Sanatın İyileştirici Yönünün Tasarıma Yansıması: Yayoi Kusama Örneği
Özet
İnsanların, çeşitli koşulların bir sonucu olarak taşıdığı duyguları fark etmelerine, ifade etmelerine ve tanımlamalarına yardımcı olan sanat, kişinin kendini anlaması ve duygularını dönüştürmesi adına yararlı bir kavramdır. Zor ya da anlaşılmaz duyguların kolaylıkla ele alınmasını sağlayan sanat pratikleri, bireyin kendi iyileşmesini sağlayan bir araç olarak kullanılabilir. Sanat yoluyla insanlar, duygularının bilincine varabilir, kim olduklarını daha iyi anlayabilir, yaratıcılıklarından faydalanıp bunu kişisel refahları için kullanabilir ve sanatın iyileştirici yönünden faydalanabilirler. Bu bağlamda, sanatın iyileştirici nitelikleriyle insanlar için tedavi edici özelliğe sahip olduğu söylenebilir.
Psikolojik sağlığı ve bireyin iyileşme sürecini büyük ölçüde geliştiren sanatın bu özelliğinden yararlanan sanatçılardan biri Yayoi Kusama’dır. Küçük yaşlardan itibaren hayatın iniş çıkışlarından etkilenen ve yaşadığı olumsuz durumlar sonucunda tramvalar yaşayan Kusama, yalnız sanat eseri üretmekle kalmamış aynı zamanda yaptığı iş birlikleriyle sanatını insanların ulaşabileceği tasarımlara da dönüştürmüştür. Bu çalışmada sanatın farklı alanlarında çalışmalar yaptığı bilinen Kusama’nın, aynı zamanda tasarımda da iyi bir noktaya geldiği aktarılmaktadır. Sanatçının, kendi sanatından ve üslubundan yola çıkarak çalıştığı tasarım alanları; giysi tasarımı, aksesuar tasarımı, vitrin tasarımı - iç mekan tasarımı- yerleştirme ve illüstrasyon olmak üzere dört temel başlıkta gruplandırılmıştır. Yöntem olarak tarama modeli esas alınarak yapılandırılan araştırmada sanatçının farklı tasarım alanlarındaki çalışmaları görsel örnekler ile anlatılmaktadır. Kusama’nın, sanatın iyileştirici gücünden yararlanarak sanat ve tasarım birlikteliğinden oluşan bir tasarım anlayışıyla üretimlerini sürdürdüğü söylenebilir.
Referanslar
Arat, I. (2023). Sanatsal Sorgulama Kapsamında Çağdaş Sanat ve Keçe Sanatı İlişkisinin Tekstil ve Moda Tasarımına Yansımaları, Sanatta Yeterlik Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Isparta.
Capacchione, L. (2017). Sanat Terapisiyle İyileşmek, İstanbul: Kaknüs Yayınları.
Çelikbaş, E. Ö. (2020). Sanatın İyileştirici Gücü: Terapötik Sanat ve Yayoi Kusama, Jshsr-Journal Of Socıal, Humanıtıes And Admınıstratıve Scıences, 7.51, 565-572.
Çelikbaş, E. Ö., Arat, I. (2022). Sanat Terapilerinde Yaratıcı Sosyal Rehabilitasyon Örneği: Öz Şefkatli Farkındalık Çalışmaları Uksek, 5th Internatıonal Culture, Art and Literature Congress, Selçuk Üniversitesi, Konya, Türkiye.
Eracar, N. (2021). Sözden Öte Sanatla Terapi ve Yaratıcılık, Ankara: Nobel Yayın.
Geçen, F., Yakın, G. (2021) “Sanat ve Terapi”. Sanat Alanları ile A’dan Z’ye Sanat. ed. Fahrettin G.
Gezgin, U. B. (2021). Psikolojiden Sanata Doğru: Sanat Psikolojisi ve Ötesi, Ankara: Töz Yayınları.
Gombrich E.H. (2004). Sanatın Tüm Öyküsü, İstanbul: Remzi Kitabevi.
Goodman, R. (1998). Talk, Talk, Talk, When Do We Draw, American Journal of Art Therapy, 37(2), 39-49.
Johnson, D. (1987). The Role of the Vreative Arts Therapies in the Diagnosis and Treatment of Psychological Trauma, The Arts in Psychotherapy (14), 7-13.
Kandinsky, V. (1993). Sanatta Zihinsellik Üstüne. (Çev. Tevfik Duran). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Kıran, H. (2013). Puantiyeli Sonsuzluğun Obsesif Sanatçısı: Yayoi Kusama, Sanat ve Tasarım Dergisi, 4. 4, 117-126.
Koçak, Ç., Ataseven, S. Y. (2021). Çağdaş Sanat, Moda Ve Yenilik Bağlamında: Yayoi Kusama, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 8(2), 64-78.
Kramer, E. (1977). Art Therapy With Children. New York: Schocken Books.
Lebedeva, L. (2022). Sanat Terapisi ve Projektif Tekniklerdeki Şekil ve Simgeleri Yorumlama Ansiklopedisi, Ankara: Nobel Yayın.
May, R. (2007). Yaratma Cesareti (A. Oysal Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
Naumburg, M. (1966). Dynamically Oriented Art Therapy: Its Principles and Practices, New York: Grune and Stratton.
Örnek, N. (2016). Yayoi Kusama: Sınır Tanımayan Obsesyon. Tempo Mag Online Dergi. http://www.tempomag.com.tr/detail/yayoi-kusama-sinir-tanimayan-obsesyon.
Rubin, JA. (2016). Approches to Art Thearapy: Theory and Techique, New York: Sources & Resources, Routledge.
Soysal Acar A.Ş., Coşkun Düzakın, S. (2020). Sanatla Terapi ve Yaratıcılık Bir Eğitim Modeli Olabilir mi?, Ankara: Nobel Yayın.
URL 1.https://www.sanatlaart.com/yayoi-kusama-kimdir-hayatina-ve-eserlerine-bir-bakis/)
URL 2. https://hodrimeydan.net/2023/01/13/pariste-japon-sanatci-yayoi-kusama-firtinasi-esiyor/
Görsel 1.https://www.modernamuseet.se/stockholm/sv/utstallningar/yayoi-kusama/biografi/
Görsel 2.https://jareckiworld.tumblr.com/post/160873819265/yayoi-kusama-lewis-carroll-alices-adventures
Görsel 3.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/#
Görsel 5.https://dbltkeboutique.com/blogs/the-blog/louis-vuitton-pays-homage-to-yayoi-kusama
Görsel 6.https://dbltkeboutique.com/blogs/the-blog/louis-vuitton-pays-homage-to-yayoi-kusama
Görsel 7.https://www.dezeen.com/2012/08/30/louis-vuitton-kusama-concept-store-at-selfridges/
Görsel 8.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/
Görsel 9.https://hodrimeydan.net/2023/01/13/pariste-japon-sanatci-yayoi-kusama-firtinasi-esiyor/
Görsel 10.https://www.modernamuseet.se/stockholm/sv/utstallningar/yayoi-kusama/biografi/
Görsel 11.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/
Görsel 12.https://jareckiworld.tumblr.com/post/160873819265/yayoi-kusama-lewis-carroll-alices-adventures
Referanslar
Arat, I. (2023). Sanatsal Sorgulama Kapsamında Çağdaş Sanat ve Keçe Sanatı İlişkisinin Tekstil ve Moda Tasarımına Yansımaları, Sanatta Yeterlik Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Isparta.
Capacchione, L. (2017). Sanat Terapisiyle İyileşmek, İstanbul: Kaknüs Yayınları.
Çelikbaş, E. Ö. (2020). Sanatın İyileştirici Gücü: Terapötik Sanat ve Yayoi Kusama, Jshsr-Journal Of Socıal, Humanıtıes And Admınıstratıve Scıences, 7.51, 565-572.
Çelikbaş, E. Ö., Arat, I. (2022). Sanat Terapilerinde Yaratıcı Sosyal Rehabilitasyon Örneği: Öz Şefkatli Farkındalık Çalışmaları Uksek, 5th Internatıonal Culture, Art and Literature Congress, Selçuk Üniversitesi, Konya, Türkiye.
Eracar, N. (2021). Sözden Öte Sanatla Terapi ve Yaratıcılık, Ankara: Nobel Yayın.
Geçen, F., Yakın, G. (2021) “Sanat ve Terapi”. Sanat Alanları ile A’dan Z’ye Sanat. ed. Fahrettin G.
Gezgin, U. B. (2021). Psikolojiden Sanata Doğru: Sanat Psikolojisi ve Ötesi, Ankara: Töz Yayınları.
Gombrich E.H. (2004). Sanatın Tüm Öyküsü, İstanbul: Remzi Kitabevi.
Goodman, R. (1998). Talk, Talk, Talk, When Do We Draw, American Journal of Art Therapy, 37(2), 39-49.
Johnson, D. (1987). The Role of the Vreative Arts Therapies in the Diagnosis and Treatment of Psychological Trauma, The Arts in Psychotherapy (14), 7-13.
Kandinsky, V. (1993). Sanatta Zihinsellik Üstüne. (Çev. Tevfik Duran). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Kıran, H. (2013). Puantiyeli Sonsuzluğun Obsesif Sanatçısı: Yayoi Kusama, Sanat ve Tasarım Dergisi, 4. 4, 117-126.
Koçak, Ç., Ataseven, S. Y. (2021). Çağdaş Sanat, Moda Ve Yenilik Bağlamında: Yayoi Kusama, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 8(2), 64-78.
Kramer, E. (1977). Art Therapy With Children. New York: Schocken Books.
Lebedeva, L. (2022). Sanat Terapisi ve Projektif Tekniklerdeki Şekil ve Simgeleri Yorumlama Ansiklopedisi, Ankara: Nobel Yayın.
May, R. (2007). Yaratma Cesareti (A. Oysal Çev.). İstanbul: Metis Yayınları.
Naumburg, M. (1966). Dynamically Oriented Art Therapy: Its Principles and Practices, New York: Grune and Stratton.
Örnek, N. (2016). Yayoi Kusama: Sınır Tanımayan Obsesyon. Tempo Mag Online Dergi. http://www.tempomag.com.tr/detail/yayoi-kusama-sinir-tanimayan-obsesyon.
Rubin, JA. (2016). Approches to Art Thearapy: Theory and Techique, New York: Sources & Resources, Routledge.
Soysal Acar A.Ş., Coşkun Düzakın, S. (2020). Sanatla Terapi ve Yaratıcılık Bir Eğitim Modeli Olabilir mi?, Ankara: Nobel Yayın.
URL 1.https://www.sanatlaart.com/yayoi-kusama-kimdir-hayatina-ve-eserlerine-bir-bakis/)
URL 2. https://hodrimeydan.net/2023/01/13/pariste-japon-sanatci-yayoi-kusama-firtinasi-esiyor/
Görsel 1.https://www.modernamuseet.se/stockholm/sv/utstallningar/yayoi-kusama/biografi/
Görsel 2.https://jareckiworld.tumblr.com/post/160873819265/yayoi-kusama-lewis-carroll-alices-adventures
Görsel 3.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/#
Görsel 5.https://dbltkeboutique.com/blogs/the-blog/louis-vuitton-pays-homage-to-yayoi-kusama
Görsel 6.https://dbltkeboutique.com/blogs/the-blog/louis-vuitton-pays-homage-to-yayoi-kusama
Görsel 7.https://www.dezeen.com/2012/08/30/louis-vuitton-kusama-concept-store-at-selfridges/
Görsel 8.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/
Görsel 9.https://hodrimeydan.net/2023/01/13/pariste-japon-sanatci-yayoi-kusama-firtinasi-esiyor/
Görsel 10.https://www.modernamuseet.se/stockholm/sv/utstallningar/yayoi-kusama/biografi/
Görsel 11.https://www.dezeen.com/2023/01/20/collaborations-projects-yayoi-kusama/
Görsel 12.https://jareckiworld.tumblr.com/post/160873819265/yayoi-kusama-lewis-carroll-alices-adventures
