Sağlık Hizmeti İlişkili Enfeksiyonlar
Özet
Daha önce hastane enfeksiyonları olarak da bilinen sağlık hizmetiyle ilişkili enfeksiyonlar(SHİE), bir hastaneye veya diğer bir sağlık kuruluşlarına yatırılan hastaları etkiler. Bu enfeksiyonlar, kabul sırasında mevcut veya kuluçka döneminde değildir. Hastaların taburcu olduktan sonra hastanede veya tesiste edindikleri enfeksiyonlar da dahildir. Sağlık hizmetiyle ilişkili enfeksiyonlar önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. En sık görülen SHİE’lar arasında cerrahi bölge enfeksiyonları, idrar yolu enfeksiyonları (İYE), kan dolaşımı enfeksiyonları, hastane kaynaklı pnömoni ve cihazla ilişkili enfeksiyonlar bulunur. Bakteriler, virüsler, mantarlar ve parazitler sağlık hizmetiyle ilişkili enfeksiyonların kaynakları olarak bilinir ancak bakteriyel etkenler bu enfeksiyonların en yaygın nedenleridir, örneğin Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii, Pseudomonas aeruginosa ve enterokoklar. Diyabet, böbrek yetmezliği veya kanser gibi altta yatan durumların varlığı; uzun süreli hastanede kalışlar; invaziv veya cerrahi prosedürler; tıbbi cihazların, damar içi kateterlerin veya yapay eklemlerin takılması; ve antimikrobiyal dirence yol açabilen önceki antimikrobiyal tedavi, sağlık hizmetiyle ilişkili enfeksiyonların gelişmesi için bazı risk faktörleridir. Bu nedenle, SHİE’lerin gözetimi için sistemlere sahip olmak, enfeksiyon oranlarını izlemek, eğilimleri belirlemek, gelecekteki enfeksiyonları önlemek için müdahaleler uygulamak ve bu sonuçları yayınlamak, bu eylemlerin farklı ülkelerde değerlendirilmesine yardımcı olur.
Healthcare-associated infections, previously known as hospital infections, are infections that affect patients admitted to a hospital or other health-care facility. These infections do not exist or incubating at the time of admission. They also include infections acquired by patients in the hospital or facility that develop after discharge. Healthcare-associated infections are a significant cause of morbidity and mortality in hospital settings. The most common types of healthcare-associated infections include surgical site infections, urinary tract infections, bloodstream infections, hospital-acquired pneumonia and device-associated infection. Bacteria, viruses, fungi and parasites are known as sources of healthcare-associated infections but bacterial agents are the most frequent causes of these infections, for example Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae, Acinetobacter baumannii, Pseudomonas aeruginosa and enterococci. The presence of underlying conditions, such as diabetes, renal failure, or cancers; prolonged hospital stays; invasive or surgical procedures; the insertion of medical devices, intravenous tubing, or artificial joints; and previous antimicrobial therapy, which may result in antimicrobial resistance, are some of the risk factors for developing HAIs. There are several risk factors for acquiring healthcare-associated infections such as the presence of underlying conditions e.g. diabetes, renal failure, malignancies; long hospital admissions; surgical or invasive procedures; the insertion of medical devices, intravenous tubing or artificial joints and the receipt of prior antimicrobial therapy, which may lead to antimicrobial resistance. Therefore having systems in place for the surveillance of healthcare-associated infections, monitoring infection rates, identifying trends, adopting interventions to avoid future infections and publishing those results helps evaluate those actions in different countries.
Referanslar
Türkiye Sağlık Hizmeti İle İlişkili Enfeksiyonları Önleme ve Kontrol Programı 2019 – 2024. (09/08/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyari db/Dokumanlar/Rehberler/SHIE_PROGRAMI.pdfadresinden ulaşılmıştır)
Ulusal Sağlık Hizmeti İlişkili Enfeksiyonlar Sürveyans Tanı Rehberi (Eylül 2024). (06/10/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyaridb/Dokumanlar/Rehberler/Ulusal_Saglik_Hizmeti_ile_Iliskili_Enfeksiyonlar_Surveyans_Tani_Rehberi_2024.pdf. adresinden ulaşılmıştır)
Global Report on Infection Prevention and Control. Available from: https://www.who.int/ publications/i/ item/9789240051164 .html. (Accessed 08th June 2024).
Haque M, Sartelli M, McKimm J, et al. Health care-associated infections - an overview. Infection and drug resistance. 2018;11:2321-2333. doi:10.2147/IDR.S177247
2023 Etken Dağılım ve Antibiyotik Direnç Özet Raporu. (06/10/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyari-db/Dokumanlar/Raporlar/USHIESA_OZET_RAPOR_2023_03.07.2024.pdf.adresinden ulaşılmıştır)
Resmi gazete (2005) Yataklı Tedavi Kurumları Enfeksiyon Kontrol Yönetmeliği. 11.08.2005/25903.(08/06/2024tarihinde https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/ htm 20050811-6.htm. adresinden ulaşılmıştır)
WHO guidelines on hand hygiene in health care. Available from: https:// https://www.who.int/publications/i/item/9789241597906. (Accessed 08th July 2024).
Fernando SA, Gray TJ, Gottlieb T. Healthcare-acquired infections: prevention strategies. Internal medicine journal. 2017;47(12):1341-1351. doi:10.1111/imj.13642
Centers for Disease Control and Prevention. Guidelines for Environmental Infection Control in Health-Care Facilities: Recommendations of CDC and the Healthcare Infection Control Practices Advisory Committee (HICPAC). Available from: http://www.cdc.gov/hicpac/pdf/guidelines/eic in Hcf 2019.pdf. (Accessed 07th June 2024).
Usluer G, Esen Ş, Dokuzoğuz B,ve ark. İzolasyon önlemleri kılavuzu. Hastane İnfeksiyonları Dergisi. 2006; 10: Ek 2. 5-28.
Referanslar
Türkiye Sağlık Hizmeti İle İlişkili Enfeksiyonları Önleme ve Kontrol Programı 2019 – 2024. (09/08/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyari db/Dokumanlar/Rehberler/SHIE_PROGRAMI.pdfadresinden ulaşılmıştır)
Ulusal Sağlık Hizmeti İlişkili Enfeksiyonlar Sürveyans Tanı Rehberi (Eylül 2024). (06/10/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyaridb/Dokumanlar/Rehberler/Ulusal_Saglik_Hizmeti_ile_Iliskili_Enfeksiyonlar_Surveyans_Tani_Rehberi_2024.pdf. adresinden ulaşılmıştır)
Global Report on Infection Prevention and Control. Available from: https://www.who.int/ publications/i/ item/9789240051164 .html. (Accessed 08th June 2024).
Haque M, Sartelli M, McKimm J, et al. Health care-associated infections - an overview. Infection and drug resistance. 2018;11:2321-2333. doi:10.2147/IDR.S177247
2023 Etken Dağılım ve Antibiyotik Direnç Özet Raporu. (06/10/2024 tarihinde https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/bulasici-hastaliklar-ve-erken-uyari-db/Dokumanlar/Raporlar/USHIESA_OZET_RAPOR_2023_03.07.2024.pdf.adresinden ulaşılmıştır)
Resmi gazete (2005) Yataklı Tedavi Kurumları Enfeksiyon Kontrol Yönetmeliği. 11.08.2005/25903.(08/06/2024tarihinde https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/ htm 20050811-6.htm. adresinden ulaşılmıştır)
WHO guidelines on hand hygiene in health care. Available from: https:// https://www.who.int/publications/i/item/9789241597906. (Accessed 08th July 2024).
Fernando SA, Gray TJ, Gottlieb T. Healthcare-acquired infections: prevention strategies. Internal medicine journal. 2017;47(12):1341-1351. doi:10.1111/imj.13642
Centers for Disease Control and Prevention. Guidelines for Environmental Infection Control in Health-Care Facilities: Recommendations of CDC and the Healthcare Infection Control Practices Advisory Committee (HICPAC). Available from: http://www.cdc.gov/hicpac/pdf/guidelines/eic in Hcf 2019.pdf. (Accessed 07th June 2024).
Usluer G, Esen Ş, Dokuzoğuz B,ve ark. İzolasyon önlemleri kılavuzu. Hastane İnfeksiyonları Dergisi. 2006; 10: Ek 2. 5-28.