Pediatri Hemşireliğinde Yenilikçi Yaklaşımlar: Tele Hemşirelik
Özet
Teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte sağlık hizmetlerinde önemli yenilikler ortaya çıkmıştır. Tele sağlık, tele tıp, tele cerrahi ve tele hemşirelik gibi uygulamalar, sağlık hizmetlerinin daha geniş kitlelere ulaşmasını ve daha etkin bir şekilde sunulmasını sağlamaktadır. Tele sağlık, sağlık hizmetlerinin telekomünikasyon teknolojileri kullanılarak verilmesi olarak tanımlanırken, tele hemşirelik bu teknolojilerle bakım hizmetlerinin uzaktan sunulmasını ve yönetilmesini ifade eder. Bu kapsamda tele hemşirelik, yalnızca telefonla danışmanlık hizmetini değil, görüntülü konferans, uzaktan izleme ve tanılama gibi farklı yöntemleri de içermektedir.
Dijital dönüşüm, pediatri alanında da yaygınlaşmış olup, yapılan birçok çalışma, bu uygulamaların pediatrik hasta bakımına sağladığı katkıları ve hasta memnuniyeti üzerindeki olumlu etkilerini ortaya koymaktadır. Bu kitap bölümü, pediatri hemşireliğinde tele hemşirelik uygulamalarının potansiyel yararlarını, karşılaşılan zorlukları ve gelecekteki uygulama alanlarına dair bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır. Ayrıca, pediatri alanında tele sağlık ve tele hemşirelik üzerine yapılan çalışmaların örnekleri de tartışılarak, bu yenilikçi yaklaşımların mevcut literatürdeki yeri ve sağlık hizmetlerine katkıları değerlendirilmiştir.
With the rapid development of technology, important innovations have emerged in healthcare services. Applications such as telehealth, telemedicine, telesurgery and telenursing enable health services to reach larger audiences and be provided more effectively. While telehealth is defined as the delivery of health services using telecommunication technologies, telenursing refers to the provision and management of care services remotely using these technologies. In this context, telenursing includes not only telephone consultancy services but also different methods such as video conferencing, remote monitoring and diagnosis.
Digital transformation has also become widespread in the field of pediatrics, and many studies reveal the contributions of these applications to pediatric patient care and their positive effects on patient satisfaction. This book chapter aims to provide a perspective on the potential benefits, challenges encountered, and future areas of application of telenursing in pediatric nursing. Additionally, examples of studies on telehealth and telenursing in the field of pediatrics were discussed, and the place of these innovative approaches in the current literature and their contributions to healthcare services were evaluated.
Referanslar
Kendirkıran G, Atakoğlu AG, Kaya Meral D. Psikiyatri hemşireliğinde inovasyon ve evde hasta takibi. Balıkesir Medical Journal. 2021;5(2):119-125. doi:10.33716/bmedj.882406
Kaplan M. Evde bakım hemşiresinin tele sağlık hizmetlerindeki rolleri. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi. 2023;5(2):151-156. doi:10.48071/sbuhemsirelik.1195427
Pazar B, Taştan S, İyigün E. Tele sağlıksistemindehemşireninrolü. Bakırköy Tıp Dergisi. 2015;11(1):1-4.
Özkan S, Asar AS. Cerrahihemşireliğindetelesağlıkuygulamaları.EgeÜniversitesiHemşirelikFakültesiDergisi. 2022;38(1):43-48.
Kızılkaya T, HancıoğluAytaç S, Yazıcı S. COVID-19 pandemisindegebelikdönemivetele-sağlık. EgeÜniversitesiHemşirelikFakültesiDergisi. 2020;36(3):189-198.
Dilbaz B, Kaplanoğlu M, Kaya D. Teletıpvetelesağlık: Geçmiş, bugünvegelecek. EurasianJournal of HealthTechnologyAssessment. 2020;4(1):40-56.
Aslan Doğan B, Gül E. COVID-19, tele-sağlıkvetele-hemşirelik. Journal of HealthSciences/SağlıkBilimleriDergisi. 2021;30(3).
Souza-Junior VD, Mendes IAC, Mazzo A, Godoy S. Application of telenursing in nursingpractice: An integrativeliteratürereview. AppliedNursingResearch. 2016;29:254-260.
Karakul A. Çocukhastalardatelerehabilitasyonvepediatrihemşiresininsorumlulukları. Artuklu International Journal of HealthSciences. 2021;1(1):20-23. doi:10.29228/aijhs.5
Bassi M, Strati MF, Parodi S, Lightwood S, Rebora C, Rizza F, d'Annunzio G, Minuto N, Maghnie M. Patientsatisfaction of telemedicine in pediatricandyoungadulttype 1 diabetespatientsduring COVID-19 pandemic. Front PublicHealth. 2022;10:857561. doi:10.3389/fpubh.2022.857561
Sharma M, Bhawana P, Sharma DK, et al. Telenursing: A boonforhealthcare in India: A scopingreview. PREPRINT (Version 1). ResearchSquare. 2022. doi:10.21203/rs.3.rs-1543563/v1
Marco-Franco JE, Reis-Santos M, Barrachina-Martinez I, Jurewicz A, Camaño-Puig R. Telenursing: Theview of careprofessionals in selected EU countries. A pilot study.Heliyon. 2023;9(6). doi:10.1016/j.heliyon.2023.e16760
Ersoy S, Yıldırım Y, Aykar FŞ, Fadıloğlu Ç. Hemşirelikte inovatif alan: evde bakımda telehemşirelik ve telesağlık. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2015;(4):194-201.
Köstekli S, Çelik S, Karahan E. Cerrahi hastasının taburculuk sonrası tele sağlık yöntemi ile hemşirelik bakımının önemi. Cerrahi Ameliyathane Sterilizasyon Enfeksiyon Kontrol Hemşireliği Dergisi. 2020;1(1):30-38.
Shah AC, Badawy SM. Telemedicine in pediatrics: Systematicreview of randomizedcontrolledtrials. JMIR Pediatr Parent. 2021;4(1). doi:10.2196/22696
Sasangohar F, Davis E, Kash BA, Shah SR. Remote patientmonitoringandtelemedicine in neonatalandpediatricsettings: Scopingliteratürereview. J Med Internet Res. 2018;20(12). doi:10.2196/jmir.9403
Strehle EM, Shabde N. Onehundredyears of telemedicine: Doesthisnewtechnologyhave a place in paediatrics? ArchDis Child. 2006;91(12):956-959. doi:10.1136/adc.2006.099622
Bassi M, Dufour F, Strati MF, Franzone D, Scalas M, Lionetti B, Spacco G, Rizza F, Sburlati P, Casalini E, Parodi S, d'Annunzio G, Minuto N. Advanced hybridclosed-loopusers' satisfaction of telemedicineandtelenursing in pediatricandyoungadulttype 1 diabetes. Front PublicHealth. 2023;11:1249299. doi:10.3389/fpubh.2023.1249299
Badawy SM, Radovic A. Digitalapproachestoremotepediatrichealthcaredeliveryduringthe COVID-19 pandemic: Existingevidenceand a callforfurtherresearch. JMIR Pediatr Parent. 2020;3(1). doi:10.2196/20049
Evans YN, Eisenstein E. Theexpansion of pediatriccarethroughdigitaltechnology.CurrPediatr Rep. 2021;9(4):178-180. doi:10.1007/s40124-021-00250-z
Merih ÖÜYD. Teletıptahemşiredeneyimleri. SD YAZ 2021 Sayfa: 36-37
Greenberg M. A comprehensive model of theprocess of telephone nursing.Journal of Advanced Nursing. 2009;65(12):2621-2629. doi:10.1111/j.1365-2648.2009.05132.x
Çöl M, Baysan C. Kronikhastalıklarve COVID-19. In: HalkSağlığıBakışıyla COVID-19. 1st ed. TürkiyeKlinikleri; 2021:58-64.
Nield M, Hoo GW. Real-time telehealth for COPD self-management using Skype™. COPD: Journal of Chronic Obstructive Pulmonary Disease. 2012;9(6):611-619.
Kirsch SD, Wilson LS, Harkins M, Albin D, Del Beccaro MA. Feasibility of using a pediatric call center as part of a quality improvement effort to prevent hospital read mission. J PediatrNurs. 2015;30(2):333-337. doi:10.1016/j.pedn.2014.08.005
Okutan V. Doğuştankalphastalıklarındaekokardiyografi, elektrokardiyografi, kalpkateterizasyonu/anjiyokardiyografi. TurkiyeKlinikleri Pediatric Cardiology-Special Topics. 2021;2(4):11-17.
Özgüç S, Tanrıverdi D. Tele- psychiatry. J PsyNurs. 2019;10(4):302-308.doi:10.14744/phd.2019.37232
Nordh M, Wahlund T, Jolstedt M, Sahlin H, Bjureberg J, Ahlen J, et al. Therapist-guided internet-delivered cognitive behavioral therapyvs internet-delivered supportive therapy for children and adolescent swith social anxiety disorder: A randomized clinical trial. JAMA Psychiatry. 2021;78(7):705-713. doi:10.1001/jamapsychiatry.2021.0469
KulUçtu A, Özerdoğan N. Emzirme eğitiminde öğrendiğini anlat (teach-back) yönteminin kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2020;23(1):162-168.
Lau Y, Htun TP, Tam WS, Klainin‐Yobas P. Efficacy of e‐technologies in improving breast feeding outcomes among perinatal women: A meta‐analysis. Maternal & Child Nutrition. 2016;12(3):381-401.
Akyolcu N. Ameliyatsonrasıhemşirelikbakımı. In: Aksoy G, Kanan N, Akyolcu N, eds. CerrahiHemşireliği I. İstanbul: Nobel Tıp Yayın; 2017:335-364.
Özkan S, Asar AS. Cerrahi hemşireliğinde tele sağlık uygulamaları. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 2022;38(1):43-48.
Yang JY, Lee H, Zhang Y, Lee JU, Park JH, Yun EK. The effects of tonsillectomy education using smart phone text messages for mother sand children under going tonsillectomy: A randomized controlled trial. Telemed J E Health. 2016;22(11):921-928. doi:10.1089/tmj.2016.0019
Abacı A, Böber E, Büyükgebiz A. Tip 1 diyabet. GüncelPediatri. 2007;5(1):1-10.
Avçin E. Tele-hemşirelikuygulamasının tip 1 diyabetliadölesanlarınmetabolikkontrolü, özyeterliği, yaşamkalitesivekaygıdüzeyineetkisi. EskişehirOsmangaziÜniversitesi, SağlıkBilimleriEnstitüsü, HemşirelikDoktoraTezi.; Yayınyılı: 2020
Leoni, L., Padalino, M., Biffanti, R., Ferretto, S., Vettor, G., Corrado, D., Stellin, G., Milanesi, O., Iliceto, S. Pediatrikpopülasyondakalppiliuzaktanizleme: Gerçekbirçözümmü? KalppiliveKlinikElektrofizyoloji, 2015;38(5):565-71.
Garingo A, Friedlich P, Tesoriero L, Patil S, Jackson P, Seri I. Yenidoğanyoğunbakımünitesindemobilrobotiktelemedikalteknolojisininkullanımı. J Perinatol. 2012;32(1):55-63.
Rowell P, Pincus P, White M, Smith A. Queensland'dapediatrikortopedikcerrahidetelesağlık: 10 yıllıkbirinceleme. ANZ J Surg. 2014;84(12):955-959. doi:10.1111/ans.12753
Dharmar M, Kuppermann N, Romano PS, Yang NH, Nesbitt TS, Phan J, et al. Telemedikaldanışmanlıklarvekırsalacilservislerdeilaçhataları. Pediatri. 2013;132(6):1090-1097. doi:10.1542/peds.2013-1374
McIntosh S, Cirillo D, Wood N, Dozier AM, Alarie C, McConnochie KM. Kentselmahallelerdeakutbakımpediatriktelemedikalhizmetinin hasta değerlendirmesi. Telemed J E Health. 2014;20(12):1121-1126. doi:10.1089/tmj.2014.0032
Boughton CK, Hovorka R. New closed-loop insulin systems.Diabetologia. 2021;64(5):1007-1015. doi:10.1007/s00125-021-05391-w
Hovorka R. Kapalıdevreinsüliniletimi: Tezgahtanklinikuygulamaya. NatRevEndocrinol. 2011;7(7):385-395. doi:10.1038/nrendo.2011.32
Ly TT, Keenan DB, Roy A, Han J, Grosman B, Cantwell M, et al. Tip 1 diyabetliçocuklardaveergenlerdediyabetkampındainsülingeribildirimliorantılı-integral-türevalgoritmasıkullanılarakotomatikgecelikkapalıdöngükontrolü. Diabetes Technol Ther. 2016;18(6):377-384.
Tauschmann M, Allen J, Wilinska M, Thabit H, Stewart Z, Cheng P, et al. Tip 1 diyabetliergenlerdegündüzvegecehibritkapalıdöngüinsülinuygulaması: Serbestyaşayan, rastgeleklinikbirdeneme. DiyabetBakımı. 2016;39(7):1168-1174.
Bal U. Ortam ışığı kullanılarak kalp atış hızı ve oksijen satürasyonunun temassız tahmini. Biomed Opt Express. 2015;6(1):86-97.
Aarts LAM, Jeanne V, Cleary JP, Lieber C, Nelson JS, BambangOetomo S, et al. Yenidoğanyoğunbakımünitesindekamerafotopletismografisinikullanantemassızkalphızıizleme - bir pilot çalışma. Early Hum Dev. 2013;89(12):943-948.
Bal U. Non-contactestimation of heart rate andoxygensaturationusing ambient light. Biomed Opt Express. 2014;6(1):86-97. doi:10.1364/BOE.6.000086
Aydın Kahraman, H.,& Nas, İ (2022). Yapay Zekanın Hemşirelik Bakımına Entegrasyonu. In Hemşirelikte Güncel Araştırmalar (pp. 53-62). Akademisyen Kitabevi.
Ünal AS, Avcı A. Pediatrihemşireliğindeyapayzeka. AkdHemşirelikDergisi. 2024;3(1):36-43.
Yigit D, Acikgoz A. Evaluation of comfort behavior levels of newborn by artificial intelligence techniques. J Perinat Neonatal Nurs. 2023;28(9).
Voss C, Schwartz J, Daniels J, Kline A, Haber N, Washington P, et al. Effect of we arable digital intervention for improving socialization in children with autism spectrum disorder: A randomized clinical trial. JAMA Pediatr. 2019;173(5):446-454.
Ali S, Manaloor R, Ma K, Sivakumar M, Beran T, Scott SD, et al. A randomized trial of robot-baseddistractiontoreducechildren’sdistressandpainduringintravenousinsertion in the emergency department.Canadian Journal of Emergency Medicine. 2021;23:85-93.
Jin M, Kim J. A survey of nurses' need for care robots in children's hospitals: Combining robot-care, game-care, and edu-care. CIN: Computers, Informatics, Nursing. 2020;38(7):349-357.
Zhao Y, Hu J, Gu Y, Wan Y, Liu F, Ye C, et al. Development and implementation of a pediatric nursing-clinical decision support system for hyperthermia: A pre- and post-test. Computers, Informatics, Nursing (CIN). 2021;40(2):131-137.
Yigit D, Acikgoz A. Evaluation of comfort behavior levels of newborn by artificial intelligence techniques. The Journal of Perinatal & Neonatal Nursing. 2024;38(3).
Referanslar
Kendirkıran G, Atakoğlu AG, Kaya Meral D. Psikiyatri hemşireliğinde inovasyon ve evde hasta takibi. Balıkesir Medical Journal. 2021;5(2):119-125. doi:10.33716/bmedj.882406
Kaplan M. Evde bakım hemşiresinin tele sağlık hizmetlerindeki rolleri. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi. 2023;5(2):151-156. doi:10.48071/sbuhemsirelik.1195427
Pazar B, Taştan S, İyigün E. Tele sağlıksistemindehemşireninrolü. Bakırköy Tıp Dergisi. 2015;11(1):1-4.
Özkan S, Asar AS. Cerrahihemşireliğindetelesağlıkuygulamaları.EgeÜniversitesiHemşirelikFakültesiDergisi. 2022;38(1):43-48.
Kızılkaya T, HancıoğluAytaç S, Yazıcı S. COVID-19 pandemisindegebelikdönemivetele-sağlık. EgeÜniversitesiHemşirelikFakültesiDergisi. 2020;36(3):189-198.
Dilbaz B, Kaplanoğlu M, Kaya D. Teletıpvetelesağlık: Geçmiş, bugünvegelecek. EurasianJournal of HealthTechnologyAssessment. 2020;4(1):40-56.
Aslan Doğan B, Gül E. COVID-19, tele-sağlıkvetele-hemşirelik. Journal of HealthSciences/SağlıkBilimleriDergisi. 2021;30(3).
Souza-Junior VD, Mendes IAC, Mazzo A, Godoy S. Application of telenursing in nursingpractice: An integrativeliteratürereview. AppliedNursingResearch. 2016;29:254-260.
Karakul A. Çocukhastalardatelerehabilitasyonvepediatrihemşiresininsorumlulukları. Artuklu International Journal of HealthSciences. 2021;1(1):20-23. doi:10.29228/aijhs.5
Bassi M, Strati MF, Parodi S, Lightwood S, Rebora C, Rizza F, d'Annunzio G, Minuto N, Maghnie M. Patientsatisfaction of telemedicine in pediatricandyoungadulttype 1 diabetespatientsduring COVID-19 pandemic. Front PublicHealth. 2022;10:857561. doi:10.3389/fpubh.2022.857561
Sharma M, Bhawana P, Sharma DK, et al. Telenursing: A boonforhealthcare in India: A scopingreview. PREPRINT (Version 1). ResearchSquare. 2022. doi:10.21203/rs.3.rs-1543563/v1
Marco-Franco JE, Reis-Santos M, Barrachina-Martinez I, Jurewicz A, Camaño-Puig R. Telenursing: Theview of careprofessionals in selected EU countries. A pilot study.Heliyon. 2023;9(6). doi:10.1016/j.heliyon.2023.e16760
Ersoy S, Yıldırım Y, Aykar FŞ, Fadıloğlu Ç. Hemşirelikte inovatif alan: evde bakımda telehemşirelik ve telesağlık. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2015;(4):194-201.
Köstekli S, Çelik S, Karahan E. Cerrahi hastasının taburculuk sonrası tele sağlık yöntemi ile hemşirelik bakımının önemi. Cerrahi Ameliyathane Sterilizasyon Enfeksiyon Kontrol Hemşireliği Dergisi. 2020;1(1):30-38.
Shah AC, Badawy SM. Telemedicine in pediatrics: Systematicreview of randomizedcontrolledtrials. JMIR Pediatr Parent. 2021;4(1). doi:10.2196/22696
Sasangohar F, Davis E, Kash BA, Shah SR. Remote patientmonitoringandtelemedicine in neonatalandpediatricsettings: Scopingliteratürereview. J Med Internet Res. 2018;20(12). doi:10.2196/jmir.9403
Strehle EM, Shabde N. Onehundredyears of telemedicine: Doesthisnewtechnologyhave a place in paediatrics? ArchDis Child. 2006;91(12):956-959. doi:10.1136/adc.2006.099622
Bassi M, Dufour F, Strati MF, Franzone D, Scalas M, Lionetti B, Spacco G, Rizza F, Sburlati P, Casalini E, Parodi S, d'Annunzio G, Minuto N. Advanced hybridclosed-loopusers' satisfaction of telemedicineandtelenursing in pediatricandyoungadulttype 1 diabetes. Front PublicHealth. 2023;11:1249299. doi:10.3389/fpubh.2023.1249299
Badawy SM, Radovic A. Digitalapproachestoremotepediatrichealthcaredeliveryduringthe COVID-19 pandemic: Existingevidenceand a callforfurtherresearch. JMIR Pediatr Parent. 2020;3(1). doi:10.2196/20049
Evans YN, Eisenstein E. Theexpansion of pediatriccarethroughdigitaltechnology.CurrPediatr Rep. 2021;9(4):178-180. doi:10.1007/s40124-021-00250-z
Merih ÖÜYD. Teletıptahemşiredeneyimleri. SD YAZ 2021 Sayfa: 36-37
Greenberg M. A comprehensive model of theprocess of telephone nursing.Journal of Advanced Nursing. 2009;65(12):2621-2629. doi:10.1111/j.1365-2648.2009.05132.x
Çöl M, Baysan C. Kronikhastalıklarve COVID-19. In: HalkSağlığıBakışıyla COVID-19. 1st ed. TürkiyeKlinikleri; 2021:58-64.
Nield M, Hoo GW. Real-time telehealth for COPD self-management using Skype™. COPD: Journal of Chronic Obstructive Pulmonary Disease. 2012;9(6):611-619.
Kirsch SD, Wilson LS, Harkins M, Albin D, Del Beccaro MA. Feasibility of using a pediatric call center as part of a quality improvement effort to prevent hospital read mission. J PediatrNurs. 2015;30(2):333-337. doi:10.1016/j.pedn.2014.08.005
Okutan V. Doğuştankalphastalıklarındaekokardiyografi, elektrokardiyografi, kalpkateterizasyonu/anjiyokardiyografi. TurkiyeKlinikleri Pediatric Cardiology-Special Topics. 2021;2(4):11-17.
Özgüç S, Tanrıverdi D. Tele- psychiatry. J PsyNurs. 2019;10(4):302-308.doi:10.14744/phd.2019.37232
Nordh M, Wahlund T, Jolstedt M, Sahlin H, Bjureberg J, Ahlen J, et al. Therapist-guided internet-delivered cognitive behavioral therapyvs internet-delivered supportive therapy for children and adolescent swith social anxiety disorder: A randomized clinical trial. JAMA Psychiatry. 2021;78(7):705-713. doi:10.1001/jamapsychiatry.2021.0469
KulUçtu A, Özerdoğan N. Emzirme eğitiminde öğrendiğini anlat (teach-back) yönteminin kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2020;23(1):162-168.
Lau Y, Htun TP, Tam WS, Klainin‐Yobas P. Efficacy of e‐technologies in improving breast feeding outcomes among perinatal women: A meta‐analysis. Maternal & Child Nutrition. 2016;12(3):381-401.
Akyolcu N. Ameliyatsonrasıhemşirelikbakımı. In: Aksoy G, Kanan N, Akyolcu N, eds. CerrahiHemşireliği I. İstanbul: Nobel Tıp Yayın; 2017:335-364.
Özkan S, Asar AS. Cerrahi hemşireliğinde tele sağlık uygulamaları. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 2022;38(1):43-48.
Yang JY, Lee H, Zhang Y, Lee JU, Park JH, Yun EK. The effects of tonsillectomy education using smart phone text messages for mother sand children under going tonsillectomy: A randomized controlled trial. Telemed J E Health. 2016;22(11):921-928. doi:10.1089/tmj.2016.0019
Abacı A, Böber E, Büyükgebiz A. Tip 1 diyabet. GüncelPediatri. 2007;5(1):1-10.
Avçin E. Tele-hemşirelikuygulamasının tip 1 diyabetliadölesanlarınmetabolikkontrolü, özyeterliği, yaşamkalitesivekaygıdüzeyineetkisi. EskişehirOsmangaziÜniversitesi, SağlıkBilimleriEnstitüsü, HemşirelikDoktoraTezi.; Yayınyılı: 2020
Leoni, L., Padalino, M., Biffanti, R., Ferretto, S., Vettor, G., Corrado, D., Stellin, G., Milanesi, O., Iliceto, S. Pediatrikpopülasyondakalppiliuzaktanizleme: Gerçekbirçözümmü? KalppiliveKlinikElektrofizyoloji, 2015;38(5):565-71.
Garingo A, Friedlich P, Tesoriero L, Patil S, Jackson P, Seri I. Yenidoğanyoğunbakımünitesindemobilrobotiktelemedikalteknolojisininkullanımı. J Perinatol. 2012;32(1):55-63.
Rowell P, Pincus P, White M, Smith A. Queensland'dapediatrikortopedikcerrahidetelesağlık: 10 yıllıkbirinceleme. ANZ J Surg. 2014;84(12):955-959. doi:10.1111/ans.12753
Dharmar M, Kuppermann N, Romano PS, Yang NH, Nesbitt TS, Phan J, et al. Telemedikaldanışmanlıklarvekırsalacilservislerdeilaçhataları. Pediatri. 2013;132(6):1090-1097. doi:10.1542/peds.2013-1374
McIntosh S, Cirillo D, Wood N, Dozier AM, Alarie C, McConnochie KM. Kentselmahallelerdeakutbakımpediatriktelemedikalhizmetinin hasta değerlendirmesi. Telemed J E Health. 2014;20(12):1121-1126. doi:10.1089/tmj.2014.0032
Boughton CK, Hovorka R. New closed-loop insulin systems.Diabetologia. 2021;64(5):1007-1015. doi:10.1007/s00125-021-05391-w
Hovorka R. Kapalıdevreinsüliniletimi: Tezgahtanklinikuygulamaya. NatRevEndocrinol. 2011;7(7):385-395. doi:10.1038/nrendo.2011.32
Ly TT, Keenan DB, Roy A, Han J, Grosman B, Cantwell M, et al. Tip 1 diyabetliçocuklardaveergenlerdediyabetkampındainsülingeribildirimliorantılı-integral-türevalgoritmasıkullanılarakotomatikgecelikkapalıdöngükontrolü. Diabetes Technol Ther. 2016;18(6):377-384.
Tauschmann M, Allen J, Wilinska M, Thabit H, Stewart Z, Cheng P, et al. Tip 1 diyabetliergenlerdegündüzvegecehibritkapalıdöngüinsülinuygulaması: Serbestyaşayan, rastgeleklinikbirdeneme. DiyabetBakımı. 2016;39(7):1168-1174.
Bal U. Ortam ışığı kullanılarak kalp atış hızı ve oksijen satürasyonunun temassız tahmini. Biomed Opt Express. 2015;6(1):86-97.
Aarts LAM, Jeanne V, Cleary JP, Lieber C, Nelson JS, BambangOetomo S, et al. Yenidoğanyoğunbakımünitesindekamerafotopletismografisinikullanantemassızkalphızıizleme - bir pilot çalışma. Early Hum Dev. 2013;89(12):943-948.
Bal U. Non-contactestimation of heart rate andoxygensaturationusing ambient light. Biomed Opt Express. 2014;6(1):86-97. doi:10.1364/BOE.6.000086
Aydın Kahraman, H.,& Nas, İ (2022). Yapay Zekanın Hemşirelik Bakımına Entegrasyonu. In Hemşirelikte Güncel Araştırmalar (pp. 53-62). Akademisyen Kitabevi.
Ünal AS, Avcı A. Pediatrihemşireliğindeyapayzeka. AkdHemşirelikDergisi. 2024;3(1):36-43.
Yigit D, Acikgoz A. Evaluation of comfort behavior levels of newborn by artificial intelligence techniques. J Perinat Neonatal Nurs. 2023;28(9).
Voss C, Schwartz J, Daniels J, Kline A, Haber N, Washington P, et al. Effect of we arable digital intervention for improving socialization in children with autism spectrum disorder: A randomized clinical trial. JAMA Pediatr. 2019;173(5):446-454.
Ali S, Manaloor R, Ma K, Sivakumar M, Beran T, Scott SD, et al. A randomized trial of robot-baseddistractiontoreducechildren’sdistressandpainduringintravenousinsertion in the emergency department.Canadian Journal of Emergency Medicine. 2021;23:85-93.
Jin M, Kim J. A survey of nurses' need for care robots in children's hospitals: Combining robot-care, game-care, and edu-care. CIN: Computers, Informatics, Nursing. 2020;38(7):349-357.
Zhao Y, Hu J, Gu Y, Wan Y, Liu F, Ye C, et al. Development and implementation of a pediatric nursing-clinical decision support system for hyperthermia: A pre- and post-test. Computers, Informatics, Nursing (CIN). 2021;40(2):131-137.
Yigit D, Acikgoz A. Evaluation of comfort behavior levels of newborn by artificial intelligence techniques. The Journal of Perinatal & Neonatal Nursing. 2024;38(3).
