Geçmişten Günümüze Geleneksel Çocuk Oyunları
Özet
Bu çalışmanın amacı, okul öncesi ve okul çağı dönemi geleneksel çocuk oyunlarının tarihsel gelişimlerini analiz ederek günümüze nasıl evrildiğini ve değiştiğini değerlendirmektir. Araştırmamız da nitel araştırma yöntemlerinden döküman inceleme yöntemi kullanılmıştır. Konuyla ilgili kaynaklara ve verilere 4 elektronik veri tabanından (PubMed, Google Akademik, Yöktez ve Web of Science) ulaşılarak alan yazın taraması yapılmıştır. Taranan anahtar kelimeler ‘’çocuk, çocuk oyunları, geleneksek çocuk oyunları’’ şeklindedir. Araştırma ile ulaşabildiğimiz kitap ve tezler incelenmiş elde edilen veriler bulgular arasında ilişkilendirme yapılarak değerlendirmeler yapılmıştır.
Geleneksel çocuk oyunları; çocukların fiziksel, zihinsel ve sosyal becerilerinin gelişiminde yardımcı olurken aynı zamanda çocukların eğlenceli vakit geçirmelerini sağlamaktadır. Genellikle basit malzemelerle oynanmakta ve doğal ortamlarda gerçekleşmektedir. Grup oyunları, çocukların birlikte çalışma, rekabet etme ve birbirlerini anlama yeteneklerini geliştirmektedir. Bu oyunlar genellikle arkadaşlık kurma ve ekip ruhu oluşturma fırsatı da sunmaktadır. Geçmiş zamanda oynanan oyunlar incelendiğinde en bilinen oyunlar arasında beştaş, seksek, uçurtma ve mendil kapmaca gibi oyunlar yer aldığı görülmüştür. Şimdi ise geçmişten günümüze çocuk oyunlarının zaman içerisinde değişime uğradığı görülmektedir. Bu değişimler incelendiğinde; oyun alanlarının açık oyun alanlarından kapalı oyun alanlarına doğru bir geçiş yaptığı, materyalle oynanan oyunlardan materyalsiz oynanan oyunlara döndüğü, grup oyunlarından bireysel ve sanal oyunlara doğru ilerlediği sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak geleneksel çocuk oyunlarının sadece eğlenceli vakit geçirmenin ötesine geçtiği; çocukların gelişimine, kültürel kimliklerini oluşturmalarına yardımcı olduğu ve bu oyunların kültürümüzün ve geçmişimizin bir parçası olarak korunup gelecek nesillere aktarıldığı sonucuna ulaşılmıştır.
Referanslar
Aly Amer, M.M. (2019). Tüm çocuklar için oyun alanları tasarlamak: arlington, teksas şehri için her şey dahil macera oyun alanı (Doktora tezi).
And, Metin (2007). Oyun ve bügü, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, s.37.
Arslan, A. (2017). Geçmişten günümüze uzanan süreçte oyun ve oyuncaklardaki farklılaşmanın incelenmesi (Sivas İli Örneklemi). International e-Journal of Educational Studies, 1 (2), 69-87.
Arslan, A. & Dilci, T. (2018). Çocuk oyunlarının çocukların gelişim alanlarına yönelik etkilerinin geçmiş ve günümüz bağlamında incelenmesi (Sivas İli Örneklemi). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(1), 47-59.
Aytaş, G. & Uysal, B. (2017). Oyun kavramı ve sınıflandırılmasına yönelik bir değerlendirme. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 675-690.
Bekmezci, H. & Özkan, H. (2015). Oyun ve oyuncağın çocuk sağlığına etkisi. İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastanesi Dergisi, 5(2), 81-87.
Canlı, G. A. (2014). Gelişen dünyada çağdaş çocuk oyun alanları. Yüksek Lisans Tezi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul
Chalid, İ., Kâmil, A. I. & Meliza, R. (2021). Ethnographic study on the existence of traditional game ın lhokseumawe city. Advances in Social Science, Education and Humanities Research, 495, 252-256.
Cihan M. (2006). John locke ve eğitim. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 173-178.
Coban, B., Karademir, T., Acak, M., et al. (2010). The emotional intelligence of students who are sitting a special-ability examination. Social Behavior and Personality: an international journal, 38(8), 1123-1134.
Çakırer Özservet, Y. (2015). Çocuk dostu belediyecilik. İller ve Belediyeler Dergisi, 1(802), 38-43.
Çoban, B. (2006). Okul öncesi eğitimde eğitsel oyunlar: Oyunlar-rontlar-saymacalar-şiirler. Nobel.
De Mause, L. (1976) The history of childhood. New York: Souvenir Press.
Erkut, Z., Balcı, S. & Yıldız, S. (2017). Tarihsel süreç içinde çocuk. Çocuk ve Medeniyet Dergisi, 2(3), 17-28.
Gökşen, C. (2014). Oyunların çocukların çocuklarına katılımları ve gaziantep çocuk oyunları. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi , (52), 229-259.
Göncü, S. (2018). Kullanımlar ve doyumlar yaklaşım çerçevesi ve kuşağının whatsapp kullanımı üzerine bir inceleme. TRT akademi, 3 (6), 590-612.
Gümüştaş, N. (2010). Geleneksel çocuk oyunlarından çağdaş eğitimde yararlanılması. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Kaytez, N. & Durualp, E. (2014). Türkiye‟de okul öncesinde oyun ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2014(2), 110-122.
Koçyiğit, S., Tuğluk, M. N. & Kök, M. (2007). Çocuğun gelişim sürecinde eğitsel bir etkinlik olarak oyun. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, 16, 324-342.
Kolcu, Ş. (2014). Farklı bilişsel tempodaki çocukların oyun davranışlarının ve akran ilişkilerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
Mesleki eğitim ve öğretim sisteminin güçlendirilmesi projesi (MEGEP)(2007), Çocuk Gelişimi ve Eğitimi, Oyun Etkinliği-I, MEB, Ankara, s. 5.
Ökcün-Akçamuş, M. (2019). Oyun Öğretimi 1- Oyunun Tarihçesi. Erişim Tarihi: 20.04.2019, https://docplayer.biz.tr/106097181-Oyun-ogretimi-1-oyunun-tarihcesi-drmeral-cilem-okcun-akcamus.html.
Önder, B. A. (2021). Reklam kampanyalarında etkileşimli iletişimin silahı: Oyunlaştırma. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 1-40
Özmutlu, İ. & Eroğlu, B. (2019). Çocuk ve oyun. Umut Canlı, Cüneyt Taşkın ve Çalık Veli Koçak (Ed.), Çocuklar İçin Spor Eğitimi içinde (s. 189-220). Ankara: Gazi.
Özyürek, A. (2019). Yakın geçmişte çocukların oynadıkları oyun ve oyuncaklar. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (37), 105-119.
Pyle, A. and Danniels, E. (2015). Using a picture book to gain assent ın research with young children. Early Child Development and Care, 1–15.
Sağlam, M. & Aral, N. (2016). Tarihsel süreç içerisinde çocuk ve çocukluk kavramları yer alır. Çocuk ve Medeniyet , 1 (2), 43-56.
Sezgin, S. (2016). İnsan ve Oyun: Oyunların Dünü, Bugünü, Yarını. VII. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi, Çanakkale.
Tuğrul, B. (2018). Oyunun gücü. Ayşe Belgin Aksoy (Ed.), Çocuk ve Oyun içinde (s.12-31). Ankara: Hedef.
Tuğrul, B. & Metin, Ö. (2006). Çocuksların oyun oynama hakkı.3. Uluslararası Çocuk ve İletişim Kongresi Kitabı, (s. 195-202) içinde. İstanbul.
Tuğrul, B., Ertürk, G., Özen, Ş. ve ark. (2014). Oyunun Üç Kuşaktaki Değişimi. The Journal of Academic Social Science Studies, 27, 1-16.
Türkoğlu, B., & Uslu, M. (2019). Oyun temelli bilişsel gelişim programının 60-72 aylık çocukların bilişsel gelişimine etkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (6), 50-68.
Vatandaş, S. (2020). Oyun ve oyuncak: Teknolojik ve toplumsal dönüşüm sürecinde oyun ve oyuncağın anlamsal ve işlevsel değişimi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 11(28), 913-930.
Yılmaz, M. ve Erduran, N. (2015). Oyun Dünyam Dünyam Oyun: Çocuk Oyunları El Kitabı. Ankara: Eğiten Kitap.
Referanslar
Aly Amer, M.M. (2019). Tüm çocuklar için oyun alanları tasarlamak: arlington, teksas şehri için her şey dahil macera oyun alanı (Doktora tezi).
And, Metin (2007). Oyun ve bügü, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, s.37.
Arslan, A. (2017). Geçmişten günümüze uzanan süreçte oyun ve oyuncaklardaki farklılaşmanın incelenmesi (Sivas İli Örneklemi). International e-Journal of Educational Studies, 1 (2), 69-87.
Arslan, A. & Dilci, T. (2018). Çocuk oyunlarının çocukların gelişim alanlarına yönelik etkilerinin geçmiş ve günümüz bağlamında incelenmesi (Sivas İli Örneklemi). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(1), 47-59.
Aytaş, G. & Uysal, B. (2017). Oyun kavramı ve sınıflandırılmasına yönelik bir değerlendirme. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 675-690.
Bekmezci, H. & Özkan, H. (2015). Oyun ve oyuncağın çocuk sağlığına etkisi. İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastanesi Dergisi, 5(2), 81-87.
Canlı, G. A. (2014). Gelişen dünyada çağdaş çocuk oyun alanları. Yüksek Lisans Tezi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul
Chalid, İ., Kâmil, A. I. & Meliza, R. (2021). Ethnographic study on the existence of traditional game ın lhokseumawe city. Advances in Social Science, Education and Humanities Research, 495, 252-256.
Cihan M. (2006). John locke ve eğitim. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 173-178.
Coban, B., Karademir, T., Acak, M., et al. (2010). The emotional intelligence of students who are sitting a special-ability examination. Social Behavior and Personality: an international journal, 38(8), 1123-1134.
Çakırer Özservet, Y. (2015). Çocuk dostu belediyecilik. İller ve Belediyeler Dergisi, 1(802), 38-43.
Çoban, B. (2006). Okul öncesi eğitimde eğitsel oyunlar: Oyunlar-rontlar-saymacalar-şiirler. Nobel.
De Mause, L. (1976) The history of childhood. New York: Souvenir Press.
Erkut, Z., Balcı, S. & Yıldız, S. (2017). Tarihsel süreç içinde çocuk. Çocuk ve Medeniyet Dergisi, 2(3), 17-28.
Gökşen, C. (2014). Oyunların çocukların çocuklarına katılımları ve gaziantep çocuk oyunları. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi , (52), 229-259.
Göncü, S. (2018). Kullanımlar ve doyumlar yaklaşım çerçevesi ve kuşağının whatsapp kullanımı üzerine bir inceleme. TRT akademi, 3 (6), 590-612.
Gümüştaş, N. (2010). Geleneksel çocuk oyunlarından çağdaş eğitimde yararlanılması. Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Kaytez, N. & Durualp, E. (2014). Türkiye‟de okul öncesinde oyun ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2014(2), 110-122.
Koçyiğit, S., Tuğluk, M. N. & Kök, M. (2007). Çocuğun gelişim sürecinde eğitsel bir etkinlik olarak oyun. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, 16, 324-342.
Kolcu, Ş. (2014). Farklı bilişsel tempodaki çocukların oyun davranışlarının ve akran ilişkilerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
Mesleki eğitim ve öğretim sisteminin güçlendirilmesi projesi (MEGEP)(2007), Çocuk Gelişimi ve Eğitimi, Oyun Etkinliği-I, MEB, Ankara, s. 5.
Ökcün-Akçamuş, M. (2019). Oyun Öğretimi 1- Oyunun Tarihçesi. Erişim Tarihi: 20.04.2019, https://docplayer.biz.tr/106097181-Oyun-ogretimi-1-oyunun-tarihcesi-drmeral-cilem-okcun-akcamus.html.
Önder, B. A. (2021). Reklam kampanyalarında etkileşimli iletişimin silahı: Oyunlaştırma. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 1-40
Özmutlu, İ. & Eroğlu, B. (2019). Çocuk ve oyun. Umut Canlı, Cüneyt Taşkın ve Çalık Veli Koçak (Ed.), Çocuklar İçin Spor Eğitimi içinde (s. 189-220). Ankara: Gazi.
Özyürek, A. (2019). Yakın geçmişte çocukların oynadıkları oyun ve oyuncaklar. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (37), 105-119.
Pyle, A. and Danniels, E. (2015). Using a picture book to gain assent ın research with young children. Early Child Development and Care, 1–15.
Sağlam, M. & Aral, N. (2016). Tarihsel süreç içerisinde çocuk ve çocukluk kavramları yer alır. Çocuk ve Medeniyet , 1 (2), 43-56.
Sezgin, S. (2016). İnsan ve Oyun: Oyunların Dünü, Bugünü, Yarını. VII. Uluslararası Eğitim Araştırmaları Kongresi, Çanakkale.
Tuğrul, B. (2018). Oyunun gücü. Ayşe Belgin Aksoy (Ed.), Çocuk ve Oyun içinde (s.12-31). Ankara: Hedef.
Tuğrul, B. & Metin, Ö. (2006). Çocuksların oyun oynama hakkı.3. Uluslararası Çocuk ve İletişim Kongresi Kitabı, (s. 195-202) içinde. İstanbul.
Tuğrul, B., Ertürk, G., Özen, Ş. ve ark. (2014). Oyunun Üç Kuşaktaki Değişimi. The Journal of Academic Social Science Studies, 27, 1-16.
Türkoğlu, B., & Uslu, M. (2019). Oyun temelli bilişsel gelişim programının 60-72 aylık çocukların bilişsel gelişimine etkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (6), 50-68.
Vatandaş, S. (2020). Oyun ve oyuncak: Teknolojik ve toplumsal dönüşüm sürecinde oyun ve oyuncağın anlamsal ve işlevsel değişimi. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 11(28), 913-930.
Yılmaz, M. ve Erduran, N. (2015). Oyun Dünyam Dünyam Oyun: Çocuk Oyunları El Kitabı. Ankara: Eğiten Kitap.
