Ornitobakteriyozis
Özet
Ornithobacterium rhinotracheale tavuk ve hindilerde solunum bozuklukları, büyümede gerileme ve ölüm oranında artış ile karakterize enfeksiyonlara neden olan Gram negatif pleomorfik bir patojendir. Ornitobakteriyozise tavuk ve hindiler doğal olarak duyarlıdır. Tüm dünyada görülen hastalık artan ölüm oranları, yumurta üretiminde düşüş ve azalan büyüme nedeniyle ağır ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Her yaştan hayvanda enfeksiyon meydana gelebilmektedir. Bulaşma solunum, sindirim, temas yoluyla horizontal olarak gerçekleşir. Etkilenen kanatlılarda depresyon, halsizlik, yem tüketiminde azalma, ağırlık artışında azalma, sinüzitis, göz akıntısı ve hapşırık, bunu takiben yüz ödemi şekillenir. Bazı vakalarda ani ölüm görülür. Eşlik eden viral enfeksiyonlar lezyonların şiddetini artırabilmektedir. Hastalığın tanısında öncelikle etken izolasyonu ve identifikasyonu tercih edilmektedir. Ayrıca moleküler yöntemlerde tanıda sıklıkla kullanılmaktadır. Hastalığın kontrolü için öncelikle biyogüvenlik uygulamaları ile O. rhinotracheale'in girişi ve yayılması önlenmelidir. Ticari veya otojen inaktif aşılar kullanılarak yapılan aşılama ölüm oranlarını azaltmaktadır. Hastalığın zoonoz önemi bulunmamaktadır.
Referanslar
Abd El-Ghany WA. An updated comprehensive review on ornithobacteriosis: A worldwide emerging avian respiratory disease. Open Veterinary Journal, 2021;11(4): 555-568.
Alispahic M, Endler L, Hess M, et al. Ornithobacterium rhinotracheale: MALDI-TOF MS and whole genome sequencing confirm that serotypes K, L and M deviate from well-known reference strains and numerous field isolates. Microorganisms, 2021; 9(5):1006.
Barbosa EV, Cardoso CV, Silva RDCF, et al. Ornithobacterium rhinotracheale: An update review about an emerging poultry pathogen. Veterinary sciences, 2019;7(1): 3.
Bordoloi S, Nayak A, Jogi J, et al. Ornithobacterium rhinotrachalae: An emerging poultry pathogen. Journal of Entemology and Zoology Studies, 2020;8:92-97.
Boulianne M. Avian Disease Manual, 7th Edition, American Association of Avian Pathologists, OmniPress, USA, 2013
David E. Swayne, L.R. McDougald, V. L. Nair, Martine Boulianne, Catherine M. Logue, David L. Suarez Diseases of Poultry. 14th edition, Wiley‐Blackwell, USA, 2019
Erganis O, Hadimli HH, Kav K, et al. Production and development of vaccines for Ornithobacterium rhinotracheale infection in turkeys. Eurasian Journal of Veterinary Sciences, 2010; 26(2): 101-107.
Hafez HM, Shehata AA. (Eds.). (2024). Turkey diseases and disorders volume 1: infectious and nutritional diseases, diagnostics and control strategies (Vol. 1). Springer Nature, 2024
Krylova E, Bogomazova A, Kirsanova N, et al. Development and Validation of PCR Diagnostic Assays for Detection of Avibacterium paragallinarum and Ornithobacterium rhinotracheale. Veterinary Sciences, 2023; 11(1): 7.
Turan N, Ak S. Ornithobacterium rhinotrachelae (OR) Infection. Turkish Journal of Veterinary & Animal Sciences, 2004; 28(6): 957-961.
Yusefinejad S, Gharibi D, Khosravi M, et al. Isolation, identification, antibiotic resistance profile and molecular analysis of Ornithobacterium rhinotracheal isolates from turkeys. Veterinary Medicine and Science, 2024;10(4): e1490.