Süperovulasyon ve Embriyo Transferi
Özet
Embriyo transferi, implantasyondan önce yeni oluşan embriyoların dişi bir hayvandan alınarak aynı türden başka bir dişinin üreme organına transfer edildiği ve burada gelişerek olgunlaştıkları bir üreme yöntemidir. Süperovulasyon embriyo transferi uygulamasının en önemli aşamalarından biridir. Genetik kapasitesi yüksek, donör veya verici birey olarak kullanılan dişi hayvanlardan normal şartlarda bir veya birkaç embriyo elde etme imkanı bulunmaktadır. Süperovulasyon uygulaması sonrasında ise bireyden çok sayıda embriyo elde etme imkanı oluşmaktadır. Embriyo transferinin hayvan ıslahı açısından önemi ve avantajları, Embriyo transferinin tarihi, Embriyo üretim yöntemleri, Canlı bireyden (in vivo) embriyo üretimi, Oositler kullanılarak (in vitro) embriyo üretimi, Embriyo transferinin aşamaları, Süperovulasyon için donör (verici) hayvanların seçimi, Taşıyıcı bireylerin seçimi, Baba seçimi, Süperovulasyon, Süperovulasyonda kullanılan hormonlar, Türlere göre Süperovulasyonda kullanılan hormonlar, sığırlarda Süperovulasyon (çoklu yumurtlatma), koyun ve keçilerde Süperovulasyon, Süperovulasyonda başarıyı etkileyen faktörler, yumurtalık foliküler dalgaları, donörün ırkı ve yaşı, iklim ve çevre faktörleri, uygulamadan kaynaklanan faktörler, Süperovulasyon sonrası donör, donör bireylerin tohumlanması, embriyoların toplanması (flushing), embriyoların morfolojik yönden değerlendirilmesi ve sınıflandırılması, embriyoların dondurulması ve çözündürülmesi, embriyoların taşıyıcı bireye transferi başlıkları altında incelenmiştir.
Embryo transfer is a reproductive method in which newly formed embryos are collected from a female animal before implantation and transferred into the reproductive tract of another female of the same species, where they develop and mature. Superovulation is one of the most critical stages in the embryo transfer process. Normally, only one or a few embryos can be obtained from genetically superior donor females under standard conditions. However, following superovulation, it becomes possible to harvest a large number of embryos from the same individual. The importance and advantages of embryo transfer in animal breeding, the history of embryo transfer, and methods of embryo production are discussed, including: In vivo embryo production from live individuals and In vitro embryo production using oocytes, stages of embryo transfer, selection of donor animals for superovulation, selection of recipient animals, sire selection, superovulation, hormones used in superovulation, hormones for superovulation by species, superovulation in cattle, Superovulation in sheep and goats, factors affecting success in superovulation, ovarian follicular waves, breed and age of the donor, climatic and environmental factors, application-related factors, post-superovulation management of the donor, artificial insemination of the donor animals, embryo collection (flushing), morphological evaluation and classification of embryos, freezing and thawing of embryos, transfer of embryos into recipient animals.
Referanslar
Bedirian KN, Burnside EB, Kanagawa H, Wilton J. The commercial application of embryo transfer in domestic animals. World Animal Review, 1975 - fao.org
Alaçam E. Üremenin Denetlenmesi, In: Evcil Hayvanlarda Reprodüksiyon Sun’i Tohumlama Doğum ve İnfertilite, Ed; Alaçam E, I. Baskı, Dizgievi, Konya.
Karaca F, Gülyüz F, Uslu BA. Saha şartlarındaki sığırlarda ikinci PGF2α enjeksiyonunu takiben östrüste tohumlamalar ile sabit zamanlı tohumlamaların karşılaştırılması. YYÜ Sağlık Bilimleri Dergisi, 9, 226-230. 1994.
Warwick BL, Berry RO. Intergeneric and intraspecific embryo transfers in sheep and goats. J. Hered.1949, 40: 297.
Kvasnickii AV. Interbreed transplantation of ova. Anim. Breed. Abstr. 1951, 19: 224.
Willett EL, Black WG, Casida LE, Stone WH, Buckner PJ. Successful transplantation of a fertilized bovine ovum. Science,1951. 113: 247.
Galli C, Lazzari G. Practical aspects of IVM/IVF in cattle. Anim Reprod Sci. 1996. 42, 371–379.
Singh JM, Domínguez R, Jaiswal GP, Adams A. Simple ultrasound test to predict the superstimulatory response in cattle Theriogenology, 62 (2004), pp. 227-243. 2004.
Sağırkaya H. Sığırlarda embriyo transfer uygulaması ve Türkiye açısından önemi. Uludag University Journal of the Faculty of Veterinary Medicine, 2009, 28(2), 11–20.
Akyol N. Sığır embriyo transferinde hormon kullanımı. Lalahan Hay Araşt Enst Derg. 2001; 41(1): 95-105.
Mori J. Textbook on Advances Farm Animal Embryo Transfer Hormone Research. JICA, Japan 1999.
Murphy Bruce D, Mapletoft RJ, Manns J, Humphrey WD. Variability in gonadotrophin preparation as a factor in the superovulatory response. Theriogenology. 1984; 21 , 117–125.
Kanagawa H, Shimohira I ve Saitoh N. Manual of Bovine Embryo Transfer. National Livestock Breeding Center MAFF, JICA- JAPAN. 1995
Callesen H, Greve T, Hyttel P. Preovulatory endocrinology and oocyte maturation in superovulated cattle. Theriogenology 1986; 25: 71-86.
Stroud B, Hasler JF. Dissecting why superovulation and embryo transfer usually work on some farms but not on others. Theriogenology 2006, 65: 65-76.
Peippo J, Vartia K, Kananen-Anttila K, Raty M, Korhonen K, Hurme T, Myllymaki H, Sairanen A, Maki-Tanila A. Embryo production from superovulated Holstein- Friesian dairy heifers and cows after insemination with frozen-thawed sex-sorted X spermatozoa or unsorted semen. Anim Reprod Sci 2009, 111: 80-92.
Ishwar AK, Memon MA. Embryo transfer in sheep and goat: a review. Small Rumin Res. 1996;19:35–43. doi: 10.1016/0921-4488(95)00735-0.
Mossa F, Walsh SW, Butler ST, Berry DP, Carter F, Lonergan P, Smith GW, Ireland JJ, Evans AC. Low numbers of ovarian follicles >/=3 mm in diameter are associated with low fertility in dairy cows. J Dairy Sci 2012, 95: 2355-2361.
Mikola, M. Superovulation and embryo transfer in dairy cattle effect of management factors with emphasis on sex-sorted semen. https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/b235fb97-f6dd-47fd-885b-f75b4c24d248/content PhD. Thesis. Helsinki. 2017.
Erickson BH. Development and senescence of the postnatal bovine ovary. J Anim Sci 1966, 25: 800-805.
Evans AC, Mossa F, Walsh SW, Scheetz D, Jimenez-Krassel F, Ireland JL, Smith GW, Ireland JJ. Effects of maternal environment during gestation on ovarian folliculogenesis and consequences for fertility in bovine offspring. Reprod Domest Anim 2012, 47 Suppl 4: 31-37.
Malhi PS, Adams GP, Mapletoft RJ, Singh J. Superovulatory response in a bovine model of reproductive aging. Anim Reprod Sci 2008, 109: 100-109.
Hansen PJ. Effects of heat stress on mammalian reproduction. Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci 2009, 364: 3341-3350.
Gonzalez F, Calero P, Beckers JF. Induction of superovulation in domestic ruminants. In Biotechnology in Animal Husbandry; Springer: Berlin/Heidelberg, Germany, 2001; pp. 209–223.
Salizhenko M, Valchuk O, Kovpak V, Derkach S, Masalovych, Y. Embryo flushing in cows under various superovulation schemes. Ukrainian Journal of Veterinary Sciences, 13(2), 46–52. https://doi.org/10.31548/ujvs.13(2).2022.46-52
Bó GA, Mapletoft RJ. Evaluation and classification of bovine embryos. Animal Reproduction. 2013;10(3):344–8.
Seidel GE. Sexing mammalian sperm and embryos Proceedings of the 11th International Congress on Animal Reproduction and Artificial Insemination. Dublin,1988. 5 136- 144
Sungur H, Yurdaydın N.Sığır embriyosunun dondurulması ve transferi. Lalahan Hay Araşt Enst Derg, 1994, 34 (1-2): 1-24
Kizil HS, Akyol N, Karasahin T, Satilmis M. Etilen glikol ile direkt transfer metoduna göre dondurulan in vivo sığır embriyolarının transferi. Kafkas Univ Vet Fak Derg, 2011. 17 (5): 721-724
Referanslar
Bedirian KN, Burnside EB, Kanagawa H, Wilton J. The commercial application of embryo transfer in domestic animals. World Animal Review, 1975 - fao.org
Alaçam E. Üremenin Denetlenmesi, In: Evcil Hayvanlarda Reprodüksiyon Sun’i Tohumlama Doğum ve İnfertilite, Ed; Alaçam E, I. Baskı, Dizgievi, Konya.
Karaca F, Gülyüz F, Uslu BA. Saha şartlarındaki sığırlarda ikinci PGF2α enjeksiyonunu takiben östrüste tohumlamalar ile sabit zamanlı tohumlamaların karşılaştırılması. YYÜ Sağlık Bilimleri Dergisi, 9, 226-230. 1994.
Warwick BL, Berry RO. Intergeneric and intraspecific embryo transfers in sheep and goats. J. Hered.1949, 40: 297.
Kvasnickii AV. Interbreed transplantation of ova. Anim. Breed. Abstr. 1951, 19: 224.
Willett EL, Black WG, Casida LE, Stone WH, Buckner PJ. Successful transplantation of a fertilized bovine ovum. Science,1951. 113: 247.
Galli C, Lazzari G. Practical aspects of IVM/IVF in cattle. Anim Reprod Sci. 1996. 42, 371–379.
Singh JM, Domínguez R, Jaiswal GP, Adams A. Simple ultrasound test to predict the superstimulatory response in cattle Theriogenology, 62 (2004), pp. 227-243. 2004.
Sağırkaya H. Sığırlarda embriyo transfer uygulaması ve Türkiye açısından önemi. Uludag University Journal of the Faculty of Veterinary Medicine, 2009, 28(2), 11–20.
Akyol N. Sığır embriyo transferinde hormon kullanımı. Lalahan Hay Araşt Enst Derg. 2001; 41(1): 95-105.
Mori J. Textbook on Advances Farm Animal Embryo Transfer Hormone Research. JICA, Japan 1999.
Murphy Bruce D, Mapletoft RJ, Manns J, Humphrey WD. Variability in gonadotrophin preparation as a factor in the superovulatory response. Theriogenology. 1984; 21 , 117–125.
Kanagawa H, Shimohira I ve Saitoh N. Manual of Bovine Embryo Transfer. National Livestock Breeding Center MAFF, JICA- JAPAN. 1995
Callesen H, Greve T, Hyttel P. Preovulatory endocrinology and oocyte maturation in superovulated cattle. Theriogenology 1986; 25: 71-86.
Stroud B, Hasler JF. Dissecting why superovulation and embryo transfer usually work on some farms but not on others. Theriogenology 2006, 65: 65-76.
Peippo J, Vartia K, Kananen-Anttila K, Raty M, Korhonen K, Hurme T, Myllymaki H, Sairanen A, Maki-Tanila A. Embryo production from superovulated Holstein- Friesian dairy heifers and cows after insemination with frozen-thawed sex-sorted X spermatozoa or unsorted semen. Anim Reprod Sci 2009, 111: 80-92.
Ishwar AK, Memon MA. Embryo transfer in sheep and goat: a review. Small Rumin Res. 1996;19:35–43. doi: 10.1016/0921-4488(95)00735-0.
Mossa F, Walsh SW, Butler ST, Berry DP, Carter F, Lonergan P, Smith GW, Ireland JJ, Evans AC. Low numbers of ovarian follicles >/=3 mm in diameter are associated with low fertility in dairy cows. J Dairy Sci 2012, 95: 2355-2361.
Mikola, M. Superovulation and embryo transfer in dairy cattle effect of management factors with emphasis on sex-sorted semen. https://helda.helsinki.fi/server/api/core/bitstreams/b235fb97-f6dd-47fd-885b-f75b4c24d248/content PhD. Thesis. Helsinki. 2017.
Erickson BH. Development and senescence of the postnatal bovine ovary. J Anim Sci 1966, 25: 800-805.
Evans AC, Mossa F, Walsh SW, Scheetz D, Jimenez-Krassel F, Ireland JL, Smith GW, Ireland JJ. Effects of maternal environment during gestation on ovarian folliculogenesis and consequences for fertility in bovine offspring. Reprod Domest Anim 2012, 47 Suppl 4: 31-37.
Malhi PS, Adams GP, Mapletoft RJ, Singh J. Superovulatory response in a bovine model of reproductive aging. Anim Reprod Sci 2008, 109: 100-109.
Hansen PJ. Effects of heat stress on mammalian reproduction. Philos Trans R Soc Lond B Biol Sci 2009, 364: 3341-3350.
Gonzalez F, Calero P, Beckers JF. Induction of superovulation in domestic ruminants. In Biotechnology in Animal Husbandry; Springer: Berlin/Heidelberg, Germany, 2001; pp. 209–223.
Salizhenko M, Valchuk O, Kovpak V, Derkach S, Masalovych, Y. Embryo flushing in cows under various superovulation schemes. Ukrainian Journal of Veterinary Sciences, 13(2), 46–52. https://doi.org/10.31548/ujvs.13(2).2022.46-52
Bó GA, Mapletoft RJ. Evaluation and classification of bovine embryos. Animal Reproduction. 2013;10(3):344–8.
Seidel GE. Sexing mammalian sperm and embryos Proceedings of the 11th International Congress on Animal Reproduction and Artificial Insemination. Dublin,1988. 5 136- 144
Sungur H, Yurdaydın N.Sığır embriyosunun dondurulması ve transferi. Lalahan Hay Araşt Enst Derg, 1994, 34 (1-2): 1-24
Kizil HS, Akyol N, Karasahin T, Satilmis M. Etilen glikol ile direkt transfer metoduna göre dondurulan in vivo sığır embriyolarının transferi. Kafkas Univ Vet Fak Derg, 2011. 17 (5): 721-724
