Program Okuryazarlığı
Özet
Program okuryazarlığı, programlar hakkında bilgi sahibi olma, programları içinde bulunulan şartlara uyarlayabilme, eğitim programlarının temel ögeleri (hedef, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve değerlendirme) ile ilgili temel bilgileri ve bu bilgileri uygulama yetkinliği olarak tanımlanabilir. Bir programın temel ögeleri arasındaki dinamik ilişkiyi anlama, yorumlama, uygulama ve uyarlama ile ilgili olan program okuryazarlığı için iki temel yeterlik; programı anlama ve uygulamadır. Program okuryazarlığı, öğretim programı, programın uygulanması ve uygulamanın değerlendirilmesine uzanan bir süreci ifade eder ve beceri tabanlı bir özelliğe sahiptir. Eğitimcilerin/öğretmenlerin program okuryazarlığı, eğitim sürecinin kalitesini ve başarısını doğrudan etkiler. Program okuryazarlığı, ana dili eğitiminin içeriğini ve uygulama biçimlerini anlamak için de önemli bir beceridir. Eğitimciler, ana dili eğitim programlarının hedeflerini, içeriğini ve yöntemlerini doğru bir şekilde anlayarak, bu programları etkili bir şekilde uygulayabilirler. Bu durum da öğrencilerin dil becerilerini en iyi şekilde geliştirmelerine yardımcı olabilmelerini kolaylaştırır. Program okuryazarı olan öğretmen süreci öğrenci ihtiyaçlarına göre düzenleyebilir. Program okuryazarlığı ve ana dili eğitimi arasındaki ilişki, eğitim sürecinin etkili bir şekilde yürütülmesi için birbirini tamamlayan iki önemli unsurdur. Program okuryazarlığı, ana dili eğitiminin etkililiğini arttırarak, öğrencilerin dil becerilerinin geliştirilmesinde katkı sağlar.
Referanslar
Akyıldız, S. (2020). Öğretim programı okuryazarlığı kavramının kavramsal yönden analizi̇: Bir ölçek geliştirme çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 19(73), 315-332.
Ariav, T. (1988). Growth in teachers’ curriculum knowledge throuhg the process of curriculum analysis. Anual Meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, LA, April 5-9, https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED299234.pdf.
Aslan, S., ve Gürlen, E. (2019). Ortaokul öğretmenlerinin program okuryazarlık düzeyleri. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 171-186.
Bolat, Y. (2017). Eğitim programı okuryazarlığı kavramı ve eğitim programı okuryazarlığı ölçeği. Turkish Studies International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12(18), 121-138.
Bolat, Y. (2021). Eğitim programı okuryazarlığı. Ankara: Pegem Akademi.
Darling-Hammond, L. (2000). Teacher quality and student achievement. Education Policy Analysis Archives, 8, 1.
Demir, C. ve Yapıcı, M. (2007). Ana dili olarak Türkçenin öğretimi ve sorunları. Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 177-192.
Demirel, Ö. (2004). Öğrenme sanatı. Ankara: PegemA Yayınları.
Erdamar, F. T. ve Akpınar, B. (2021). Yönetici perspektifinden sınıf öğretmenlerinin program okuryazarlık becerilerinin analizi. Journal of History School, 52, 1861-1884.
Erdem, C. ve Eğmir, E. (2018). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığı düzeyleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 123-138.
Ertürk, S. (1998). Eğitimde program geliştirme. 10. Baskı. Ankara: Meteksan A.Ş.
Farmer, L. (2019). News literacy and face news curriculum: School librarians perceptions of pedogogical practices. Journal of Media Literacy Education, 11(3), 1-11.
Fer, S. (2015). Öğretim tasarımı. Ankara: Anı Yayıncılık.
Gömleksiz, M. N. ve Erdem, Ş. (2018). Eğitim fakültesi ve PFE programına kayıtlı öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığına ilişkin görüşleri. The Journal of Academic Social Science Studies, 73, 509-529.
Kahramanoğlu, R. (2019). Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığına yönelik yeterlik düzeyleri üzerine bir inceleme. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(65), 827-840.
Karagülle, S., Varki, E. ve Hekimoğlu, E. (2019). An investigation of the concept of program literacy in the context of apllicability and functionality of educational program. Journal of Educational Reflections, 3(2), 85-97.
Kavcar, C., Oğuzkan, F. ve Sever, S. (1995). Türkçe öğretimi. Ankara: Engin Yayınevi.
Keskin, A. ve Korkmaz, H. (2017). Öğretmenlerin “program okuryazarlığı” kavramına yükledikleri anlam. 5. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Kongresi. 26-28 Ekim 2017, Muğla, Türkiye.
Keskin, A. ve Korkmaz, H. (2021). Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığı algı ölçeğinin geliştirilmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 19(2), 857-884.
MEB, (2024a). İlkokul Türkçe dersi öğretim programı (1,2,3 ve 4. sınıflar) Türkiye yüzyılı maarif modeli. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
MEB, (2024b). Ortaokul Türkçe dersi öğretim programı (5, 6, 7 ve 8. sınıflar) Türkiye yüzyılı maarif modeli. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
Northcote, M. ve Lim, C. P. (2009). The state of pre-service teacher education ı̇n the Asia-Pasific region. In C. P. Lim, K. Cock, G. Lock ve C. Brook (Eds.), Innovative pratices ı̇n pre-service teacher education: An Asia-Pasific perspevtice (p. 23-28). Nederlands: Sense Publishers.
Nsibande, R. N. ve Modiba, M. M. (2012). ‘I just do as expected’. Teachers’ implementation of continuous assessment and challenges to curriculum literacy. Research Papers in Education, 27(5), 629-645.
Ogar, O. E. ve Awhen, F. (2015). Teachers perceived problems of curriculum implementation in tertiary institutions in cross river state of Nigeria. Journal of Education and Practice, 6(19), 145-151.
Oliva, P. F. (2009). Developing the curriculum, Boston: Ally and Bacon.
Ornstein, A. C. ve Hunkins, F. P. (2017). Curriculum: Foundations, principles and ıssues. Vivar: Pearson Education.
Park, R. (2008). Justifying curriculum decisions, In: J. R. Martin (Ed.), Readings in the philosophy of education: A study of curriculum. Boston: Allyn and Bacon.
Pinar, W. F., Reynolds, W. M., Slattery, P. ve Taubman, P. M. (1995). Understanding curriculum: An introduction to the study of historical and contemporary curriculum discourses. New York: Peter Lang.
Sarıca, R. (2020). Öğretmenlerin eğitim programı okuryazarlıkları üzerine bir çalışma. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(1), 132-170.
Senemoğlu, N. (2009). Gelişim öğrenme ve öğretim kuramdan uygulamaya. Ankara: Pegem Akademi.
Tan, Ş. (2005). Öğretimi planlama ve değerlendirme. Ankara: Pegem Akademi.
Thornton, S. J. (2005). Teaching social studies that matters:Curriculum for active learning. New York, NY: Teachers College Press.
Varış, F. (1997). Eğitimde program geliştirme. 7. Baskı. Ankara: Alkım Yayıncılık.
Yakar, A. (2016). Geleceğin eğitimi üzerine program ve tasarım modeli önerileri: Yaşamsal eğitim programları ve yaşamsal öğretim tasarımları. Muğla Sıtkı Kocaman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 1-15.
Yar Yıldırım, V. ve Dursun, F. (2019). Okul yöneticileri öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ölçeğinin geliştirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2), 705-750.
Referanslar
Akyıldız, S. (2020). Öğretim programı okuryazarlığı kavramının kavramsal yönden analizi̇: Bir ölçek geliştirme çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 19(73), 315-332.
Ariav, T. (1988). Growth in teachers’ curriculum knowledge throuhg the process of curriculum analysis. Anual Meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, LA, April 5-9, https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED299234.pdf.
Aslan, S., ve Gürlen, E. (2019). Ortaokul öğretmenlerinin program okuryazarlık düzeyleri. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 171-186.
Bolat, Y. (2017). Eğitim programı okuryazarlığı kavramı ve eğitim programı okuryazarlığı ölçeği. Turkish Studies International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12(18), 121-138.
Bolat, Y. (2021). Eğitim programı okuryazarlığı. Ankara: Pegem Akademi.
Darling-Hammond, L. (2000). Teacher quality and student achievement. Education Policy Analysis Archives, 8, 1.
Demir, C. ve Yapıcı, M. (2007). Ana dili olarak Türkçenin öğretimi ve sorunları. Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 177-192.
Demirel, Ö. (2004). Öğrenme sanatı. Ankara: PegemA Yayınları.
Erdamar, F. T. ve Akpınar, B. (2021). Yönetici perspektifinden sınıf öğretmenlerinin program okuryazarlık becerilerinin analizi. Journal of History School, 52, 1861-1884.
Erdem, C. ve Eğmir, E. (2018). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığı düzeyleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20(2), 123-138.
Ertürk, S. (1998). Eğitimde program geliştirme. 10. Baskı. Ankara: Meteksan A.Ş.
Farmer, L. (2019). News literacy and face news curriculum: School librarians perceptions of pedogogical practices. Journal of Media Literacy Education, 11(3), 1-11.
Fer, S. (2015). Öğretim tasarımı. Ankara: Anı Yayıncılık.
Gömleksiz, M. N. ve Erdem, Ş. (2018). Eğitim fakültesi ve PFE programına kayıtlı öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığına ilişkin görüşleri. The Journal of Academic Social Science Studies, 73, 509-529.
Kahramanoğlu, R. (2019). Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığına yönelik yeterlik düzeyleri üzerine bir inceleme. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(65), 827-840.
Karagülle, S., Varki, E. ve Hekimoğlu, E. (2019). An investigation of the concept of program literacy in the context of apllicability and functionality of educational program. Journal of Educational Reflections, 3(2), 85-97.
Kavcar, C., Oğuzkan, F. ve Sever, S. (1995). Türkçe öğretimi. Ankara: Engin Yayınevi.
Keskin, A. ve Korkmaz, H. (2017). Öğretmenlerin “program okuryazarlığı” kavramına yükledikleri anlam. 5. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Kongresi. 26-28 Ekim 2017, Muğla, Türkiye.
Keskin, A. ve Korkmaz, H. (2021). Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığı algı ölçeğinin geliştirilmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 19(2), 857-884.
MEB, (2024a). İlkokul Türkçe dersi öğretim programı (1,2,3 ve 4. sınıflar) Türkiye yüzyılı maarif modeli. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
MEB, (2024b). Ortaokul Türkçe dersi öğretim programı (5, 6, 7 ve 8. sınıflar) Türkiye yüzyılı maarif modeli. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
Northcote, M. ve Lim, C. P. (2009). The state of pre-service teacher education ı̇n the Asia-Pasific region. In C. P. Lim, K. Cock, G. Lock ve C. Brook (Eds.), Innovative pratices ı̇n pre-service teacher education: An Asia-Pasific perspevtice (p. 23-28). Nederlands: Sense Publishers.
Nsibande, R. N. ve Modiba, M. M. (2012). ‘I just do as expected’. Teachers’ implementation of continuous assessment and challenges to curriculum literacy. Research Papers in Education, 27(5), 629-645.
Ogar, O. E. ve Awhen, F. (2015). Teachers perceived problems of curriculum implementation in tertiary institutions in cross river state of Nigeria. Journal of Education and Practice, 6(19), 145-151.
Oliva, P. F. (2009). Developing the curriculum, Boston: Ally and Bacon.
Ornstein, A. C. ve Hunkins, F. P. (2017). Curriculum: Foundations, principles and ıssues. Vivar: Pearson Education.
Park, R. (2008). Justifying curriculum decisions, In: J. R. Martin (Ed.), Readings in the philosophy of education: A study of curriculum. Boston: Allyn and Bacon.
Pinar, W. F., Reynolds, W. M., Slattery, P. ve Taubman, P. M. (1995). Understanding curriculum: An introduction to the study of historical and contemporary curriculum discourses. New York: Peter Lang.
Sarıca, R. (2020). Öğretmenlerin eğitim programı okuryazarlıkları üzerine bir çalışma. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(1), 132-170.
Senemoğlu, N. (2009). Gelişim öğrenme ve öğretim kuramdan uygulamaya. Ankara: Pegem Akademi.
Tan, Ş. (2005). Öğretimi planlama ve değerlendirme. Ankara: Pegem Akademi.
Thornton, S. J. (2005). Teaching social studies that matters:Curriculum for active learning. New York, NY: Teachers College Press.
Varış, F. (1997). Eğitimde program geliştirme. 7. Baskı. Ankara: Alkım Yayıncılık.
Yakar, A. (2016). Geleceğin eğitimi üzerine program ve tasarım modeli önerileri: Yaşamsal eğitim programları ve yaşamsal öğretim tasarımları. Muğla Sıtkı Kocaman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 1-15.
Yar Yıldırım, V. ve Dursun, F. (2019). Okul yöneticileri öğretim programı okuryazarlık düzeyleri ölçeğinin geliştirilmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2), 705-750.
