Sağlıklı Yenidoğanın Bakımı
Özet
Yenidoğan ekstrauterin yaşamın ilk süreçlerinde vücut fonksiyonlarını stabilize etmek için çabalar. Sağlıklı bir yenidoğanın temel bakım gereksinimlerinin güvenilir bilgilerle karşılanması büyük önem taşır. Bu bakım gereksinimlerinden biri de yenidoğanın hijyenik bakımıdır. Literatürde ebeveynlerin yenidoğanın bakım ihtiyaçlarını karşılarken yanlış ya da eksik bilgilerle uygulama yaptıkları belirlenmiştir. Oysa hassas popülasyon içinde yer alan her yenidoğanın doğumdan itibaren özel bakıma ihtiyacı vardır. Bu bakım ihtiyacı, yenidoğanın fizyolojik ve psikolojik gereksinimlerini içermektedir. Yenidoğanın gereksinimlerinin yetersiz ve bilinçsiz verilen bakım yenidoğanda sepsise neden olabilir. Sepsis sonucu yenidoğan ölümleri meydana gelebilir. Yenidoğan döneminde yaşanan ölümler çocukluk döneminde yaşanan ölümlerin neredeyse yarısını oluşturmaktadır. Bu nedenle yenidoğanın enfeksiyonlardan korunması, kaliteli temel hijyenik bakım gereksinimlerinin karşılanması, mortalite ve morbitite oranlarının düşürülmesi açısından önemlidir.
Referanslar
Newborn Mortality. World Health Organization. 2022 Erişim Adresi: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/levels-and-trends-in-child-mortality-report-2021
Toksöz F. Sağlıklı Yenidoğanın Doğum Sonrası Temel Hijyenik Bakım Gereksinimleri. Hitit Med J. 2023;5(2):117–21.
Hockenberry M, Wilson D, Rodgers C. Wong’s Essentials of Pediatric Nursing. 11th ed. Elsevier; 2021.
WHO Recommendations on Newborn Health Guidelines Approved by the Review Committee. World Health Organization. 2017.
Hamilton P. ABC of labour care: Care of the newborn in the delivery room. BMJ Br Med J. 1999 May 5;318(7195):1403.
Marshall S, Lang AM, Perez M, Saugstad OD. Delivery room handling of the newborn. J Perinat Med. 2019 Dec 18;48(1):1–10.
Oygür N, Önal E, Zenciroğlu A. Doğum Salonu Yönetimi Rehberi. Türk Neonatoloji Derneği Tanı ve Tedavi Rehberleri. 2021.
The Apgar Score. Obstet Gynecol. 2015;126(4):E52–5.
Fernandes JD, Machado MCR, de Oliveira ZNP. Prevenção e cuidados com a pele da criança e do recém-nascido. An Bras Dermatol. 2011 Jan;86(1):102–10.
Trotter S. Neonatal skincare: why change is vital. RCM Midwives. 2006;9(4):134–8.
Schachner L et al. The Importance of Skincare for Neonates and Infants: An Algorithm. J Drugs Dermatology. 2021;20(11):1195–205.
Zencirlioğlu A, Özbaş S, Okumuş N, Gündüz R, Onat N, Aydın Ş. Temel Yenidoğan Bakımı. TC Sağlık Bakanlığı. 2015.
Warren S, Midodzi WK, Allwood Newhook LA, Murphy P, Twells L. Effects of Delayed Newborn Bathing on Breastfeeding, Hypothermia, and Hypoglycemia. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2020 Mar 1;49(2):181–9.
Jullien S. Vitamin K prophylaxis in newborns. BMC Pediatr. 2021 Sep 1;21(1):1–7.
Franco S, Hammerschlag MR. Neonatal ocular prophylaxis in the United States: is it still necessary? Expert Rev Anti Infect Ther. 2023;21(5):503–11.
WHO. Preventing Perinatal Hepatitis B Virus Transmission: A Guide for Introducing and Strengthening Hepatitis B Birth Dose Vaccination. 2015.
Acunaş B, Baş AY, Uslu S. Yüksek Riskli Bebek İzlem Rehberi. Türk Neonatoloji Derneği Tanı ve Tedavi Rehb. 2018;
Stuebe A, Auguste T, Gulati M. ACOG COMMITTEE OPINION Optimizing Postpartum Care. Obstet Gynecol. 2018 May 1;131(5):E140–50.
Breastfeeding. World Health Organization. Erişim Adresi: https://www.who.int/health-topics/breastfeeding#tab=tab_1
Infant and Children’s Oral Health - Birth to 5 years of age. Erişim Adresi:https://www.health.ny.gov/prevention/dental/birth_oral_health.htm
Infancy 0 – 11 Months Bright Futures Oral Health Pocket Guide. Erişim Adresi: https://www.mchoralhealth.org/pocket/3-infancy-01.php
Johnson E, Hunt R. Infant skin care: Updates and recommendations. Curr Opin Pediatr. 2019 Aug 1;31(4):476–81.
Blume-Peytavi U, Lavender T, Jenerowicz D, Ryumina I, Stalder JF, Torrelo A, et al. Recommendations from a European Roundtable Meeting on Best Practice Healthy Infant Skin Care. Pediatr Dermatol. 2016 May 1;33(3):311–21.
Çakşak A, Yildiz D, Fidanci BE, Çalik B. Evidence Based Practices in Umbilical Cord Care. Eurasian JHS. 2019;2(1):20–6.
Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2021. TC Sağlık Bakanlığı. 2021. Erişim Adresi: https://www.saglik.gov.tr/Eklenti/45316/0/siy2021-turkcepdf.pdf
Çalışır H, Güler F. Riskli Yenidoğanların Cilt Bakımında Kanıta Dayalı Uygulamalar. Turkiye Klin J Nurs Sc. 2011;3(2):100–10.
Leiva-Salinas M, Francés L, Silvestre JF. Update on allergic contact dermatitis due to methylchloroisothiazolinone / methylisothiazolinone and methylisothiazolinone. Actas Dermosifiliogr. 2014 Nov;105(9):840–6.
Hayden GF, Sproul GT. Baby Powder Use in Infant Skin Care. 1984 Mar 1;23(3):163–5.
Matina F, Collura M, Maggio MC, Vitulo P, Lo Piparo C, Corsello G. Inhaled Surfactant in the treatment of accidental Talc Powder inhalation: a new case report. Ital J Pediatr. 2011;37(1):47.
Mannan K, Chow P, Lissauer T, Godambe S. Mistaken identity of skin cleansing solution leading to extensive chemical burns in an extremely preterm infant. Acta Pædiatrica. 2007 Oct 1;96(10):1536–7.
Proksch E. pH in nature, humans and skin. J Dermatol. 2018 Sep 1;45(9):1044–52.
Ludmann P. Seborrheic dermatitis: Overview. American Academy of Dermatology Association. 2022. Erişim Adresi: https://www.aad.org/public/diseases/a-z/seborrheic-dermatitis-overview
Ness MJ, Davis DMR, Carey WA. Neonatal skin care: a concise review. Int J Dermatol. 2013 Jan 1;52(1):14–22.
Counts JL, Helmes CT, Kenneally D, Otts DR. Modern Disposable Diaper Construction: Innovations in Performance Help Maintain Healthy Diapered Skin. Clin Pediatr (Phila). 2014;53(9 suppl).
Genişletilmiş Bağışıklama Programı Genelgesi. TC Sağlık Bakanlığı. 2008. Erişim Adresi: https://www.saglik.gov.tr/TR,11080/genisletilmis-bagisiklama-programi-genelgesi.html
Theo LO, Drake E. Rooming-In: Creating a Better Experience. J Perinat Educ. 2017;26(2):79.
Jones R, Jones L, Feary AM. The Effects of Single-Family Rooms on Parenting Behavior and Maternal Psychological Factors. J Obstet Gynecol neonatal Nurs JOGNN. 2016 May 1;45(3):359–70.
Yıldız D, Güleşen A. Erken Postpartum Dönemde Anne Bebek Bağlanmasının Kanıta Dayalı Uygulamalar ile İncelenmesi. TAF Prev Med Bull. 2013;12(2):177–82.
Referanslar
Newborn Mortality. World Health Organization. 2022 Erişim Adresi: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/levels-and-trends-in-child-mortality-report-2021
Toksöz F. Sağlıklı Yenidoğanın Doğum Sonrası Temel Hijyenik Bakım Gereksinimleri. Hitit Med J. 2023;5(2):117–21.
Hockenberry M, Wilson D, Rodgers C. Wong’s Essentials of Pediatric Nursing. 11th ed. Elsevier; 2021.
WHO Recommendations on Newborn Health Guidelines Approved by the Review Committee. World Health Organization. 2017.
Hamilton P. ABC of labour care: Care of the newborn in the delivery room. BMJ Br Med J. 1999 May 5;318(7195):1403.
Marshall S, Lang AM, Perez M, Saugstad OD. Delivery room handling of the newborn. J Perinat Med. 2019 Dec 18;48(1):1–10.
Oygür N, Önal E, Zenciroğlu A. Doğum Salonu Yönetimi Rehberi. Türk Neonatoloji Derneği Tanı ve Tedavi Rehberleri. 2021.
The Apgar Score. Obstet Gynecol. 2015;126(4):E52–5.
Fernandes JD, Machado MCR, de Oliveira ZNP. Prevenção e cuidados com a pele da criança e do recém-nascido. An Bras Dermatol. 2011 Jan;86(1):102–10.
Trotter S. Neonatal skincare: why change is vital. RCM Midwives. 2006;9(4):134–8.
Schachner L et al. The Importance of Skincare for Neonates and Infants: An Algorithm. J Drugs Dermatology. 2021;20(11):1195–205.
Zencirlioğlu A, Özbaş S, Okumuş N, Gündüz R, Onat N, Aydın Ş. Temel Yenidoğan Bakımı. TC Sağlık Bakanlığı. 2015.
Warren S, Midodzi WK, Allwood Newhook LA, Murphy P, Twells L. Effects of Delayed Newborn Bathing on Breastfeeding, Hypothermia, and Hypoglycemia. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2020 Mar 1;49(2):181–9.
Jullien S. Vitamin K prophylaxis in newborns. BMC Pediatr. 2021 Sep 1;21(1):1–7.
Franco S, Hammerschlag MR. Neonatal ocular prophylaxis in the United States: is it still necessary? Expert Rev Anti Infect Ther. 2023;21(5):503–11.
WHO. Preventing Perinatal Hepatitis B Virus Transmission: A Guide for Introducing and Strengthening Hepatitis B Birth Dose Vaccination. 2015.
Acunaş B, Baş AY, Uslu S. Yüksek Riskli Bebek İzlem Rehberi. Türk Neonatoloji Derneği Tanı ve Tedavi Rehb. 2018;
Stuebe A, Auguste T, Gulati M. ACOG COMMITTEE OPINION Optimizing Postpartum Care. Obstet Gynecol. 2018 May 1;131(5):E140–50.
Breastfeeding. World Health Organization. Erişim Adresi: https://www.who.int/health-topics/breastfeeding#tab=tab_1
Infant and Children’s Oral Health - Birth to 5 years of age. Erişim Adresi:https://www.health.ny.gov/prevention/dental/birth_oral_health.htm
Infancy 0 – 11 Months Bright Futures Oral Health Pocket Guide. Erişim Adresi: https://www.mchoralhealth.org/pocket/3-infancy-01.php
Johnson E, Hunt R. Infant skin care: Updates and recommendations. Curr Opin Pediatr. 2019 Aug 1;31(4):476–81.
Blume-Peytavi U, Lavender T, Jenerowicz D, Ryumina I, Stalder JF, Torrelo A, et al. Recommendations from a European Roundtable Meeting on Best Practice Healthy Infant Skin Care. Pediatr Dermatol. 2016 May 1;33(3):311–21.
Çakşak A, Yildiz D, Fidanci BE, Çalik B. Evidence Based Practices in Umbilical Cord Care. Eurasian JHS. 2019;2(1):20–6.
Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2021. TC Sağlık Bakanlığı. 2021. Erişim Adresi: https://www.saglik.gov.tr/Eklenti/45316/0/siy2021-turkcepdf.pdf
Çalışır H, Güler F. Riskli Yenidoğanların Cilt Bakımında Kanıta Dayalı Uygulamalar. Turkiye Klin J Nurs Sc. 2011;3(2):100–10.
Leiva-Salinas M, Francés L, Silvestre JF. Update on allergic contact dermatitis due to methylchloroisothiazolinone / methylisothiazolinone and methylisothiazolinone. Actas Dermosifiliogr. 2014 Nov;105(9):840–6.
Hayden GF, Sproul GT. Baby Powder Use in Infant Skin Care. 1984 Mar 1;23(3):163–5.
Matina F, Collura M, Maggio MC, Vitulo P, Lo Piparo C, Corsello G. Inhaled Surfactant in the treatment of accidental Talc Powder inhalation: a new case report. Ital J Pediatr. 2011;37(1):47.
Mannan K, Chow P, Lissauer T, Godambe S. Mistaken identity of skin cleansing solution leading to extensive chemical burns in an extremely preterm infant. Acta Pædiatrica. 2007 Oct 1;96(10):1536–7.
Proksch E. pH in nature, humans and skin. J Dermatol. 2018 Sep 1;45(9):1044–52.
Ludmann P. Seborrheic dermatitis: Overview. American Academy of Dermatology Association. 2022. Erişim Adresi: https://www.aad.org/public/diseases/a-z/seborrheic-dermatitis-overview
Ness MJ, Davis DMR, Carey WA. Neonatal skin care: a concise review. Int J Dermatol. 2013 Jan 1;52(1):14–22.
Counts JL, Helmes CT, Kenneally D, Otts DR. Modern Disposable Diaper Construction: Innovations in Performance Help Maintain Healthy Diapered Skin. Clin Pediatr (Phila). 2014;53(9 suppl).
Genişletilmiş Bağışıklama Programı Genelgesi. TC Sağlık Bakanlığı. 2008. Erişim Adresi: https://www.saglik.gov.tr/TR,11080/genisletilmis-bagisiklama-programi-genelgesi.html
Theo LO, Drake E. Rooming-In: Creating a Better Experience. J Perinat Educ. 2017;26(2):79.
Jones R, Jones L, Feary AM. The Effects of Single-Family Rooms on Parenting Behavior and Maternal Psychological Factors. J Obstet Gynecol neonatal Nurs JOGNN. 2016 May 1;45(3):359–70.
Yıldız D, Güleşen A. Erken Postpartum Dönemde Anne Bebek Bağlanmasının Kanıta Dayalı Uygulamalar ile İncelenmesi. TAF Prev Med Bull. 2013;12(2):177–82.