Uşak Kilimlerinde Kullanılan Motiflerin Seramik Bünye Üzerine Hediyelik Eşya Olarak Uygulanması
Özet
Anadolu farklı uygarlıkların içinde yaşadığı zengin kültürün ve geleneklerin günümüze kadar geldiği coğrafyaya sahiptir. İnsanın konfor alanının gelişiminde kullanılan çok önemli bir yere sahip olan el sanatı olan kilim insanlık tarihinin derin köklerine dayanan özel bir yere sahip tekstil ürünüdür. Türklerin yaşam gelişim sürecinde, 13. Yüzyıldan itibaren kilim dokumacılığını benimsemişlerdi. Bu da kilimin Türk kültüründe özel bir yer edinmesini sağlamıştır. Kilimler, Türklerin sanatsal ve kültürel birikiminin önemli bir yansıması olarak kabul edilmektedir. Kilim motifleri estetik kaygılar taşımasının yanında renk ve çeşitleri ile seramik çalışmalar üzerinde geleneksel Türk Sanatlarını yansıtmıştır. Uşak kilim motiflerini iki ve üç boyutlu tasarımlarla seramik bünyeler üzerine uyarlayarak günümüzde daha çok kullanışlı hediyelik eşyalar olarak uygulanırlığını somut objelerle paylaşılması düşünülmüştür. Uşak kültürünü yansıtan kilim motiflerinin günlük yaşamda seramik bünye üzerine uygulanması sonucunda hediyelik eşya olarak geleneksel sanatın disiplinler arası yansıtılması açısından önemli görülmüştür.
Uşak kilimlerindeki motiflerin günümüz seramik sanatına aktarılarak seramik yüzeylere uygulanması, Uşak ekonomisine katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Modern seramik sanatı aracılığıyla Uşak kilim motiflerinden esinlenerek üretilen seramiklerin kuşaktan kuşağa aktarılması, kültürel değerlerin gelecek nesillere aktarılması Geleneksel - Kültürel değerlerin yaşatılması önem arz etmektedir. Bu araştırmada geleneksel Uşak kilim motiflerinin seramik sanatıyla ekonomiye katkısı araştırılmış, sonuçları ile sanatın ekonomiye yeni bir öneri olarak sunulması amaçlanmıştır.
Referanslar
Ağaç, S. ve Sakarya, M. (2015). Hayat ağacı sembolizmi. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(1)
Atalay, B. (1967). Türk halıcılığı ve Uşak halıları (1. Basım). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Balpınar, A. (1982). Kilim, cicim, zili, sumak Türk düz dokuma yaygıları (1. Basım). İstanbul: Eren Yayıncılık.
Deniz, B. (2000). Türk dünyasında halı ve düz dokuma yaygılar (1. Basım). Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları.
Deniz, B. (2010). Anadolu-Türk halı ve düz dokuma yaygılarında bazı motiflerin isimlendirilmesi. Akdeniz Sanat, 3(5).
Diler, A. ve Gallıce, M. (2018). Kilimin sembolleri (1. Basım). İstanbul: Alfa Basım Yayım.
Erbek, M. (2002).Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Eren, H.(2014). Handmade prayer carpet through history (1. Basım). İstanbul: Ircica Yayınevi
Perdahçı, N. (2011). Anadolu dokumacılığında sembollerle kadın ve erkek. İnönü Üniversitesi Sanat Tasarım Dergisi.
Görsel 1. https://www.google.com.tr/search?biw=1366&bih=657&tbm, 2023
Görsel 2. https://www.google.com.tr/search?biw=1366&bih=657&tbm=isch&sa, 2023.
Görsel 3. https://forum.hunturk.net/koc-basi-damgasi-4501.html, 2023.
Görsel 4. https://www.google.com.tr /search?q=Koçboynuzu+ Kilim+ Motif+ Örnekleri & tbm, 2023.
Görsel 5. https://uqusturk.files.wordpress.com/2011/05/bereket-13.jpg, 2023.
Görsel 6. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 7. https://stock.adobe.com/images/anadolu-hal-kilim-motifleri-hayat-a-ac-motifi-1/249387093
Görsel 8. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 9. https://sohoantiq.com/blog/kilim-motifleri-ve-anlamlari 2023
Görsel 10. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 11. https://www.instagram.com/p/CLcK8
Görsel 12. https://cdn.shopify.com/s/files/1/1078/5840/files/Kus-motif_480x480.gif?v=1604652352, 2023
Görsel 13. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 14. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 15. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 16. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 17. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 18. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 19. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 20. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 21. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Referanslar
Ağaç, S. ve Sakarya, M. (2015). Hayat ağacı sembolizmi. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1(1)
Atalay, B. (1967). Türk halıcılığı ve Uşak halıları (1. Basım). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Balpınar, A. (1982). Kilim, cicim, zili, sumak Türk düz dokuma yaygıları (1. Basım). İstanbul: Eren Yayıncılık.
Deniz, B. (2000). Türk dünyasında halı ve düz dokuma yaygılar (1. Basım). Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları.
Deniz, B. (2010). Anadolu-Türk halı ve düz dokuma yaygılarında bazı motiflerin isimlendirilmesi. Akdeniz Sanat, 3(5).
Diler, A. ve Gallıce, M. (2018). Kilimin sembolleri (1. Basım). İstanbul: Alfa Basım Yayım.
Erbek, M. (2002).Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara: T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Eren, H.(2014). Handmade prayer carpet through history (1. Basım). İstanbul: Ircica Yayınevi
Perdahçı, N. (2011). Anadolu dokumacılığında sembollerle kadın ve erkek. İnönü Üniversitesi Sanat Tasarım Dergisi.
Görsel 1. https://www.google.com.tr/search?biw=1366&bih=657&tbm, 2023
Görsel 2. https://www.google.com.tr/search?biw=1366&bih=657&tbm=isch&sa, 2023.
Görsel 3. https://forum.hunturk.net/koc-basi-damgasi-4501.html, 2023.
Görsel 4. https://www.google.com.tr /search?q=Koçboynuzu+ Kilim+ Motif+ Örnekleri & tbm, 2023.
Görsel 5. https://uqusturk.files.wordpress.com/2011/05/bereket-13.jpg, 2023.
Görsel 6. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 7. https://stock.adobe.com/images/anadolu-hal-kilim-motifleri-hayat-a-ac-motifi-1/249387093
Görsel 8. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 9. https://sohoantiq.com/blog/kilim-motifleri-ve-anlamlari 2023
Görsel 10. Erbek, M. (2002). Çatalhöyük’ten günümüze Anadolu motifleri (1. Basım). Ankara. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları.
Görsel 11. https://www.instagram.com/p/CLcK8
Görsel 12. https://cdn.shopify.com/s/files/1/1078/5840/files/Kus-motif_480x480.gif?v=1604652352, 2023
Görsel 13. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 14. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 15. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 16. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 17. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 18. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 19. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 20. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
Görsel 21. Besrek, E. (2023). Uşak kilimlerinde kullanılan motiflerin seramik bünye üzerine hediyelik eşya olarak uygulanması ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Lisans Üstü Eğitim Enstitüsü, Kütahya.
