Spor Yönetimi Disiplininde Yapılmış Olan Doktora Tezlerinin Bibliyometrik Profili (2020-2024)
Özet
Spor yönetimi, sporun farklı boyutlarını yönetsel bakış açısıyla ele alan ve giderek gelişen bir disiplin haline gelmiştir. Bu disiplinde yapılan doktora tezleri hem bilimsel bilgi birikimine katkı sağlayan hem de çeşitli araştırma eğilimlerini yansıtan önemli çalışmalardır. Bu doğrultuda yapılan bu çalışma, spor yönetimi alanındaki doktora tezlerini inceleyerek alandaki mevcut durumu ortaya koymayı amaçlamaktadır. Nicel araştırma yöntemlerinden biri olan bibliyometrik analiz kullanılarak, Yükseköğretim Kurulu Tez Merkezinde yer alan spor yönetimi disiplinine ait 129 doktora tezi incelenmiştir. Sonuç olarak tezler en çok 2024 yılında, Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalında ve Lisansüstü Eğitim Enstitüsü bünyesinde gerçekleştirilmiştir. Nicel modelin daha fazla tercih edildiği, veri toplama aracı olarak genellikle ölçeklerin/anketlerin kullanıldığı, örneklem grubunun ise büyük ölçüde üniversite öğrencilerinden oluştuğu görülmüştür. Nicel ve karma modelde örneklem hacmi en çok 501 ve üzerindeyken, nitel modelde 1-100 aralığında yoğunlaşmıştır. Erkek yazarların sayıca daha fazla olduğu, tezlerin genellikle 51-100 sayfa arasında ve 101-150 kaynak içerdiği tespit edilmiştir. En sık kullanılan anahtar kelimenin “spor” olduğu, tezlerin büyük kısmının İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşada yapıldığı ve yabancı kaynaklara daha fazla yer verildiği belirlenmiştir.
Referanslar
Arslan, G. (2023). Psychological Well-Being and Mental Health in Youth: Technical Adequacy of the Comprehensive Inventory of Thriving. Children, 10(7), 1-12. https://doi.org/10.3390/children10071269
Atalay, A. (2017). Türkiye'de Spor Yönetimi Araştırmalarındaki Eğilimler: Bir İçerik Analizi. Electronic Turkish Studies, 12(29). http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.12512
Atalay, A. (2018). Research Models Used in Doctoral Theses on Sport Management in Turkey: A Content Analysis. Universal Journal of Educational Research, 6(3), 541-555. http://dx.doi.org/10.13189/ujer.2018.060317
Baransel, A., (1979) Çağdaş Yönetim Düşüncesinin Evrimi. İstanbul: Fatih Matbaası.
Biricik, Y. S. (2020). Türkiye’de Spor Yönetimi Disiplininde Yapılmış Olan Tezlerin İçerik Analizi. EKEV Akademi Dergisi, 24(81), 523-538.
Can, M., & Afyon, Y. A. (2025). Voleybol Alanında Yazılmış Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Analizi. Ege Tıp Bilimleri Dergisi, 7(3) 59–66. https://doi.org/10.33713/egetbd.1597303
de-Sousa, M. N. A., Almeida, E. P. de O., & Bezerra, A. L. D. (2024). Bibliometria: O Que É? Para Que Serve? E Como Se Faz?. Cuadernos De Educación Y Desarrollo, 16(2), 1-35. https://doi.org/10.55905/cuadv16n2-021
Devecioğlu, S., Çoban, B., & Karakaya, Y. E. (2011). Spor Kulüplerinin Yönetim Modellerinin Değerlendirilmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (31), 51-68.
Doğan, Y., Gürdal, T., & Uygun, U. (2023). Blok Zincir Alanında Yazılan Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Analizi: 2017-2022 Dönemi. Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 9(1), 9-26.
Duke, T. (2018). How How to Do a Postgraduate Research Project and Write a Minor Thesis. Archives of Disease in Childhood, 103(9), 820-827. https://doi.org/10.1136/archdischild-2018-315340
Eban, F. (2022). Rekreasyon Yönetimi Alanında Yapılmış Akademik Çalışmaların Bibliyometrik Analizi. Turizm Ekonomi ve İşletme Araştırmaları Dergisi, 4(2), 162-174.
Ekmekçi, R. (2013). Spor Yönetimi: Kavram ve Özellikler. M. Argan (Ed.) Spor Yönetimi (pp. 2-24). T. C. Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi Yayınları.
Elmas, S., Açıkgöz, S., & Aşçı, F. H. (2018). Sporda Sosyal Alanlarda Yapılan Lisansüstü Tezlerde Araştırma Paradigmalarının İncelenmesi. Spor Bilimleri Dergisi, 29(2), 53-66. https://doi.org/10.17644/sbd.309203
Erkal, M. E. (1998). Sosyolojik Açıdan Spor. İstanbul: Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı Yayınları.
Göksel, A. G., Çolakoğlu, K., & Aktop, M. (2024). Kurumsal ve Örgütsel İletişim: Bibliyometrik Bir Analiz. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 13(4), 1-28. https://doi.org/10.15869/itobiad.1480716
Gül, Y. E. (2023). A Theoretical Perspective on Survey Method from Quantitative Research Methods. Universum, 4(106), 64-68. https://doi.org/10.32743/UniPsy.2023.106.4.15254
Heper, E., Koca, C., Ertan, H., Kale, M., Terek, S., Karabudak, E., & Ertan, H. (2012). Spor Bilimleri ile İlgili Kavramlar ve Sporun Tarihsel Gelişimi. H. Ertan (Ed.), Spor Bilimlerine Giriş (pp. 11–12). Anadolu Üniversitesi Yayınları
Karafil, A. Y., & Akgül, M. H. (2021). Web of Science Veri Tabanında Yayınlanan Spor Yönetimi Temalı Makalelerin Bibliyometrik Analizi. Mediterranean Journal of Sport Science, 4(1), 106-117. https://doi.org/10.38021/asbid.900060
Karakaya, Y. E., & Şahin, A. (2023). Engelli Bireylerin Spordaki Varlığı: Spor Yönetimi, Organizasyonları ve İnovasyon Perspektifinden Bir Bakış. Academic Social Resources Journal, 8(56), 4495-4503. https://doi.org/10.29228/ASRJOURNAL.74523
Kavak, B., & Kazancı-Sunaoǧlu, Ş. (2020). Pazarlama Bilim Dalında Yazılmış Yüksek Lisans ve Doktora Tezlerinin Bibliyometrik Profilinin İncelenmesi. Third Sector Social Economic Review, 55(4), 2997-3021. https://dx.doi.org/10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.20.12.1509
Kocadağ, M. (2017). Elektronik Spor Kariyeri ve Eğitim. Doğu Anadolu Sosyal Bilimlerde Eğilimler Dergisi, 1(2), 49-63.
Leite, D. F., Padilha, M. A. S., & Cecatti, J. G. (2019). Approaching Literature Review for Academic Purposes: The Literature Review Checklist. Clinics, 74, 1-8. https://doi.org/10.6061/clinics/2019/e1403
Leuhery, F., Hasan, S. Z., Mustari, V. H., Widaningsih, R. R. A., & Lubis, F. M. (2024). The Evolution of Work-Life Balance: Redefining Priorities in Human Resource Management. Dinasti International Journal of Economics, Finance & Accounting (DIJEFA), 5(1), 23-34. https://doi.org/10.38035/dijefa.v5i1
Loyan-Akman, Z., & Çetinkaya, G. (2021). Türkiye’de Kadın ve Spor Başlığı Üzerine Yapılan Lisansüstü Tezlerin İçerik Analizi. Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), 17-42.
Lussier, R. N., & Kimball, D. C. (2024). Applied Sport Management Skills. Champaign: Human Kinetics.
Mason, J. G., Higgins, C., & Wilkinson, O. (1981). Sports Administration Education 15 Years Later. Athletic Purchasing and Facilities, 5(1), 44-45.
Passas, I. (2024). Bibliometric Analysis: The Main Steps. Encyclopedia, 4(2), 1014-1025. https://doi.org/10.3390/encyclopedia4020065
Peterson, R. A., & Merunka, D. R. (2014). Convenience Samples of College Students and Research Reproducibility. Journal of Business Research, 67(5), 1035-1041. https://doi.org/10.1016/j.jbusres.2013.08.010
Saki, Ü., & Öztaş, M. (2025). Etkili Spor Yönetimi İçin Eğitim Programlarının İncelenmesi: Uluslararası Karşılaştırmalar. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 15-29.
Sauder, M. H., & DeLuca, J. R. (2023). Framing Course Content on Diversity and Inclusion: Varying Outcomes from Teaching on Disability in Sport Management. Sport Management Education Journal, 18(1), 63-68. https://doi.org/10.1123/smej.2022-0056
Sibanda, J. (2020). Citation Mania in Academic Theses Writing: A Case Study. Academic Journal of Interdisciplinary Studies, 9(4). https://doi.org/10.36941/ajis-2020-0077
Smoll, F. L., Smith, R. E., Barnett, N. P., & Everett, J. J. (1993). Enhancement of Children's Self-Esteem through Social Support Training for Youth Sport Coaches. Journal of Applied Psychology, 78(4), 602.
Taşkın, S. (2024). İş Yaşam Dengesi Üzerine Yapılan Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Analizi. Meriç Uluslararası Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, 8(3), 176-200. https://doi.org/10.54707/meric.1415321
Tekneci, P. (2013). Türkiye Adresli Spor Alanındaki Bilimsel Yayınların Bibliyometrik Analizi. Pamukkale Journal of Sport Sciences, 4(3), 76-91.
Titiz, G. H. (2021). Yönetim ve Organizasyon Anabilim Dalında Yapılan Lisansüstü Çalışmaların Bibliyometrik Analiz Yöntemiyle İncelenmesi [Yüksek lisans tezi, Bartın Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
Ulusoy, T., Esmer, Y., & Dayı, F. (2019). Spor İşletmelerinde Nakit Yönetimi: BIST’de Bir Uygulama. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(2), 1889-1905. https://doi.org/10.33206/mjss.460899
Uysal, H. Ş., & Atay, E. (2021). Beden Eğitimi ve Öğretim Temalı Doktora Tezlerine İlişkin Bibliyometrik Analiz. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(1), 246-256. http://dx.doi.org/10.25307/jssr.885613
Ünal, A., & Bayar, S. B. (2020). Türkiye’de Destinasyon Konusunda Yayınlanmış Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik İncelenmesine Yönelik Bir Araştırma. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 12(22), 237-250. https://doi.org/10.38155/ksbd.674786
Yaraş, A., & Göksel, A. G. (2023). Sporda İnsan Kaynakları Konusunda Yayınlanmış Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Analizi. Turkish Studies-Social Sciences, 18(1), 313-330. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.64709
Yavuz, Y., Mirzeoğlu, N., & Kaymakçı, Y. (2018). Türkiye’de Spor Yönetimi Alanında Yapılan Akademik Çalışmaların Analizi. Journal of Global Sport and Education Research, 1(1), 47-63.
Yetim, A. (1996). Spor Yönetiminde Liderlik. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 1(3), 85-94.
Yıldız, E., & Çetin, Z. (2018). Sporun Psiko-Motor Gelişim ve Sosyal Gelişime Etkisi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 5(2), 54-66. https://doi.org/10.21020/husbfd.427140
Yükseköğretim Bilgi Yönetim Sistemi. Yükseköğretim İstatistikleri. (28/04/2025 tarihinde https://istatistik.yok.gov.tr/ adresinden ulaşılmıştır).
