Dermatofitozis (Favus, Beyaz İbik Hastalığı)
Özet
Dermatofitozis (Favus), Microsporum gallinae, Trichophyton simii ve Microsporum gypseum tarafından oluşturulan, kanatlılarda görülen bir mantar enfeksiyonudur. Dermatofitozis, derinin tüysüz bölgelerinde görülen beyazımsı, kabuklu lezyonlar ile karakterizedir ve doğrudan temas veya kontamine fomitler (örneğin, ahşap kümes yüzeyleri, tüy döküntüleri, yemlikler) yoluyla bulaşmaktadır. Hastalık genellikle sakal, ibik ve bacaklarda kabuklu lezyonlar, tüy dökülmesi ve deri kalınlaşması ile karakterizedir. Dermatofitozis etkenleri, keratinize dokuları istila eder ve zamanla kaba, pullu, petek benzeri kabukların oluşmasına neden olurlar. Tanı için mikroskobik inceleme, kültür ve moleküler yöntemler kullanılmaktadır. Tedavide topikal ve sistemik antifungal ajanlar uygulanırken, biyogüvenlik önlemleri ve kümes dezenfeksiyonu hastalığın yayılımını kontrol altına almak için önemlidir. Dermatofitozis zoonotik potansiyele sahip olmasına rağmen, insanlara bulaşması genellikle nadir ve sınırlı düzeydedir. Hijyen kurallarına uyulması ve enfekte hayvanlarla temastan kaçınılması, zoonotik bulaşı önlemek için gereklidir.
Referanslar
Asfaw M, Dawit D. Review on major fungal disease of poultry. Brazilian Journal of Poultry Science, 2017; 6(1): 16-25. doi: 10.5829/idosi.bjps.2017.16.25
Dhama K, Chakraborty S, Verma AK, et al. Fungal/mycotic diseases of poultry-diagnosis, treatment and control: a review. Pakistan Journal of Biological Sciences, 2013;16(23): 1626-1640. doi: 10.3923/pjbs.2013.1626.1640
Gugnani HC, Thammayya A. Epidemiology of infections due to zoophilic dermatophyte trichophyton simii, an update. Research in Veterinary Science and Medicine, 2021; 1(3). doi: 10.25259/RVSM_1_2021
Hubka V, Peano A, Cmokova A, Guillot J. Common and emerging dermatophytes in animals: Well-known threats. In: Seyedmousavi S, de Hoog GS, Guillot J, Verweij PE (eds.) In Emerging and Epizootic Fungal Infections in Animals. 1st ed. Springer International Publishing AG, part of Springer Nature; 2018. p. 31-79.
Junnu S, Borlace GN, Thongkham E, et al. In vivo efficacy of clove essential oil ointment for Microsporum gallinae avian dermatophytosis—a randomized controlled trial. Avian Diseases, 2021; 65(3): 463-468. doi: 10.1637/aviandiseases-D-21-00035
Murata M, Takahashi H, Takahashi S, et al. Isolation of Microsporum gallinae from a fighting cock (Gallus gallus domesticus) in Japan. Medical Mycology. 2013; 51(2):144-149. doi: 10.3109/13693786.2012.701766
Padhye AA, Summerbell RC. Dermatophytes. In: Merz WH, Hay J (eds). Topley & Wilson Microbiology and Microbial Infections: Medical Mycology. John Wiley & Sons; 2010. p. 220–230.
Rouzaud C, Chosidow O, Brocard A, et al. French Mycoses Study Group. Severe dermatophytosis in solid organ transplant recipients: A French retrospective series and literature review. Transplant Infectious Disease, 2018;20(1). doi:10.1111/tid.12799.
Sever NK, Üstün T, Omerovic M, et al. Prevalance of dermatophytes isolated from domestic animals in Ankara within a three-year period (2014-2017). Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. 2021; 6(1): 8-13. doi: 10.24880/maeuvfd.844656
Taghavi M, Ghorbani-Choboghlo H, Khosravi AR, et al. Fungal flora of the combs and wattles of Iranian native chickens. Iranian Journal of Microbiology, 2014; 6(1):46-50.
Yamaguchi S, Sano A, Hiruma M, et al. Isolation of dermatophytes and related species from domestic fowl (Gallus gallus domesticus). Mycopathologia, 2014; 178(2014):135-143. doi: 10.1007/s11046-014-9758-0
Zega DISN, Hermawan FA, Triyatjaya Y, et al. Suspected dermatophytosis in Sentul Debu chickens at a chicken farm in Majalengka Regency, West Java. ARSHI Veterinary Letters, 2024; 8(1): 1-2. doi: 10.29244/avl.8.1.1-2
