Seleksiyonun Yöntemleri ve Damızlık Değer Tahmini
Özet
Yapay seleksiyon uygulamaları kapsamında kalıtım derecesi yüksek özellikler için kitle seleksiyonu daha verimli olurken, tek bir cinsiyette ölçülebilen özellikler ile kalıtım derecesi düşük özelliklerde familya seleksiyonunun verimliliği daha fazladır. Diğer taraftan hayvancılıkta birden fazla verimi birlikte iyileştirme çabası teksel, bağımsız ayıklama seviyeleri ve seleksiyon indeksi gibi yöntemlerin uygulamasını zorunlu hale getirmiştir. Günümüzde maliyetli olmakla birlikte genomik seleksiyon uygulamaları hayvanların genetik yapısını analiz ederek bilinen geleneksel seleksiyon yöntemlerine göre daha kısa sürede sonuç vererek genetik ilerlemeye daha fazla katkı sağlamaktadır.
Islahçı ve yetiştiriciler açısından ekonomik öneme sahip kantitatif özelliklerin geliştirilmesi amacıyla damızlıkların isabetli bir şekilde seçilebilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu da ancak hayvanların damızlık değerlerini doğru tahmin etmekle mümkündür. Kantitatif özellikler üzerinde etkili sabit faktörlerin yanı sıra rastgele hayvan etkilerini dikkate alan BLUP (En İyi Doğrusal Tarafsız Tahmin) modeli damızlıkların isabetli seçimine büyük katkı sağlamaktadır.
Referanslar
Düzgüneş O., Eliçin A. ve Akman N. Hayvan Islahı. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları 1991, 1212, Ders Kitabı: 349, Ankara.
İnal Ş., Çam M. Türkiye’ye 2015 yılında sperması ithal edilen boğalardaki kalıtsal kusurlar. Eurasian J Vet Sci, 2016, 32(4):278-284. https://www.doi.org/10.15312/EurasianJVetSci.2016422400
Mandal K.G. Principles of animal breeding. Methods of selection. Bihar Animal Sciences University, Patna. 2022. https://www.scribd.com/presentation/792994217/Methods-of-select ion-1
Van der Werf J. Multiple Trait Selection. 2006. https://jvanderw.une.edu.au/Chapter14_GENE422_MT.pdf
O. Yılmaz, Öner Y., Karaman E., Cemal İ. Çiftlik hayvanlarında genom boyu ilişki analizleri ve genomik seleksiyon. 9. Ulusal Zootekni Bilim Kongresi, 3-5 Eylül 2015, 394-401.
C. Özbeyaz, Kocakaya A. Süt sığırlarında genomik değerlendirme. Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg., 2011, 51 (2): 93-104.
Dechow C. Genomic genetic evaluations have arrived. 2009. www.crbh.psu.edu
Fernandes Junior G.A. Genomic prediction of breeding values for carcass traits in Nellore cattle. Genetics, selection, evolution: GSE, 2016, 48:7.
Li H.D., Bao Z.M., Sun X.W. Genomic selection and its application. Yi chuan Hereditas/Zhongguo yi chuan xue hui bian ji, 2011, 33(12): 1308-1316.
Soysal İ. Çiftlik hayvanlarında genetik iyileştirme. İstanbul Manda Yetiştiricileri Birliği, 2017. http://www.istanbulmanda.org/wp-content/uploads/2017/10/Ciftlik_hayvanlarinda_genetik_iyilestirme.pdf
