Sigara ve Spor

Adatia A., Wahab M., Shahid I., Moinuddin A., Killian K. J., Imran Satia I., (2021), 30.000 denekten oluşan retrospektif bir kohortta sigara dumanına maruz kalmanın akciğer fizyolojisi, kas gücü ve egzersiz kapasitesi üzerindeki etkileri, 16(6), doi: 10.1371/journal.pone.0250957

Bao K., Zheng K., Zhou X. , Chen B., He Z., Zhu D., (2024), Nikotin yoksunluğunun nikotin bağımlılarında egzersizle ilişkili fiziksel yetenek ve spor performansı üzerindeki etkileri: sistematik bir inceleme ve meta-analiz, J Int Soc Sports Nutr., 21(1), 230- 238, doi: 10.1080/15502783.2024.2302383

Baronu JA., (1996), Nikotinin ve sigara içmenin faydalı etkileri: gerçek, olası ve sahte, Br Med Boğa, 52(1), 58-73, DOI: 10.1093/oxfordjournals.bmb.a011533

Bartik P., Şagát P., Pyšná J., Pyšny L., Suchı J., Trubák Z., Petru D., (2023), Sağlıklı Sigara İçmeyen Sporcularda Yüksek Nikotin Dozunun Maksimum Anaerobik Performans ve Algılanan Ağrı Üzerindeki Etkisi: Çapraz Pilot Çalışma, Uluslararası J. Çevre Araştırması. Halk Sağlığı, 20 (2), 1009; https://doi.org/10.3390/ijerph20021009

Batı R., (2017), Tütün içimi: Sağlık etkisi, yaygınlık, ilişkiler ve müdahaleler, Psikolojik Sağlık., 32(8), 1018–1036., doi: 10.1080/08870446.2017.1325890)

Benowitz N., L., (2010), Nikotin Bağımlılığı, N Engl J. Med., 362(24): 2295–2303, doi: 10.1056/NEJMra0809890

Chaabane Z., Murlasits Z., Mahfoud Z., Goebel R., (2016), Katar'daki Profesyonel Sporcular Arasında Tütün Kullanımı ve Sağlık Etkileri, Can Respir Dergisi, 2684090, doi: 10.1155/2016/2684090).

Chiang Y. F. H., Lee Y. W., Lam F., Liao C. C., Chang C. C., Lin C. S., (2023), Sigara içmek postoperatif yara komplikasyonları riskini artırır: Eğilim puanı eşleştirilmiş kohort çalışması, Int Wound J., 20(2), 391–402, doi: 10.1111/iwj.13887

Çınar N., Topal S., Altınkaynak S., (2015), Gebelikte Sigara Kullanımı ve Pasif İçiciliğin Fetüs ve Yenidoğan Sağlığı Üzerine Etkileri, Dergi Park, Cilt: 1 Sayı: 2, p: 52- 57, doi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/johr/issue/10026/123723

Dani J. A., Balfour D. JK., (2011), Tütün Kullanımı ve Nikotin Bağımlılığına İlişkin Tarihsel ve Güncel Perspektif, Trendler Neurosci., 34(7): 383–392., doi: 10.1016/j.tins.2011.05.001

Das S K., (2003), Sigara içmenin sağlığa zararlı etkileri. Moleküler ve hücresel biyokimya, 253; 159- 165.

Dilyara Y G, Mieke A D, Eva CC, Geertjan W, Emiel W., (2007), Sigaranın sistemik etkileri. Chest, 131(7): 1557-1566, DOI: 10.1378/chest.06-2179

Donahue R P, Zimmet P, Bean J A, Decourten M, Donahue D B A, Collier G, Goldberg R B, Prineas R J, Skyler J, Schneiderman N., (1999), Çok ırklı bir nüfusta serum leptin düzeyleriyle ilişkili sigara kullanımı, alkol kullanımı ve fiziksel aktivite. Annual epidemiology, 9(2): 108-113., doi: https://doi.org/10.1016/S1047-2797(98)00037-4

Dugral E., Balkancı D., Sigara içmenin ve fiziksel egzersizin üniversite öğrencilerinde solunum fonksiyon testi sonuçlarına etkileri, (2019), Tıp, 98(32), DOI: 10.1097/MD.0000000000016596).

Fagerström K., (2014), Nikotin: Farmakoloji, Toksisite ve Terapötik Kullanım, Sigarayı Bırakma Dergisi, Cilt 9 Sayı 2, S: 53- 59, DOİ: https://doi.org/10.1017/jsc.2014.27.

Freiman A, Kuş G, Metelitsa A I, Barankin B, Lauzon G J., (2004), Sigaranın kutanöz etkileri. Kutanöz tıp ve cerrahi dergisi, 8, 415 – 423, doi: 10.1007/s10227-005-0020-8.

Genç S. E., Henderson C. A., Couperus K. S., (2020), Elektronik Nikotin Dağıtım Sistemlerinin Sporcular Üzerindeki Etkileri, Güncel Spor Hekimliği Raporları, 19(4), 146-150, DOI: 10.1249/JSR.0000000000000705.

Heydari G, Hosseini M, Yousefifard M, Asady H, Baikpour M, Barat A., (2015), Sağlıklı yetişkinlerde sigara ve fiziksel aktivite, Tanaffos, 14 (4), 238-245, PMID: 27114725, PMCID: PMC4841990.

Johnston R., Doma K., Crowe M., (2018), Nikotinsiz bireylerde nikotinin egzersiz performansı ve fizyolojik tepkiler üzerindeki etkileri: sistematik bir inceleme, Klinik Fizyolojik Fonksiyon Görüntüleme, 38(4), 527-538, DOI: 10.1111/cpf.12443.

Kampion J., Checinski K., Hemşire J., McNeill A., (2008), Ruhsal hastalığı olan kişilerde sigara kullanımı ve dumansız ruh sağlığı hizmetlerinin faydaları, Psikiyatrik Tedavide Gelişmeler, Cilt 14, Sayı 3, s. 217 – 228, DOI: https://doi.org/10.1192/apt.bp.108.005710

Kasper M. A, Yakın G., (2020), Elit sporda oral nikotin kullanımına ilişkin uygulayıcı gözlemleri: Snus içersen kaybedersin, Avrupa Spor Bilimleri Dergisi, 21(4), DOI: 10.1080/17461391.2020.1859621)

Klein H., Sterk C. E., Elifson K. W., (2014), Duman ve Aynalar: Mevcut Sigara İçicileri Arasında Sürekli Tütün Kullanımının Algılanan Faydaları, Sağlık Psikolojisi Araştırması, 26, 2(2), 1519, doi:10.4081/hpr.2014.1519

Marclay F., Grata E., Perrenoud L., Saugy M., (2011), A one-year monitoring of nicotine use in sport: Frontier between potential performance enhancement and addiction issues, Forensic Science International, Volume 213, Issues 1–3, Pages 73-84, https://doi.org/10.1016/j.forsciint.2011.05.026

Mişra A., Çaturvedi P., Datta S., Sinukumar S., Joshi P., Garg A., (2015), Nikotinin zararlı etkileri, Indian J Med Pediatr Oncol., 36(1): 24–31., doi: 10.4103/0971-5851.151771

Miteva I., Valçev V., Kundurjiev T., (2023), Sporcularda sigara içmek bir risk faktörü, IMAB Dergisi- Yıllık Bildiri (Bilimsel Makaleler), 29(3), 5036-5038, DOI: 10.5272/jimab.2023293.5036

Moslemi-Haghighi F., Rezaei I., Ghaffarinejad F., Lari R., Pouya F., (2011), Sigara İçen ve Sigara İçmeyen Erkekler Arasında Fiziksel Uygunluğun Karşılaştırılması, Bağımlı Sağlığı, 3(1-2), 15–19, PMCID: PMC3905518

Mündel T., (2017), Nikotin: Spor Dostu mu Düşman mı? Sporcu Kullanımı, Performans Sonuçları ve Diğer Hususların İncelenmesi, Spor Med., 47(12): 2497–2506, doi: 10.1007/s40279-017-0764-5

Pesta D., H., Angadi S., S., Burtscher M., Roberts C., K., (2013) Kafein, nikotin, etanol ve tetrahidrokanabinolün egzersiz performansına etkileri, Nutr Metab, 10: 71, doi: 10.1186/1743-7075-10-71.

Šaranović S. D., Vićić J., Pešić I., Tomović M., Batinić D., Antić M., Tadic M., Mazić S., (2019), Elit Sporcularda Tütün Kullanımının Akciğer Fonksiyonu Üzerindeki Etkisi, Int J Environ Res Halk Sağlığı. 16(19): 3515, doi: 10.3390/ijerph16193515

Schnohr C., Hojbjerre L, Riegel M., Ledet L., Larsen T., Schultz-Larsen K., Petersen L., Eva Prescott E., Gronbaek M., (2004), Eğitim düzeyi sigara, alkol, fiziksel aktivite ve obezitenin mortalite üzerindeki etkilerini etkiler mi?, İskandinav halk sağlığı dergisi, 32(4), 250- 6, doi: 10.1080/14034940310019489.

Senti M, Tomás M, Anglada R, Elosua R, Marrugat J, Covas I M, Fitó M., (2003), Sigara paraoksonaz aktivitesi ve boş zaman fiziksel aktivitesi arasındaki ilişki. Avrupa dahili tıp dergisi, 14(3): 178-184, doi: 10.1016/s0953-6205(03)00041-4.

Sherman C B., (1991), Sigara içmenin sağlığa etkileri. Göğüs Tıpında Klinikler, 12 (4): 643-658, PMID: 1747984

Sıddall A., Bılzon J., Thompson D., Tauler P., Greeves J., Izard R., Stokes K., (2020), Sigara ve Biyokimyasal, Performans ve Kasların Askeri Eğitime Uyum Sağlaması, Tıp ve Bilim Spor ve Egzersiz, 52(5), 1201-1209, DOI: 10.1249/MSS.0000000000002224

Tiwari R. K., Sharma V., Pandey R. K., Şukla S. S., (2020), Nikotin Bağımlılığı: Nörobiyoloji ve Mekanizma, J Farmakopunksiyon, 23(1):1-7., doi: 10.3831/KPI.2020.23.001.

Valentine G., Sofuoğlu M., (2018), Nikotinin Bilişsel Etkileri: Son Gelişmeler, Curr Neuropharmacol, 16(4), 403–414., doi:10.2174/1570159X15666171103152136

Wong P. K., Christie J J, Wark J D., (2007), Sigaranın kemik sağlığı üzerine etkileri. Clin Sci., 113 (5): 233-241, doi: 10.1042/CS20060173.

Xiaogang L., Di G., Lianlei Z., (2021), Sigara İçmenin Sporcu Sağlığı Üzerindeki Etkisi: Sistematik Bir İnceleme, Tütün Düzenleme Bilimi, 7(6), 6222-6227, DOI: 10.18001/TRS.7.6.100.

Zandonai T, (2018), Sporda nikotin: geçmiş, şimdi ve gelecek, Tütün Önleme ve Bırakma, 4(Ek): A106, DOI: 10.18332/tpc/90712

Adatia A., Wahab M., Shahid I., Moinuddin A., Killian K. J., Imran Satia I., (2021), 30.000 denekten oluşan retrospektif bir kohortta sigara dumanına maruz kalmanın akciğer fizyolojisi, kas gücü ve egzersiz kapasitesi üzerindeki etkileri, 16(6), doi: 10.1371/journal.pone.0250957

Bao K., Zheng K., Zhou X. , Chen B., He Z., Zhu D., (2024), Nikotin yoksunluğunun nikotin bağımlılarında egzersizle ilişkili fiziksel yetenek ve spor performansı üzerindeki etkileri: sistematik bir inceleme ve meta-analiz, J Int Soc Sports Nutr., 21(1), 230- 238, doi: 10.1080/15502783.2024.2302383

Baronu JA., (1996), Nikotinin ve sigara içmenin faydalı etkileri: gerçek, olası ve sahte, Br Med Boğa, 52(1), 58-73, DOI: 10.1093/oxfordjournals.bmb.a011533

Bartik P., Şagát P., Pyšná J., Pyšny L., Suchı J., Trubák Z., Petru D., (2023), Sağlıklı Sigara İçmeyen Sporcularda Yüksek Nikotin Dozunun Maksimum Anaerobik Performans ve Algılanan Ağrı Üzerindeki Etkisi: Çapraz Pilot Çalışma, Uluslararası J. Çevre Araştırması. Halk Sağlığı, 20 (2), 1009; https://doi.org/10.3390/ijerph20021009

Batı R., (2017), Tütün içimi: Sağlık etkisi, yaygınlık, ilişkiler ve müdahaleler, Psikolojik Sağlık., 32(8), 1018–1036., doi: 10.1080/08870446.2017.1325890)

Benowitz N., L., (2010), Nikotin Bağımlılığı, N Engl J. Med., 362(24): 2295–2303, doi: 10.1056/NEJMra0809890

Chaabane Z., Murlasits Z., Mahfoud Z., Goebel R., (2016), Katar'daki Profesyonel Sporcular Arasında Tütün Kullanımı ve Sağlık Etkileri, Can Respir Dergisi, 2684090, doi: 10.1155/2016/2684090).

Chiang Y. F. H., Lee Y. W., Lam F., Liao C. C., Chang C. C., Lin C. S., (2023), Sigara içmek postoperatif yara komplikasyonları riskini artırır: Eğilim puanı eşleştirilmiş kohort çalışması, Int Wound J., 20(2), 391–402, doi: 10.1111/iwj.13887

Çınar N., Topal S., Altınkaynak S., (2015), Gebelikte Sigara Kullanımı ve Pasif İçiciliğin Fetüs ve Yenidoğan Sağlığı Üzerine Etkileri, Dergi Park, Cilt: 1 Sayı: 2, p: 52- 57, doi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/johr/issue/10026/123723

Dani J. A., Balfour D. JK., (2011), Tütün Kullanımı ve Nikotin Bağımlılığına İlişkin Tarihsel ve Güncel Perspektif, Trendler Neurosci., 34(7): 383–392., doi: 10.1016/j.tins.2011.05.001

Das S K., (2003), Sigara içmenin sağlığa zararlı etkileri. Moleküler ve hücresel biyokimya, 253; 159- 165.

Dilyara Y G, Mieke A D, Eva CC, Geertjan W, Emiel W., (2007), Sigaranın sistemik etkileri. Chest, 131(7): 1557-1566, DOI: 10.1378/chest.06-2179

Donahue R P, Zimmet P, Bean J A, Decourten M, Donahue D B A, Collier G, Goldberg R B, Prineas R J, Skyler J, Schneiderman N., (1999), Çok ırklı bir nüfusta serum leptin düzeyleriyle ilişkili sigara kullanımı, alkol kullanımı ve fiziksel aktivite. Annual epidemiology, 9(2): 108-113., doi: https://doi.org/10.1016/S1047-2797(98)00037-4

Dugral E., Balkancı D., Sigara içmenin ve fiziksel egzersizin üniversite öğrencilerinde solunum fonksiyon testi sonuçlarına etkileri, (2019), Tıp, 98(32), DOI: 10.1097/MD.0000000000016596).

Fagerström K., (2014), Nikotin: Farmakoloji, Toksisite ve Terapötik Kullanım, Sigarayı Bırakma Dergisi, Cilt 9 Sayı 2, S: 53- 59, DOİ: https://doi.org/10.1017/jsc.2014.27.

Freiman A, Kuş G, Metelitsa A I, Barankin B, Lauzon G J., (2004), Sigaranın kutanöz etkileri. Kutanöz tıp ve cerrahi dergisi, 8, 415 – 423, doi: 10.1007/s10227-005-0020-8.

Genç S. E., Henderson C. A., Couperus K. S., (2020), Elektronik Nikotin Dağıtım Sistemlerinin Sporcular Üzerindeki Etkileri, Güncel Spor Hekimliği Raporları, 19(4), 146-150, DOI: 10.1249/JSR.0000000000000705.

Heydari G, Hosseini M, Yousefifard M, Asady H, Baikpour M, Barat A., (2015), Sağlıklı yetişkinlerde sigara ve fiziksel aktivite, Tanaffos, 14 (4), 238-245, PMID: 27114725, PMCID: PMC4841990.

Johnston R., Doma K., Crowe M., (2018), Nikotinsiz bireylerde nikotinin egzersiz performansı ve fizyolojik tepkiler üzerindeki etkileri: sistematik bir inceleme, Klinik Fizyolojik Fonksiyon Görüntüleme, 38(4), 527-538, DOI: 10.1111/cpf.12443.

Kampion J., Checinski K., Hemşire J., McNeill A., (2008), Ruhsal hastalığı olan kişilerde sigara kullanımı ve dumansız ruh sağlığı hizmetlerinin faydaları, Psikiyatrik Tedavide Gelişmeler, Cilt 14, Sayı 3, s. 217 – 228, DOI: https://doi.org/10.1192/apt.bp.108.005710

Kasper M. A, Yakın G., (2020), Elit sporda oral nikotin kullanımına ilişkin uygulayıcı gözlemleri: Snus içersen kaybedersin, Avrupa Spor Bilimleri Dergisi, 21(4), DOI: 10.1080/17461391.2020.1859621)

Klein H., Sterk C. E., Elifson K. W., (2014), Duman ve Aynalar: Mevcut Sigara İçicileri Arasında Sürekli Tütün Kullanımının Algılanan Faydaları, Sağlık Psikolojisi Araştırması, 26, 2(2), 1519, doi:10.4081/hpr.2014.1519

Marclay F., Grata E., Perrenoud L., Saugy M., (2011), A one-year monitoring of nicotine use in sport: Frontier between potential performance enhancement and addiction issues, Forensic Science International, Volume 213, Issues 1–3, Pages 73-84, https://doi.org/10.1016/j.forsciint.2011.05.026

Mişra A., Çaturvedi P., Datta S., Sinukumar S., Joshi P., Garg A., (2015), Nikotinin zararlı etkileri, Indian J Med Pediatr Oncol., 36(1): 24–31., doi: 10.4103/0971-5851.151771

Miteva I., Valçev V., Kundurjiev T., (2023), Sporcularda sigara içmek bir risk faktörü, IMAB Dergisi- Yıllık Bildiri (Bilimsel Makaleler), 29(3), 5036-5038, DOI: 10.5272/jimab.2023293.5036

Moslemi-Haghighi F., Rezaei I., Ghaffarinejad F., Lari R., Pouya F., (2011), Sigara İçen ve Sigara İçmeyen Erkekler Arasında Fiziksel Uygunluğun Karşılaştırılması, Bağımlı Sağlığı, 3(1-2), 15–19, PMCID: PMC3905518

Mündel T., (2017), Nikotin: Spor Dostu mu Düşman mı? Sporcu Kullanımı, Performans Sonuçları ve Diğer Hususların İncelenmesi, Spor Med., 47(12): 2497–2506, doi: 10.1007/s40279-017-0764-5

Pesta D., H., Angadi S., S., Burtscher M., Roberts C., K., (2013) Kafein, nikotin, etanol ve tetrahidrokanabinolün egzersiz performansına etkileri, Nutr Metab, 10: 71, doi: 10.1186/1743-7075-10-71.

Šaranović S. D., Vićić J., Pešić I., Tomović M., Batinić D., Antić M., Tadic M., Mazić S., (2019), Elit Sporcularda Tütün Kullanımının Akciğer Fonksiyonu Üzerindeki Etkisi, Int J Environ Res Halk Sağlığı. 16(19): 3515, doi: 10.3390/ijerph16193515

Schnohr C., Hojbjerre L, Riegel M., Ledet L., Larsen T., Schultz-Larsen K., Petersen L., Eva Prescott E., Gronbaek M., (2004), Eğitim düzeyi sigara, alkol, fiziksel aktivite ve obezitenin mortalite üzerindeki etkilerini etkiler mi?, İskandinav halk sağlığı dergisi, 32(4), 250- 6, doi: 10.1080/14034940310019489.

Senti M, Tomás M, Anglada R, Elosua R, Marrugat J, Covas I M, Fitó M., (2003), Sigara paraoksonaz aktivitesi ve boş zaman fiziksel aktivitesi arasındaki ilişki. Avrupa dahili tıp dergisi, 14(3): 178-184, doi: 10.1016/s0953-6205(03)00041-4.

Sherman C B., (1991), Sigara içmenin sağlığa etkileri. Göğüs Tıpında Klinikler, 12 (4): 643-658, PMID: 1747984

Sıddall A., Bılzon J., Thompson D., Tauler P., Greeves J., Izard R., Stokes K., (2020), Sigara ve Biyokimyasal, Performans ve Kasların Askeri Eğitime Uyum Sağlaması, Tıp ve Bilim Spor ve Egzersiz, 52(5), 1201-1209, DOI: 10.1249/MSS.0000000000002224

Tiwari R. K., Sharma V., Pandey R. K., Şukla S. S., (2020), Nikotin Bağımlılığı: Nörobiyoloji ve Mekanizma, J Farmakopunksiyon, 23(1):1-7., doi: 10.3831/KPI.2020.23.001.

Valentine G., Sofuoğlu M., (2018), Nikotinin Bilişsel Etkileri: Son Gelişmeler, Curr Neuropharmacol, 16(4), 403–414., doi:10.2174/1570159X15666171103152136

Wong P. K., Christie J J, Wark J D., (2007), Sigaranın kemik sağlığı üzerine etkileri. Clin Sci., 113 (5): 233-241, doi: 10.1042/CS20060173.

Xiaogang L., Di G., Lianlei Z., (2021), Sigara İçmenin Sporcu Sağlığı Üzerindeki Etkisi: Sistematik Bir İnceleme, Tütün Düzenleme Bilimi, 7(6), 6222-6227, DOI: 10.18001/TRS.7.6.100.

Zandonai T, (2018), Sporda nikotin: geçmiş, şimdi ve gelecek, Tütün Önleme ve Bırakma, 4(Ek): A106, DOI: 10.18332/tpc/90712