medscape; [Yayın tarihi buraya gelecek]. Available from: https://emedicine.medscape.com/article/1192323-overview [Accessed 2025 Aug 13].