Paraziter Dermatozlar
Özet
Bu bölümde, kedi ve köpeklerde yaygın olarak görülen paraziter dermatolojik hastalıklar detaylı şekilde ele alınmıştır. Demodikozis, sarkoptik uyuz, Otodectes cynotis enfestasyonu, Cheyletiellosis, bitler (pedikülozis) ve dirofilariasis gibi hastalıkların etkenleri, bulaşma yolları, klinik bulguları, tanı yöntemleri ve tedavi protokolleri sistematik olarak sunulmuştur. Bu paraziter hastalıklar sıklıkla kaşıntı, alopesi, döküntü, sekonder enfeksiyonlar ve immün sistemin zayıflamasıyla karakterizedir. Tanı yöntemleri arasında deri kazıntısı, trikogram, asetat bant testi, otoskopi, mikroskobik inceleme ve serolojik testler yer almaktadır. Tedavi yaklaşımları topikal ve sistemik antiparaziter ajanlar ile destek tedavileri kapsamaktadır. Modern ilaçlar arasında izoksazolinler, selamektin, fluralaner ve ivermektin etkinliği kanıtlanmış tedavi seçenekleri olarak öne çıkmaktadır. Ayrıca, çevresel dezenfeksiyon ve enfekte hayvanların yaşadığı ortamın kontrolü enfeksiyon zincirinin kırılması için kritik öneme sahiptir. Zoonotik potansiyel taşıyan bu hastalıkların veteriner kliniklerinde hızlı tanınması ve etkin yönetimi, hem hayvan refahı hem de halk sağlığı açısından önem arz etmektedir.
Referanslar
Acarologiste, 2016. (03.12.2024 tarihinde https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Cheyletiella_adult_dorsal.png adresinden ulaşılmıştır).
Alho, A. M., Marcelino, I., Colella, V., Flanagan, C., Silva, N., Correia, J. J., ... & Madeira de Carvalho, L. (2017). Dirofilaria immitis in pinnipeds and a new host record. Parasites & vectors, 10, 1-6. DOI 10.1186/s13071-017-2073-0
Behera, S. K., Shah, N., Prasad, H., & Sarma, K. (2019). An unusual case of Cheyletiellosis in a Persian cat and its therapeutic management. Journal of Parasitic Diseases, 43, 534-536. https://doi.org/10.1007/s12639-019-01115-5
Benelli, G., Caselli, A., Di Giuseppe, G., & Canale, A. (2018). Control of biting lice, Mallophaga− a review. Acta tropica, 177, 211-219. https://doi.org/10.1016/j.actatropica.2017.05.031
Bhoomika, M. P., & Murugavelu, M. (2019). Dirofilariasis: An emerging zoonoses. J. Pharmacogn. Phytochem, 8(3), 3014-3018.
Chailleux, N., & Paradis, M. (2002). Efficacy of selamectin in the treatment of naturally acquired cheyletiellosis in cats. The Canadian Veterinary Journal, 43(10), 767.
Combarros, D., Boncea, A. M., Brément, T., Bourdeau, P., & Bruet, V. (2019). Comparison of three methods for the diagnosis of otoacariasis due to Otodectes cynotis in dogs and cats. Veterinary dermatology, 30(4), 334-e96. https://doi.org/10.1111/vde.12753
Curtis, C. F. (2004). Current trends in the treatment of Sarcoptes, Cheyletiella and Otodectes mite infestations in dogs and cats. Veterinary Dermatology, 15(2), 108-114. https://doi.org/10.1111/j.1365-3164.2004.00362.x
Daniel J. Drew, 2018. (03.12.2024 tarihinde https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Trichodectes_canis_%28YPM_IZ_093557%29.jpeg adresinden ulaşılmıştır).
Diwakar, R. P., & Diwakar, R. K. (2017). Canine scabies: a zoonotic ectoparasitic skin disease. Int. J. Curr. Microbiol. Appl. Sci, 6(4), 1361-1365. https://doi.org/10.20546/ijcmas.2017.604.166
Hardy, J. I., Sinclair, G., Fox, M. T., & Loeffler, A. (2012). Feline sarcoptic mange in the UK: a case report. Vet Rec, 171(14), 351. doi: 10.1136/vr.101001
Huang, H. P., & Lien, Y. H. (2013). Feline sarcoptic mange in T aiwan: A case series of five cats. Veterinary dermatology, 24(4), 457-e105. https://doi.org/10.1111/vde.12049
Ihrke, P. J. (2005). Canine and feline demodicosis. Small Animal Dermatology, 279–287.
Jańczak, D. A. W. I. D., Ruszczak, A., Kaszak, I., Gołąb, E. L. Ż. B. I. E. T. A., & Barszcz, K. (2017). Clinical aspects of demodicosis in veterinary and human medicine. Medycyna weterynaryjna, 73(5), 265-271. DOI: 10.21521/mw.5697
Kumar, M., Pal, B., Roy, J., Dar, F. A., & Purkayastha, R. D. (2014). Cheyletiellosis in dogs and its therapeutic management-reports of 3 cases. Indian Vet J, 91(01), 67-68.
Mueller, R. S., Rosenkrantz, W., Bensignor, E., Karaś‐Tęcza, J., Paterson, T., & Shipstone, M. A. (2020). Diagnosis and treatment of demodicosis in dogs and cats: Clinical consensus guidelines of the World Association for Veterinary Dermatology. Veterinary dermatology, 31(1), 4-e2. https://doi.org/10.1111/vde.12806
Oguntomole, O., Nwaeze, U., & Eremeeva, M. E. (2018). Tick-, flea-, and louse-borne diseases of public health and veterinary significance in Nigeria. Tropical medicine and infectious disease, 3(1), 3. https://doi.org/10.3390/tropicalmed3010003
Scarampella, F., Pollmeier, M., Visser, M., Boeckh, A., & Jeannin, P. (2005). Efficacy of fipronil in the treatment of feline cheyletiellosis. Veterinary parasitology, 129(3-4), 333-339. https://doi.org/10.1016/j.vetpar.2005.02.008
Shanks, D. J., McTier, T. L., Rowan, T. G., Watson, P., Thomas, C. A., Bowman, D. D., ... & Jernigan, A. D. (2000). The efficacy of selamectin in the treatment of naturally acquired aural infestations of Otodectes cynotis on dogs and cats. Veterinary Parasitology, 91(3-4), 283-290. https://doi.org/10.1016/S0304-4017(00)00299-5
Simón, F., Siles-Lucas, M., Morchón, R., González-Miguel, J., Mellado, I., Carretón, E., & Montoya-Alonso, J. A. (2012). Human and animal dirofilariasis: the emergence of a zoonotic mosaic. Clinical microbiology reviews, 25(3), 507-544. https://doi.org/10.1128/cmr.00012-12
Sivajothi, S., Sudhakara Reddy, B., & Rayulu, V. C. (2015). Demodicosis caused by Demodex canis and Demodex cornei in dogs. Journal of parasitic diseases, 39, 673-676.
Taenzler, J., de Vos, C., Roepke, R. K., Frénais, R., & Heckeroth, A. R. (2017). Efficacy of fluralaner against Otodectes cynotis infestations in dogs and cats. Parasites & vectors, 10, 1-6.
Uwe Gille, 2008. (03.12.2024 tarihinde https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Felicola_subrostris.jpg adresinden ulaşılmıştır).
Uwe Gille, 2009. (03.12.2024 tarihinde https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Ohrraeude.jpg adresinden ulaşılmıştır).
