Antimikrobiyal Duyarlılık Testleri
Özet
Enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde etken mikroorganizmanın hangi antibiyotiklere duyarlı veya dirençli olduğunun belirlenmesi amacıyla yapılan testler antibiyotik duyarlılık testleri veya antibiyogram olarak adlandırılırlar. Bu testler disk difüzyon yöntemi, dilüsyon yöntemi ve antibiyotik şerit testi olmak üzere üç farklı şekilde yapılabilir. Disk difüzyon yönteminde, antibiyotik diskten katı besiyerinin yüzeyine difüze olarak besiyerine ekilmiş olan bakteriye etki eder ve inkübasyon sonrası meydana gelen inhibisyon zonları ölçülerek bakteriler duyarlı, doza bağımlı duyarlı veya dirençli olarak tespit edilir. Dilüsyon yönteminde, besiyerindeki mikroorganizma antibiyotiğin gittikçe azalan konsantrasyonları ile temas ettirilir ve uygun sıcaklıkta belirli bir süre inkübe edildikten sonra üremenin engellendiği en düşük antibiyotik konsantrasyonu saptanır. Antibiyotik şerit testi ise, disk difüzyon ve dilüsyon testlerinin bazı özelliklerini taşıyan bir testtir ve bu yöntemde üzerinde gittikçe azalan konsantrasyonlarda antibiyotik çözeltisi emdirilmiş olan antibiyotik şeritlerinin katı besiyerine uygulanması ve hangi konsantrasyondan itibaren bakteri üremesinin durduğu tespit edilir. Bazı enfeksiyonların tedavisinde ise tek antibiyotik kullanmak yeterli olmaz ve birden çok antibiyotik kullanmak gerekebilir. Bu şekilde birden fazla sayıda antimikrobiyalin eşzamanlı olarak kullanılması ile yapılan tedaviye kombinasyon tedavisi denir. Kombinasyon tedavisi sonucunda sinerjist, additif ve antagonist olarak adlandırılan üç farklı etki ortaya çıkabilmektedir. Bu etkiler de antibiyotik kombinasyon testleri ile tespit edilir.
Referanslar
TMC. Antibiyotik Duyarlılık Testleri, EUCAST: Uygulama, Yorum ve Uzman Kurallar. [Online] https://tmc.dergisi.org/pdf/tmc_supplement_2016.pdf [Accessed: 16th July 2024]
Balouiri M, Sadiki M, Ibnsouda SK. Methods for in vitro evaluating antimicrobial activity: A review. Journal of Pharmaceutical Analysis. 2016;6(2):71–79. https://doi.org/10.1016/j.jpha.2015.11.005
Bauer AW, Kirby WM, Sherris JC, et al. Antibiotic susceptibility testing by a standardized single disk method. Am J Clin Pathol 1966; 45:493-96
EUCAST. Antimicrobial susceptibility testing EUCAST disk diffusion method. Version 12.0 January 2024 [Online] https://www.eucast.org/fileadmin/src/media/PDFs/EUCAST_files/Disk_test_documents/2024_manuals/Manual_v_12.0_EUCAST_Disk_Test_2024.pdf [Accessed: 16th July 2024]
CDC: Centers for Disease Control and Prevention [Online] https://ftp.cdc.gov/pub/infectious_diseases/artesting/images_photos/disk%20diffusion/DD_11.jpg [Accessed: 20th August 2024]
Gilmore BF, Cerl H, Gorman SP. Laboratory evaluation of antimicrobial agents. In: Denyer SP, Hodges N, Gorman SP, Gilmore BF (eds). Hugo and Russell’s Pharmaceutical Microbiology. 8th ed. UK: Wiley-Blackwell; 2011. p. 293-311.
Coban AY, Darka O, Tasdelen Fisgin N, et al. The resazurin microplate method for rapid detection of vancomycin resistance in enterococci. Journal of chemotherapy (Florence, Italy), 2005; 17(4): 361–366. https://doi.org/10.1179/joc.2005.17.4.361
Aparna N, Devipriya R, Shilpa N, et al. Assessment of minimum inhibitory concentration to vancomycin, tigecycline, linezolid, daptomycin, ceftaroline and mupirocin against methicillin resistant Staphylococcus aureus clinical isolates by antibiotic gradient strips. Int J Basic Clin Pharmacol, 2024; 12: 94-98. 10.18203/2319-2003.ijbcp20240380
Keşli R. Antibiyotik Duyarlılık Testleri ve Laboratuvar Uygulamaları. In: Altındiş M (eds). Tibbi Mikrobiyoloji Laboratuvar Kitabı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2013. p. 107-116
Wickens H, Finch R. Clinical uses of antimicrobial drugs. In: Denyer SP, Hodges N, Gorman SP, Gilmore BF (eds). Hugo and Russell’s Pharmaceutical Microbiology. 8th ed. UK: Wiley-Blackwell; 2011. p. 230-247.
King TC, Schlessinger D, Krogstad DJ. The assessment of antimicrobial combinations. Reviews of infectious diseases, 1981; 3(3):627-633. https://doi.org/10.1093/CLINIDS/3.3.627
