Eski Mısır Tarihi ve Uygarlığı
Özet
Antik Mısır, tarihsel süreçte gerek stratejik konumu, gerek demografik ve siyasi yapısı gerekse dini çeşitliliğiyle önemli bir medeniyet olarak kabul edilmiştir. Etrafındaki ülkelerin Mısır’a göre konumlanması, Nil Nehri’nin avantajının en üst seviyede kullanılması, ülkenin kendine özgü dengeleriyle birlikte gelişen siyasi yapısının olması ve belirleyici etken olarak dinin neredeyse hayatın merkezinde yer alması Mısır’ın tarih sahnesinde bu denli yer edinmesine imkân sağlayan önemli faktörlerdendir. Paleolitik Çağ’dan itibaren başlayan günümüze kadar süregelen bu serüvende, 3000 yıldan fazla siyasi yapılanma görülmüş, 31 Hanedan, binlerce firavun ile tarihe geçmiş bir uygarlık olmuştur. Tüm bunların yanı sıra bilim ve teknik alanında, tıp ve mimari alanında, yazı ve edebiyat alanında çağın çok ötesinde bir görünümdedir. Mısır’ın yabancı kuvvetlerin istilasına kadar olan süreçte, hatta bu süreçlerin devamında hem Mezopotamya’da, hem de Anadolu ve Akdeniz’de etkili ve belirleyici bir güç olarak kabul edilmesi, bu medeniyet birikiminin tezahürüdür. Kadim Mısır’ın olağanüstü antik kültürü, günümüzü dahi etkileyecek türdendir.
Referanslar
Akdeniz, M. G. (2016). Tarih Öncesi ve İlk Çağ Mimarlığı, İstanbul: İdeal Kültür Yayıncılık.
Aslan, R. (2022). Tanrı- Geçmişten Günümüze Dinler Tarihi-, çev. Elif Berktaş, Ankara: Panama Yayıncılık.
Bahar, H. (2015). Eskiçağ Uygarlıkları, Konya: Kömen Yayınları.
Brewer, D. J.- Teeter, E. (2011). Mısır ve Mısırlılar, çev. Nihal Uzan, Ankara: Arkadaş Yayınları.
Çıvgın, İ. (2015). “Mısır Eski Krallığı (MÖ. 2700-2200) Devrindeki Ticari Ağların Mısır Uygarlığı İle Nübye/Sudan Devletleşmesi Üzerindeki Etkileri”, TAD, C. 34/ S. 58, 2015, s.371-424.
David, R.(2003). Handbook to Life in Ancient Egypt, New York: Facts On File Inc.
Diakov, V. – Kovalev, S. (2017). İlkçağ Tarihi- Uzakdoğu, Ortadoğu, Eski Yunan-, çev. Özdemir İnce, İstanbul: Yordam Kitap.
Fletcher, J. (2023). Antik Mısır Tarihi- Dünyayı Şekillendiren Uygarlık, çev. Süleyman Genç, İstanbul: Yeditepe Yayınları.
Freeman, C. (2003). Mısır, Yunan ve Roma- Antik Akdeniz Uygarlıkları-, çev. Suat Kemal Angı, Ankara: Dost Yayınları.
Gates, C. (2021). Antik Kentler- Antik Yakındoğu, Mısır, Yunan ve Roma’da Kentsel Yaşamın Arkeolojisi-, çev. Barış Cezar, İstanbul: KÜY Yayınları.
Hendricks, S. – Vermeersch, P. (2003). “Prehistory: From the Paleolithic to the Badarian Culture( C. 700.000-400.000 BC.)”, edt. Ian Shaw, The Oxford History of Ancient Egypt, New York: Oxford University Press.
Herodotos. (2017). Tarih, çev. Müntekim Ökmen, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Hornung, E. (2004). Ana Hatlarıyla Mısır Tarihi, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
İnan, A. (1987). Eski Mısır Tarih ve Medeniyeti, Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.
İplikçiolu, B. (2013). Eskiçağ Tarihinin Ana Hatları, İstanbul: Bilim Teknik Yayınevi.
Karagülle Çiftçi, M. (2023). Antik Mısır’da Tanrılar, Öte Dünya ve Din, İstanbul: Banliyö Yayınları.
Kuhrt, A. (2019). Eskiçağ’da Yakındoğu (M.Ö. 3000-330),çev. Dilek Şendil, C.1, İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları.
Memiş, E. (2015). Eskiçağ Medeniyetleri Tarihi, Bursa: Ekin Yayınları.
Mieroop, M. V.(2019). Eski Mısır Tarihi, çev. Ali Oğuz Bozkurt, İstanbul: Homer Yayınları.
Reyhan, E.- Cengiz T. (2015). Eskiçağ Tarihi ve Uygarlığı El Kitabı, Ankara: Grafiker Yayınları.
Reynes, B. M. (2003). “The Naqada Period C. 4000-3200B.C.”, edt. Ian Shaw, The Oxford History of Ancient Egypt, New York: Oxford University Press.
Schlögl, H. A. (2020). Eski Mısır- Kraliçe Kleopatra’nın İntiharına Dek Dört bin Yıl-,çev. Firuzan Gürbüz Gerhold, İstanbul: Alfa Yayıncılık.
Vercoutter, J. (2020). Eski Mısır, çev. Emine Çaykara, İstanbul: İletişim Yayınları.
Watterson, B.(1991). Women in Ancient Egypt, New York: St. Martin’s Press.
Wılkinson T. (2023). Eski Mısır – M.Ö. 3000’den Kleopatra’ ya Bir Uygarlığın Tarihi, çev. Ümit Hüsrev Yolsal, İstanbul: Say Yayınları.
Yıldırım, R. (2011). Eskiçağ Tarihi ve Uygarlıkları-Uygarlık Tarihine Giriş-, Ankara: Yıldız Yayıncılık.
Yiğit, T. (2019). Eski Mısır Tarihi, Ankara: Bilgin Kültür Sanat Yayınları.
Referanslar
Akdeniz, M. G. (2016). Tarih Öncesi ve İlk Çağ Mimarlığı, İstanbul: İdeal Kültür Yayıncılık.
Aslan, R. (2022). Tanrı- Geçmişten Günümüze Dinler Tarihi-, çev. Elif Berktaş, Ankara: Panama Yayıncılık.
Bahar, H. (2015). Eskiçağ Uygarlıkları, Konya: Kömen Yayınları.
Brewer, D. J.- Teeter, E. (2011). Mısır ve Mısırlılar, çev. Nihal Uzan, Ankara: Arkadaş Yayınları.
Çıvgın, İ. (2015). “Mısır Eski Krallığı (MÖ. 2700-2200) Devrindeki Ticari Ağların Mısır Uygarlığı İle Nübye/Sudan Devletleşmesi Üzerindeki Etkileri”, TAD, C. 34/ S. 58, 2015, s.371-424.
David, R.(2003). Handbook to Life in Ancient Egypt, New York: Facts On File Inc.
Diakov, V. – Kovalev, S. (2017). İlkçağ Tarihi- Uzakdoğu, Ortadoğu, Eski Yunan-, çev. Özdemir İnce, İstanbul: Yordam Kitap.
Fletcher, J. (2023). Antik Mısır Tarihi- Dünyayı Şekillendiren Uygarlık, çev. Süleyman Genç, İstanbul: Yeditepe Yayınları.
Freeman, C. (2003). Mısır, Yunan ve Roma- Antik Akdeniz Uygarlıkları-, çev. Suat Kemal Angı, Ankara: Dost Yayınları.
Gates, C. (2021). Antik Kentler- Antik Yakındoğu, Mısır, Yunan ve Roma’da Kentsel Yaşamın Arkeolojisi-, çev. Barış Cezar, İstanbul: KÜY Yayınları.
Hendricks, S. – Vermeersch, P. (2003). “Prehistory: From the Paleolithic to the Badarian Culture( C. 700.000-400.000 BC.)”, edt. Ian Shaw, The Oxford History of Ancient Egypt, New York: Oxford University Press.
Herodotos. (2017). Tarih, çev. Müntekim Ökmen, İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Hornung, E. (2004). Ana Hatlarıyla Mısır Tarihi, İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
İnan, A. (1987). Eski Mısır Tarih ve Medeniyeti, Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.
İplikçiolu, B. (2013). Eskiçağ Tarihinin Ana Hatları, İstanbul: Bilim Teknik Yayınevi.
Karagülle Çiftçi, M. (2023). Antik Mısır’da Tanrılar, Öte Dünya ve Din, İstanbul: Banliyö Yayınları.
Kuhrt, A. (2019). Eskiçağ’da Yakındoğu (M.Ö. 3000-330),çev. Dilek Şendil, C.1, İstanbul: Türkiye İş Bankası Yayınları.
Memiş, E. (2015). Eskiçağ Medeniyetleri Tarihi, Bursa: Ekin Yayınları.
Mieroop, M. V.(2019). Eski Mısır Tarihi, çev. Ali Oğuz Bozkurt, İstanbul: Homer Yayınları.
Reyhan, E.- Cengiz T. (2015). Eskiçağ Tarihi ve Uygarlığı El Kitabı, Ankara: Grafiker Yayınları.
Reynes, B. M. (2003). “The Naqada Period C. 4000-3200B.C.”, edt. Ian Shaw, The Oxford History of Ancient Egypt, New York: Oxford University Press.
Schlögl, H. A. (2020). Eski Mısır- Kraliçe Kleopatra’nın İntiharına Dek Dört bin Yıl-,çev. Firuzan Gürbüz Gerhold, İstanbul: Alfa Yayıncılık.
Vercoutter, J. (2020). Eski Mısır, çev. Emine Çaykara, İstanbul: İletişim Yayınları.
Watterson, B.(1991). Women in Ancient Egypt, New York: St. Martin’s Press.
Wılkinson T. (2023). Eski Mısır – M.Ö. 3000’den Kleopatra’ ya Bir Uygarlığın Tarihi, çev. Ümit Hüsrev Yolsal, İstanbul: Say Yayınları.
Yıldırım, R. (2011). Eskiçağ Tarihi ve Uygarlıkları-Uygarlık Tarihine Giriş-, Ankara: Yıldız Yayıncılık.
Yiğit, T. (2019). Eski Mısır Tarihi, Ankara: Bilgin Kültür Sanat Yayınları.
