Karen Horney: Nevrotik İhtiyaçlar ve Eğilimler
Özet
Karen Horney kişiliğin yapısını; çocuklukta güvenlik ihtiyacı, temel kaygı, insan ilişkileri, kültür ve nevrotik ihtiyaçlar ile açıklamaya çalışmıştır. Bireylerin sosyal ve kültürel faktörlerin etkisi altında nasıl şekillendiğini ve kültürel faktörlerin önemini vurgulamaktadır. Aynı zamanda bireylerin kendini geliştirme potansiyeli ve başkalarıyla sağlıklı ilişkiler kurma ihtiyaçlarını da açıklamaktadır. Karen Horney’in insan doğasına bakışı olumludur. Bu olumlu bakış açısı, insanların kendi kendine psikanaliz yapabilme güçlerinin ve gelişmeye yönelik arzularının olduğuna yöneliktir. Aynı zamanda bireylere, kişilik yapılarının çözümlenmesi ve psikolojik olarak iyileşmelerinde yardımcı olacak sağlıklı yollar sunmaktadır. Horney’in kişilik kuramında ortaya koyduğu kavramlar; çocuklukta emniyet ve güvenlik ihtiyacı, temel kaygı, nevrotik ihtiyaçlar, idealize edilmiş benlik imgesi ve kadın psikolojisidir. Horney, kişide var olan çatışmalarla ve temel kaygı ile ilgilenmektedir. Bunların temeli olarak kişinin çocukluk yaşantılarını önemli görmektedir. Kişi çocuklukta emniyet ve güvenlik ihtiyaçlarının karşılandığı olumlu, destekleyici ve sıcak bir ortamda büyüdüyse kendisini sağlıklı bir şekilde geliştirmesi ve bu doğrultuda güçlü bir gerçek benlik duygusuna ve sağlıklı bir kişiliğe sahip olması daha olasıdır. Diğer yandan, bu güvenli ve emniyet ortamına sahip olamayanlar temel kaygı geliştirebilir. Bu durum nevrotik ihtiyaçları ortaya çıkarmaktadır. Kişi sağlıksız nevrotik ihtiyaçlara yanıt veren ideal bir tasvir yaratabilmektedir. Horney’in kadın psikolojisi görüşleriyse günümüzde feminen kuramların ve çalışmaların öncüsü olarak görülmektedir.
Referanslar
Bayne, E. (2011). Womb envy: The cause of misogyny and even male achievement?. In Women's Studies International Forum. Pergamon, 34 (2), 151-160.
Grigg, R. (1999). Female Sexuality: The Early Psychoanalytic Controversies (1st ed.). Horney, K. The Denial of the Vagina: a Contribution to the Problem of the Genital Anxieties Specific to Women. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780429474675
Horney, K. (2017). Kendi kendine psikanaliz (1. Basım). (Çev. S. Budak). Totem yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1942, 1. Baskı).
Horney, K. (2017). Kadın psikolojisi (1. Basım). (Çev. C. S. Budak). Totem yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1967, 1. Baskı).
Horney, K. (2020). Son dersler (1. Basım). (Çev. İ. Özdemir.). Totem yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1991, 1. Baskı).
Horney, K. (2023). Çağımızın nevrotik kişiliği (1. Basım). (Çev. C. G. İspir). Dorlion yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1937, 1. Baskı).
Horney, K. (2023). İç çatışmalarımız (1. Basım). (Çev. C. G. İspir). Dorlion yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1945, 1. Baskı).
Horney, K. (2023). Oto-Analiz (1. Basım). (Çev. R. Ağaoğlu Özdemir.). Dorlion yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1942, 1. Baskı).
Horney, K. (2024a). Çağımızın tedirgin insanı (2. Basım). (Çev. A. Yörükan). Doğubatı yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1939, 1. Baskı).
Horney, K. (2024b). Psikanalizde yeni yöntemler (1. Basım). (Çev. C. G. İspir). Dorlion yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1939, 1. Baskı).
Horney, K. (2024). Nevroz ve insan gelişimi (1. Basım). (Çev. Y. Kocadağ). Say yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1950, 1. Baskı).
Ivımey, M. (2024). Psikanaliz mi düşünüyorsunuz?: Nevroz nedir? (1. Basım). (Ed. K. Horney). Dorlion yayınları. (Orijinal çalışma tarihi 1946, 1. Baskı).
Quinn, S. (1987). A mind of her own: The life of Karen Horney. (1. Basım). Summit books.
