Sağlıkta Şiddet ve Tıp Fakültesi Öğrencileri
Özet
İşyeri şiddeti, özellikle sağlık sektöründe önemli bir halk sağlığı sorunudur. Sağlık çalışanları, diğer meslek gruplarına kıyasla çok daha yüksek oranda şiddete maruz kalmaktadır. Sağlıkta şiddete maruziyet öğrencilik zamanında başlamaktadır. Tıp fakültesi öğrencileri, şiddetin doğrudan veya dolaylı etkilerine maruz kalmakta; bu durum öğrencilerde öfke, hayal kırıklığı, tükenmişlik, depresyon ve umutsuzluk gibi psikolojik sorunlara yol açmaktadır. Ayrıca, öğrenciler uzmanlık seçimlerinde hasta temasının daha az olduğu alanlara yönelmekte ya da meslekten uzaklaşmayı düşünmektedir. Şiddet, sadece bireysel düzeyde değil, tıp mesleğinin itibarı ve sürdürülebilirliği açısından da ciddi tehditler oluşturmaktadır. Şiddetin önlenmesi için iletişim becerilerinin geliştirilmesi, hukuki farkındalığın artırılması, güvenlik önlemlerinin güçlendirilmesi ve caydırıcı yasal düzenlemelerin yapılması gerekmektedir. Bu doğrultuda, mezuniyet öncesi tıp eğitimine şiddetle mücadeleye yönelik içeriklerin eklenmesi önerilmektedir.
Referanslar
Urgan, U. (2018). Kocaeli ilinde çalışan tıpta uzmanlık öğrencilerinin mesleksel sağlık durumları ve örgütsel stres düzeylerinin değerlendirilmesi. Tıpta Uzmanlık Tezi, Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD.
Elliott PP. Violence in healthcare. What nurse managers need to know. Nurs Manage, 1997;28(12):38-42.
Dahlberg, L. L., & Krug, E. G. (2002). Violence - a global public health problem. In Krug, E. G., Dahlberg, L. L., Mercy, J. A., Anthony B. Zwi, A. B., & Lozano, R. (Eds.), World Report on Violence and Health (pp.1-21). Geneva: WHO Library
WHO. Preventing violence against health workers. Erişim: 25.08.2025 https://www.who.int/activities/preventing-violence-against-health-workers
T.C. Adalet Bakanlığı. Şiddet nedir? Erişim: 18.08.2025 https://evicisiddet.adalet.gov.tr/SIDDET_NEDIR.html
Centers for Disease Control and Prevention Committee. Violence prevention. Erişim: 16.07.2025 https://www.cdc.gov/violenceprevention/index.html
Crımınal Psychology. Psychology of violence and intimidation. Erişim: 16.07.2025 https://www.sagepub.com/sites/default/files/upm-binaries/24081_Pages_272_273.pdf
Tetik BK, Bağ HG, Paksoy N, et al. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi 1. ve 6. sınıf öğrencilerinin gözünden hekime şiddet nedenleri. ACU Sağlık Bil Derg, 2018; 9(4):390-394
Keser Özcan N, Bilgin H. Türkiye’de sağlık çalışanlarına yönelik şiddet: sistematik derleme. Turkiye Klinikleri J Med Sci, 2011;31(6): 1442-1456.
Aydın, M. (2008). Isparta-Burdur sağlık çalışanlarına yönelik şiddet ve şiddet algısı. Türk Tabipleri Birliği, Isparta: Burdur Tabip Odası Başkanlığı.
Fernandes C, Bouthillette F, Raboud JM. et al. Violence in the emergency department:a survey of health care workers. CMAJ, 1999;161:1245-8.
Esen H, Aykal G. Sağlık kurumlarında yaşanan şiddetin değerlendirilmesi: eğitim ve araştırma hastanesi örneği. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 2020;7(1):1-9.
Erten R, Öztora S, Dağdeviren HN. Sağlık kuruluşlarında doktorlara yönelik şiddet maruziyetinin değerlendirilmesi. Türk Aile Hek Derg, 2019; 23 (2): 52-63.
Demirbaş N, Karaoğlu N. Hekim ve hekim adaylarının hekime yönelik şiddet algıları: bir ön çalışma. Genel Tıp Derg, 2021;31(2)130-134.
Cansever Z, Avşar ÜZ, Acemoğlu H, et al. Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi birinci sınıf öğrencilerinin tıp fakültesini tercih nedenleri ve tıp eğitiminden beklentileri. Konuralp Tıp Dergisi, 2014;6(1):17-21.
Yalçınoğlu N, Kayı İ, Işık Ş, et al. İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi son sınıf öğrencilerinin tıp eğitimi ile ilgili görüşleri. İst Tıp Fak Derg, 2012;75(3):41-45.
Yaşayancan Ö, Bulut YE, Usta İ, et al. Araştırma görevlilerinin yaşam biçimleri ve şiddete maruz kalma durumları. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2015;7 (1): 46-61.
İlhan MN, Özkan S, Kurtcebe ZÖ, et al. Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan araştırma görevlileri ve ıntörn doktorlarda şiddete maruziyet ve şiddetle ilişkili etmenler. Toplum Hekimliği Bülteni, 2009;28(3):15-23.
Başpınar R, Gökşin Cihan F, Kutlu R. Tıpta uzmanlık öğrencisi hekimlerde depresyon sıklığı ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi. Mustafa Kemal Üniv Tıp Derg, 2016; 7(25):1-9
Al B, Zengin S, Deryal Y, et al. Increased violence towards health care staff. J Academic Emergency Med, 2012;11(2):115.
Köylü, E. (2020). Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesindeki son sınıf öğrencileri ve hekimlerde tükenmişlik sendromu ve ilişkili faktörler. Tıpta Uzmanlık Tezi, Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD.
Ekmekci Ertek İ, Özkan S, Candansayar S, et al. Tıp fakültesi öğrencilerinde stres, tükenmişlik ve depresyon. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2020:5(1):10-20.
Mansur F, Ceylan Ö. Defansif tıp ve defansif tıp konusunda yapılan akademik çalışmalar üzerine bir derleme. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2021;23(3):721-744.
Kalkan E, Özer K, İzci E, et al. Beyin ve sinir cerrahisi uzmanlarının tıbbi uygulama hatası davaları karşısında defansif tıp uygulamalarının belirlenmesine yönelik bir araştırma. Journal of Healthcare Management and Leadership, 2020;3(1):54–69.
Turla A, Aydın B, Ünlü B. İntern hekimlerin hekime yönelik şiddet konusunda yaşanmışlıkları ve düşünceleri. Adli Tıp Bülteni, 2012; 17(1):5-11.
Mayda A, Yılmaz M, Bolu F, et al. Bir tıp fakültesi 4, 5 ve 6. sınıf öğrencilerinde gelecek ile ilgili kaygı durumunun değerlendirilmesi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2014;4(3):7-13.
Yılmaz M, Tellioğlu M, Arıkan İ. Sağlıkta şiddet: tıp fakültesi öğrencilerinin mesleğe bakışına etkisi. Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi, 2021;6(3):404-412.
Tengiz Fİ, Babaoğlu AB. Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin kariyer tercihleri ve bu tercihleri etkileyen faktörler. SDÜ Tıp Fak Derg, 2020:27(1):67-78.
Yapalak AN, Uçar A, Yüce S, et al. Tıpta uzmanlık seçimini etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi. İstanbul Tıp Fakültesi Dergisi, 2021;84(1):120-9
Açıkgöz B, Ekemen A, Zorlu I, et al. Tıp öğrencilerinde uzmanlaşma eğilimi, uzmanlık alan seçimi ve etkileyen faktörler. Mersin Univ Saglık Bilim Derg, 2019;12(1):113-125.
Hamzaoglu N, Türk B. Prevalence of physical and verbal violence against health care workers in Turkey. Int J of Health Services, 2019;49(4):844-61.
