Okul Yönetimi ve Liderlik
Özet
Bu bölümde okul yönetimi ve yöneticilerin liderlik becerileriyle ilgili konular üzerinde durulmuştur. Okul yöneticiliği ve liderlik tanıtılmış, benzer ve farklı yönlerinden bahsedilmiştir. Çağdaş liderlik stillerinden bazıları açıklanmıştır. Yöneticilerin okullarına değerli katkıda bulunabilmesi için hangi liderlik rollerinin beklendiği ve farklı liderlik çeşitlerinin hangi durumlarda kullanılabileceği ele alınmıştır.
Referanslar
Adalı, F., & Yüner, B. (2023). Öğretimsel liderlik ile örgüt kültürü arasındaki ilişkinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13(4), 2135-2150.
Aksu, A. (2009). Kriz yönetimi ve vizyoner liderlik. Journal of Yaşar University, 4(15), 2435-2450
Andrews, R., & Soder, R. (1987). Principal leadership and student achievement. Educational Leadership, 44(6), 9-11. https://files.ascd.org/staticfiles/ascd/pdf/journals/ed_lead/el 198703_andrews.pdf
Balay, R., Kaya, A., & Geçdoğan Yılmaz, R. (2014). Eğitim yöneticilerinin hizmetkâr liderlik yeterlikleri ile farklılıkları yönetme becerileri arasındaki ilişki. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Özel sayı, 229-249.
Balyer, A. (2012). Çağdaş okul müdürlerinin değişen rolleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(2), 75-93.
Barutçugil, İ. (2006). Yöneticinin Yönetimi. Kariyer Yayıncılık.
Başaran, i. E. (2000). Eğitim Yönetimi. Feryal Matbaası
Bozkurt, Ö. ve Ergun, T. (1998). Kamu Yönetimi Sözlüğü. (Ed: S. Sezen). TODAİE Yay.
Çınkır, S. (2010). İlköğretim okulu müdürlerinin sorunları: Sorun kaynakları ve destek stratejileri. İlköğretim Online, 9(3), 1027-1036.
Çiçek-Sağlam, A. (2015). Okul örgütü ve yönetimi. Türk Eğitim Sistemi ve Okul Yönetimi. (7. Baskı, 160-189). Pegem Akademi.
Demirtaş, H., Üstüner, M., Özer, N. (2007). Okul yönetiminde karşılaşılan sorunların öğrenci ve okul ile ilgili değişkenler açısından incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 13(3), 421-455.
Dinibutun, S. R. (2020), Leadership: A Comprehensive Review of Literature, Research and Theoretical Framework. Journal of Economics and Business, 3(1), 44-64.
Drucker, P. ve Maciariello, J. (2007). Etkin Yöneticinin Seyir Defteri. (Çev. Zülfü Dicleli). İstanbul: Optimist Yayınları.
Heck, R. H. (2000). Examining the impact of school quality on school outcomes and improvement: a value-added approach. Educational Administration Quarterly, 36(4), 513-552.
Hersey, P., & Blanchard, K.H. (1969). Life Cycle Theory of Leadership. Training & Development Journal, 23(5), 26–34.
Hoy, W. & Miskel, C. (2015). Eğitim yönetimi: Teori araştırma ve uygulama.(Çev. Ed: S. Turan. Educational Administration: Theory, Research and Practice ) (7. Baskıdan çeviri) Nobel yayın.
Katz, D., and Kahn, R.L. (1978). The social psychology of Organizations. New York: Wiley.
Kazak, E. & Kocamanoğlu, S. (2023). Okul müdürlerinin etik olmayan davranışlarının nedenleri ve etkilerine ilişkin öğretmen görüşleri. TEBD, 21(3), 1177-1203. doi.org/10.37217/tebd.1214591
Keman, F. Y. (2019). Göreve yeni başlayan okul yöneticilerinin karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans tezi. Marmara Üniversitesi İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ortak Yüksek Lisans Programı.
Kirkpatrick, S. A., & Locke, E. A. (1991). Leadership: Do traits matter? The Executive, 5, 48-60.
Lord, R. G., DeVader, C. L., & Alliger, G. M. (1986). A meta-analysis of the relation between personality traits and leadership perceptions: An application of validity generalization procedures. Journal of Applied Psychology, 71, 402-410.
Lunenburg, F., C. ve Ornstein, A., C. (2013). Eğitim Yönetimi (G. Arastaman, Çev. Ed. 6. baskıdan çeviri) Nobel Yayın
Mann, R., D. (1959). A review of the relationship between personality and perfor- mance in small groups. Psychological Bulletin, 56, 241-270.
McEwan E., K. (2018). Etkili Okul Yöneticilerinin 10 Özelliği. (N. Cemaloğlu, Çev. Ed. I. baskıdan çeviri) Pegem Akademi.
MEB, (2021). Millî Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim kurumlarına yönetici seçme ve görevlendirme yönetmeliği. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/02/20210205-1.htm
Northouse. P.G. (2007). Leadership: Theory and Practice. Oaks: Sage Publications Inc.
Önder, E, (2022). Çağdaş liderlik yaklaşımları: Sosyal adalet liderliği N. Güçlü (Ed.) Eğitim Yönetiminde Liderlik: Teori, Araştırma ve Uygulama (8. baskı, s. 169-192), Pegem Akademi
Önder, E., & Küpeli, B. (2017). Ortaöğretim okul yöneticilerinin yeterliklerine ilişkin öğretmen ve yönetici görüşleri (Burdur örneği). International Journal of Eurasia Social Sciences, 8(30), 1564-1581.
Özer, N., & Beycioğlu, K. (2013). Paylaşılan Liderlik Ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. İlköğretim Online, 12(1), 77-86.
Platon. (1999). Devlet. (Çev: S. Eyüboğlu, M. A. Cimcoz). Türkiye İş Bankası Yayınları
Powe, K. (1992). Visionary leadership and the waves of the future. Updating School Board Policies, 23(8), 1-5
Purkey, S. C., & Smith, M. S. (1983). Effective schools: A review. Elementary School Journal, 83, 427-452.
Scheerens,J., and Bosker, R. (1997). The foundations of educational effectiveness. Oxford: Permagon.
Stogdill, R. M. (1948). Personal factors associated with leadership: A survey of the literature. The Journal of Psychology, 25(1), 35–71. Doi: 10.1080/00223980.1948.9917362
Stogdill, R.M. (1974). Handbook of Leadership: A Survey of the Literature. New York: Free Press.
Usta, M., E. ve Boğa, F. (2021). Okul yöneticilerinin okul yönetiminde yaşanan sorunlara ilişkin görüşleri. Harran Maarif Dergisi, 6 (1), 18-49. doi:10.22596/2020.0601.18.49
Yeşil, A. (2016). Liderlik ve motivasyon teorilerine yönelik kavramsal bir inceleme. Uluslararası Akademik Yönetim Bilimleri Dergisi, 2 (3), 158-180.
Yeşil, E. ve Sincar, M. (2021). Eğitimde sosyal adalet liderliği üzerine bir inceleme. Çağdaş Yönetim Bilimleri Dergisi, 8 (1), 288- 296.
Yıldırım, N. (2018). Okul müdürlerinin sorun çözme hikâyeleri. Nobel yayıncılık.
Yukl, G. (2010). Leadership in organizations. 7th ed. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
Referanslar
Adalı, F., & Yüner, B. (2023). Öğretimsel liderlik ile örgüt kültürü arasındaki ilişkinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 13(4), 2135-2150.
Aksu, A. (2009). Kriz yönetimi ve vizyoner liderlik. Journal of Yaşar University, 4(15), 2435-2450
Andrews, R., & Soder, R. (1987). Principal leadership and student achievement. Educational Leadership, 44(6), 9-11. https://files.ascd.org/staticfiles/ascd/pdf/journals/ed_lead/el 198703_andrews.pdf
Balay, R., Kaya, A., & Geçdoğan Yılmaz, R. (2014). Eğitim yöneticilerinin hizmetkâr liderlik yeterlikleri ile farklılıkları yönetme becerileri arasındaki ilişki. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, Özel sayı, 229-249.
Balyer, A. (2012). Çağdaş okul müdürlerinin değişen rolleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(2), 75-93.
Barutçugil, İ. (2006). Yöneticinin Yönetimi. Kariyer Yayıncılık.
Başaran, i. E. (2000). Eğitim Yönetimi. Feryal Matbaası
Bozkurt, Ö. ve Ergun, T. (1998). Kamu Yönetimi Sözlüğü. (Ed: S. Sezen). TODAİE Yay.
Çınkır, S. (2010). İlköğretim okulu müdürlerinin sorunları: Sorun kaynakları ve destek stratejileri. İlköğretim Online, 9(3), 1027-1036.
Çiçek-Sağlam, A. (2015). Okul örgütü ve yönetimi. Türk Eğitim Sistemi ve Okul Yönetimi. (7. Baskı, 160-189). Pegem Akademi.
Demirtaş, H., Üstüner, M., Özer, N. (2007). Okul yönetiminde karşılaşılan sorunların öğrenci ve okul ile ilgili değişkenler açısından incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 13(3), 421-455.
Dinibutun, S. R. (2020), Leadership: A Comprehensive Review of Literature, Research and Theoretical Framework. Journal of Economics and Business, 3(1), 44-64.
Drucker, P. ve Maciariello, J. (2007). Etkin Yöneticinin Seyir Defteri. (Çev. Zülfü Dicleli). İstanbul: Optimist Yayınları.
Heck, R. H. (2000). Examining the impact of school quality on school outcomes and improvement: a value-added approach. Educational Administration Quarterly, 36(4), 513-552.
Hersey, P., & Blanchard, K.H. (1969). Life Cycle Theory of Leadership. Training & Development Journal, 23(5), 26–34.
Hoy, W. & Miskel, C. (2015). Eğitim yönetimi: Teori araştırma ve uygulama.(Çev. Ed: S. Turan. Educational Administration: Theory, Research and Practice ) (7. Baskıdan çeviri) Nobel yayın.
Katz, D., and Kahn, R.L. (1978). The social psychology of Organizations. New York: Wiley.
Kazak, E. & Kocamanoğlu, S. (2023). Okul müdürlerinin etik olmayan davranışlarının nedenleri ve etkilerine ilişkin öğretmen görüşleri. TEBD, 21(3), 1177-1203. doi.org/10.37217/tebd.1214591
Keman, F. Y. (2019). Göreve yeni başlayan okul yöneticilerinin karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Yayınlanmamış Yüksek Lisans tezi. Marmara Üniversitesi İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ortak Yüksek Lisans Programı.
Kirkpatrick, S. A., & Locke, E. A. (1991). Leadership: Do traits matter? The Executive, 5, 48-60.
Lord, R. G., DeVader, C. L., & Alliger, G. M. (1986). A meta-analysis of the relation between personality traits and leadership perceptions: An application of validity generalization procedures. Journal of Applied Psychology, 71, 402-410.
Lunenburg, F., C. ve Ornstein, A., C. (2013). Eğitim Yönetimi (G. Arastaman, Çev. Ed. 6. baskıdan çeviri) Nobel Yayın
Mann, R., D. (1959). A review of the relationship between personality and perfor- mance in small groups. Psychological Bulletin, 56, 241-270.
McEwan E., K. (2018). Etkili Okul Yöneticilerinin 10 Özelliği. (N. Cemaloğlu, Çev. Ed. I. baskıdan çeviri) Pegem Akademi.
MEB, (2021). Millî Eğitim Bakanlığına bağlı eğitim kurumlarına yönetici seçme ve görevlendirme yönetmeliği. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/02/20210205-1.htm
Northouse. P.G. (2007). Leadership: Theory and Practice. Oaks: Sage Publications Inc.
Önder, E, (2022). Çağdaş liderlik yaklaşımları: Sosyal adalet liderliği N. Güçlü (Ed.) Eğitim Yönetiminde Liderlik: Teori, Araştırma ve Uygulama (8. baskı, s. 169-192), Pegem Akademi
Önder, E., & Küpeli, B. (2017). Ortaöğretim okul yöneticilerinin yeterliklerine ilişkin öğretmen ve yönetici görüşleri (Burdur örneği). International Journal of Eurasia Social Sciences, 8(30), 1564-1581.
Özer, N., & Beycioğlu, K. (2013). Paylaşılan Liderlik Ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. İlköğretim Online, 12(1), 77-86.
Platon. (1999). Devlet. (Çev: S. Eyüboğlu, M. A. Cimcoz). Türkiye İş Bankası Yayınları
Powe, K. (1992). Visionary leadership and the waves of the future. Updating School Board Policies, 23(8), 1-5
Purkey, S. C., & Smith, M. S. (1983). Effective schools: A review. Elementary School Journal, 83, 427-452.
Scheerens,J., and Bosker, R. (1997). The foundations of educational effectiveness. Oxford: Permagon.
Stogdill, R. M. (1948). Personal factors associated with leadership: A survey of the literature. The Journal of Psychology, 25(1), 35–71. Doi: 10.1080/00223980.1948.9917362
Stogdill, R.M. (1974). Handbook of Leadership: A Survey of the Literature. New York: Free Press.
Usta, M., E. ve Boğa, F. (2021). Okul yöneticilerinin okul yönetiminde yaşanan sorunlara ilişkin görüşleri. Harran Maarif Dergisi, 6 (1), 18-49. doi:10.22596/2020.0601.18.49
Yeşil, A. (2016). Liderlik ve motivasyon teorilerine yönelik kavramsal bir inceleme. Uluslararası Akademik Yönetim Bilimleri Dergisi, 2 (3), 158-180.
Yeşil, E. ve Sincar, M. (2021). Eğitimde sosyal adalet liderliği üzerine bir inceleme. Çağdaş Yönetim Bilimleri Dergisi, 8 (1), 288- 296.
Yıldırım, N. (2018). Okul müdürlerinin sorun çözme hikâyeleri. Nobel yayıncılık.
Yukl, G. (2010). Leadership in organizations. 7th ed. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall.
