Büyükbaş ve Küçükbaş Hayvanlarda Protein Metabolizması

Özet

Büyükbaş ve küçükbaş hayvanlarda protein metabolizması, alınan proteinlerin sindirimi, emilimi ve metabolizmasını içeren karmaşık bir süreçtir. Ruminant hayvanlarda rasyonla alınan protein, ilk olarak rumende bulunan mikroorganizmalar tarafından parçalanır; bu süreçte proteinler peptitlere ve amino asitlere ayrılır. Aynı zamanda, rumen mikroorganizmaları rasyonla alınan proteini kullanarak kendi proteinlerini sentezler. Protein sindirimi ve emiliminin büyük çoğunluğu rumende gerçekleşir. Kalan az miktarda protein ise ince bağırsak ve kalın bağırsakta sindirim/fermentasyon ve emilim süreçlerine maruz kalır. Rumende üretilen amonyak, karaciğerde üreye dönüştürülür veya yeniden mikroorganizma protein sentezinde kullanılır; böylece azotun verimli geri dönüşümü sağlanır. Büyükbaş hayvanlar, daha geniş bir rumen kapasitesine sahip olduklarından sindirim süresi daha uzun olup, mikroorganizma proteini sentezi açısından avantaj sağlayabilir. Küçükbaş hayvanlar ise, daha yüksek metabolik hıza sahip olup, protein kullanımında daha dengeli bir besin dağılımı gerektirir. Sonuç olarak, her iki grup da optimal büyüme, süt verimi ve üreme için bu entegre protein metabolizması mekanizmasına bağlıdır.

Referanslar

Alataş M, Umucalılar H. Rumenin mikrobiyel ekosistemindeki bakteriler ve rolleri. Atatürk Üniv Vet Bilim Derg. 2011;6(1):71–83.

Annison EF, Bryden WL. Perspectives on ruminant nutrition and metabolism. II. Metabolism in ruminant tissues. Nutr Res Rev. 1999;12(1):147–177.

Bach A, Calsamiglia S, Stern MD. Nitrogen metabolism in the rumen. J Dairy Sci. 2005;88(Suppl 1):E9–E21.

Bequette BJ, Backwell FRC, Crompton LA. Current concepts of amino acid and protein metabolism in the mammary gland of the lactating ruminant. J Dairy Sci. 1998;81(9):2540–2559.

Çolpan İ, Ergün A, Küçükersan MK, Küçükersan S, Şehu A, Tunçer ŞD, et al. Hayvan besleme ve beslenme hastalıkları. Ankara: Pozitif Matbaacılık; 2014.

Das LK, Kundu SS, Kumar D, Datt C. Metabolizable protein systems in ruminant nutrition: A review. Vet World. 2014;7(8):622–629.

Güney M, Karslı M. Süt ineklerinin protein fraksiyonlarına tepkileri. Yüzüncü Yıl Univ Tarım Bilim Derg. 2014;24(3):317–324.

Hedqvist H. Metabolism of soluble proteins by rumen microorganisms and the influence of condensed tannins on nitrogen solubility and degradation [dissertation]. Uppsala: Swedish University of Agricultural Sciences; 2004. Report No. 501.

Huntington GB, Archibeque SL. Practical aspects of urea and ammonia metabolism in ruminants. Proc Am Soc Anim Sci. 1999;77:1–11.

Kay RNB. Digestion of protein in the intestines of adult ruminants. Proc Nutr Soc. 1969;28(1):140–151.

Kung L Jr, Rode LM. Amino acid metabolism in ruminants. Anim Feed Sci Technol. 1996;59(1–3):167–172.

Lindsay DB. The significance of carbohydrate in ruminant metabolism. Nutr Abstr Rev. 1959;29(1):1–16.

Lobley GE. Control of the metabolic fate of amino acids in ruminants: A review. J Anim Sci. 1992;70(10):3264–3275.

National Research Council (NRC). Nutrient requirements of dairy cattle. 7th rev. ed. Washington, DC: National Academies Press; 2001.

Nolan JV. Nitrogen metabolism in the ruminant: A review. Commonwealth Scientific and Industrial Research Organization (CSIRO); 1981.

Reynolds CK. Metabolism of nitrogenous compounds by ruminant liver. J Nutr. 1992;122(3 Suppl):850–854.

Valente TNP, da Silva Lima E, dos Santos WBR, Cesário AS, Tavares CJ, De Freitas MAM. Ruminal microorganism consideration and protein used in the metabolism of the ruminants: A review. Afr J Microbiol Res. 2016;10(14):456–464.

Van der Walt JG, Meyer JHF. Protein digestion in ruminants. S Afr J Anim Sci. 1988;18(1):30–41.

Van Soest PJ. Nutritional ecology of the ruminant. 2nd ed. Ithaca: Cornell University Press; 1994.

Wang YJ, Xiao JX, Li S, Liu JJ, Alugongo GM, Cao ZJ, et al. Protein metabolism and signal pathway regulation in rumen and mammary gland. Curr Protein Pept Sci. 2017;18(6):636–651.

Wattiaux MA. Protein metabolism in dairy cows. Madison, WI: The Babcock Institute for International Dairy Research and Development; 1998. p. 17–20.

Yurtseven S. Hayvan beslemenin nihai ürünü dışkı ve gaz üretim potansiyeli. KSÜ Doğa Bilim Derg. 2013;16(1):62–69.

Referanslar

Alataş M, Umucalılar H. Rumenin mikrobiyel ekosistemindeki bakteriler ve rolleri. Atatürk Üniv Vet Bilim Derg. 2011;6(1):71–83.

Annison EF, Bryden WL. Perspectives on ruminant nutrition and metabolism. II. Metabolism in ruminant tissues. Nutr Res Rev. 1999;12(1):147–177.

Bach A, Calsamiglia S, Stern MD. Nitrogen metabolism in the rumen. J Dairy Sci. 2005;88(Suppl 1):E9–E21.

Bequette BJ, Backwell FRC, Crompton LA. Current concepts of amino acid and protein metabolism in the mammary gland of the lactating ruminant. J Dairy Sci. 1998;81(9):2540–2559.

Çolpan İ, Ergün A, Küçükersan MK, Küçükersan S, Şehu A, Tunçer ŞD, et al. Hayvan besleme ve beslenme hastalıkları. Ankara: Pozitif Matbaacılık; 2014.

Das LK, Kundu SS, Kumar D, Datt C. Metabolizable protein systems in ruminant nutrition: A review. Vet World. 2014;7(8):622–629.

Güney M, Karslı M. Süt ineklerinin protein fraksiyonlarına tepkileri. Yüzüncü Yıl Univ Tarım Bilim Derg. 2014;24(3):317–324.

Hedqvist H. Metabolism of soluble proteins by rumen microorganisms and the influence of condensed tannins on nitrogen solubility and degradation [dissertation]. Uppsala: Swedish University of Agricultural Sciences; 2004. Report No. 501.

Huntington GB, Archibeque SL. Practical aspects of urea and ammonia metabolism in ruminants. Proc Am Soc Anim Sci. 1999;77:1–11.

Kay RNB. Digestion of protein in the intestines of adult ruminants. Proc Nutr Soc. 1969;28(1):140–151.

Kung L Jr, Rode LM. Amino acid metabolism in ruminants. Anim Feed Sci Technol. 1996;59(1–3):167–172.

Lindsay DB. The significance of carbohydrate in ruminant metabolism. Nutr Abstr Rev. 1959;29(1):1–16.

Lobley GE. Control of the metabolic fate of amino acids in ruminants: A review. J Anim Sci. 1992;70(10):3264–3275.

National Research Council (NRC). Nutrient requirements of dairy cattle. 7th rev. ed. Washington, DC: National Academies Press; 2001.

Nolan JV. Nitrogen metabolism in the ruminant: A review. Commonwealth Scientific and Industrial Research Organization (CSIRO); 1981.

Reynolds CK. Metabolism of nitrogenous compounds by ruminant liver. J Nutr. 1992;122(3 Suppl):850–854.

Valente TNP, da Silva Lima E, dos Santos WBR, Cesário AS, Tavares CJ, De Freitas MAM. Ruminal microorganism consideration and protein used in the metabolism of the ruminants: A review. Afr J Microbiol Res. 2016;10(14):456–464.

Van der Walt JG, Meyer JHF. Protein digestion in ruminants. S Afr J Anim Sci. 1988;18(1):30–41.

Van Soest PJ. Nutritional ecology of the ruminant. 2nd ed. Ithaca: Cornell University Press; 1994.

Wang YJ, Xiao JX, Li S, Liu JJ, Alugongo GM, Cao ZJ, et al. Protein metabolism and signal pathway regulation in rumen and mammary gland. Curr Protein Pept Sci. 2017;18(6):636–651.

Wattiaux MA. Protein metabolism in dairy cows. Madison, WI: The Babcock Institute for International Dairy Research and Development; 1998. p. 17–20.

Yurtseven S. Hayvan beslemenin nihai ürünü dışkı ve gaz üretim potansiyeli. KSÜ Doğa Bilim Derg. 2013;16(1):62–69.

Yayınlanan

1 Ekim 2025

Lisans

Lisans