Bilişsel Davranışçı Terapi ve Şema Terapi Yaklaşımıyla Ruh Sağlığı Koruma, Önleme ve Psikoterapi Kılavuzu-2024
Özet
-
Referanslar
Ağır, M.S., & Yavuzer, H. (2018). Bilişsel Çarpıtma Ölçeğinin Türkçe formunun geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 12(26), 175-198.
Akiskal, H., Lopez-Ibor, J., Sartorius, N. (2002). Bipolar disorder. John Wiley & Sons Ltd.
Allen, L.A., Woolfolk, R.L., Escobar, J.I., Gara, M.A., & Hamer, R.M. (2006). Cognitive-behavioral therapy for somatization disorder: A randomized controlled trial. Archives of Internal Medicine, 166(14), 1512-1518.
APA. (1994). Diagnostic and statistical manuel of mental disorders, 4th edition (DSM-4). Washington, DC, American Psychiatric Association.
APA. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders, 5th edition (DSM-5). Washington, DC, American Psychiatric Association.
Arkar, H. (1992). Beck’in depresyon modeli ve bilişsel terapisi. Düşünen Adam: Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi, 5(1-3), 37-40.
Arntz, A., & Young, J.E. (2007). Overview of hypothesized modes per personality disorder. Internal Document, Maastricht University.
Aydın, G., & Aydın, O. (1990). Otomatik Düşünceler Ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Psikoloji Dergisi, 7(24), 51-55.
Aytaç, M., Köse Karaca, B., & Karaosmanoğlu, A. (2020). Turkish adaptation of the Short Schema Mode Inventory. Clinical Psychology & Psychotherapy, 27(3), 346-363.
Bagby, R.M., Parker, J.D., & Taylor, G.J. (1994). The twenty-item Toronto Alexithymia Scale-I. Item selection and cross-validation of the factor structure. Journal of Psychosomatic Research, 38(1), 23-32.
Beck, A.T., Rush, A.J., Shaw, B.F., Emery, G. (1979). Cognitive therapy for depression. New York: The Guildford Press.
Beck, A.T., Freeman, A. (1990). Cognitive therapy for personality disorders. New York: The Guildford Press.
Beck, A.T. (1999). Cognitive aspects of personality disorders and their relation to syndromal disorders: A psychoevolutionary approach. C.R. Cloninger (Ed.), Personality and psychopathology (s.411-429) içinde. Washington, DC: American Psychiatric Press.
Beck, A.T. (2001). Bilişsel terapi: Temel ilkeler ve ötesi. (Çev: N Hisli Şahin). Ankara. Türk Psikologlar Derneği Yayınları.
Beck, A.T. (2005). The current state of cognitive therapy: A 40-year retrospective. Archives of General Psychiatry, 62, 953-959.
Beck, A.T. (2008). Kişilik bozukluklarının bilişsel terapisi. 2. Baskı, Yalçın, Ö. ve Akçay, N.E. (Çev.), Litera Yayıncılık, İstanbul.
Beck, J.S. (2014). Bilişsel davranışçı terapi: Temelleri ve ötesi. Nobel Akademik Yayıncılık. Ankara.
Beckham, E.E., Leber, W.R., Watkins, J.T., Boyer, J.L., & Cook, J.B. (1986). Development of an instrument to measure Beck's cognitive triad: The Cognitive Triad Inventory. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 54(4), 566-567.
Bilge, Y., & Balaban, G. (2021). The relationships between personality disorders and early maladaptive schemas and the moderating role of gender. Alpha Psychiatry, 22(1), 12-18.
Briere, J. (2000). Cognitive Distortion Scales. PAR Psychological Assessment Resources, Inc. Printed in the U.S.A.
Burns, D.D. (2017). Panik atakta. Psikonet Yayınları, (Beşinci Basım), İstanbul.
Butcher, J.N., Mineka, S., Hooley, J.M. (2013). Anormal psikoloji. Kaknüs Yayınları, İstanbul.
Caplan, G. (1964). Principles of preventive psychiatry. New York Basic Books.
Carver, C., Scheier, M. (1998). Perspectives on psychology. Cambridge University Press.
Clark, D.A. (2007). Cognitive behavioural therapy for OCD. New York, The Guilford Press.
Dilbaz, N., Güz, H. (2001). Sosyal anksiyete bozukluğunun fenomenolojisi. Anksiyete bozuklukları. Bilimsel Çalışma Birimleri Dizisi. Tükel R, Alkın T (ed), 4, 185-212.
Doehrmann, O., Ghosh, S.S., Polli, F.E., Reynolds, G.O., Horn, F., Keshavan, A., ... & Pollack, M. (2013). Predicting treatment response in social anxiety disorder from functional magnetic resonance imaging. JAMA Psychiatry, 70(1), 87-97.
Doğan, S. (1995). Akılcı-duygusal terapi: Kuramsal bir inceleme. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(6), 29-36.
Doğan, S., Uğurlu, M., & Canat, S. (2007). Narsisistik kişilik bozukluğu. Türkiye Klinikleri Journal of Internal Medical Sciences, 3(12), 53-60.
Dreessen, L., Arntz, A., Hendriks, T., Keune, N., & van den Hout, M. (1999). Avoidant personality disorder and implicit schema-congruent information processing bias: A pilot study with a pragmatic inference task. Behaviour Research and Therapy, 37(7), 619-632.
Dryden, W. & Neenan, M. (2007). Rational emotive behaviour therapy : 100 key points. New York, Routledge.
Erarslan, Ö., & Işikli, S. (2019). Bilişsel Üçlü Envanteri'nin türkçe uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Arch Neuropsychiatry, 56(1), 32-39.
Fairburn, C.G., Harrison, P.J. (2003). Eating disorders. Lancet, 361, 407-416.
Fairburn, C.G. (2008). Cognitive behavior therapy and eating disorders. Guilford Press, New York.
Farrell, J.M., Reiss, N., Shaw, I.A. (2016). Şema terapi. Klinisyenin rehberi. Psikonet Yayınları, (İkinci Basım), İstanbul.
Fouladi, M. (2015). Prediction of depression through early maladaptive schemas. Mediterranean Journal of Social Sciences, 6(1S1), 602-611.
Geller, J., & Dunn, E.C. (2011). Integrating motivational interviewing and cognitive behavioral therapy in the treatment of eating disorders: Tailoring interventions to patient readiness for change. Cognitive and Behavioral Practice, 18(1), 5-15.
Giromini, L., de Campora, G., Brusadelli, E., D’Onofrio, E., Zennaro, A., Zavattini, G.C., & Lang, M. (2016). Validity and reliability of the Interpersonal Competence Questionnaire: Empirical evidence from an Italian study. Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 38(1), 113-123.
Gizir, C.A. (2016). Psikolojik sağlamlık, risk faktörleri ve koruyucu faktörler üzerine bir derleme çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3(28), 113-128.
Gordon, K.H., Denoma, J.M., Joiner, T.E. (2005). The classification of eating disorders, assessment of eating disorders. Ed. James, E. Mitchell ve Carol B. Peterson, Guilford Press, New York.
Göker, C., Öner, Ö., & Özsan, H. (2007). Şizoid kişilik bozukluğu. Türkiye Klinikleri Journal of Internal Medical Sciences, 3(12), 24-29.
Grandin, L.D., Alloy, L.B., & Abramson, L.Y. (2006). The social zeitgeber theory, circadian rhythms and mood disorders: Review and evaluation. Clinical Psychology Review, 26(6), 679-694.
Güleç, G., Yenilmez, Ç., & Ay, F. (2011). Bir Anadolu şehrinde psikiyatri kliniğine başvuran hastaların hastalık açıklama ve çare arama davranışları. Klinik Psikiyatri Dergisi, 14(3), 131-142.
Hawke, L.D., Provencher, M.D., Arntz, A. (2011). Early maladaptive schemas in the risk for bipolar spectrum disorders. Journal of Affective Disorders, 133(3), 428-236.
Hertel, P.T., Brozovich, F., Joormann, J., & Gotlib, I.H. (2008). Biases in interpretation and memory in generalized social phobia. Journal of Abnormal Psychology, 117(2), 278-288.
Hollon, S.D., & Kendall, P.C. (1980). Cognitive self-statements in depression: Development of an Automatic Thoughts Questionnaire. Cognitive Therapy and Research, 4, 383-395.
Jacob, G., Genderen, H.V., Seebauer, L. (2017). Mod terapisi: Diğer yollardan gitmek, (Beşinci basım). (N.Azizlerli ve M. Soykut, Çev.) İstanbul: Psikonet Yayınları.
Karaosmanoğlu, H.A., Soygüt, G., Kabul, A. (2011). Psychometric properties of the Turkish Young Compensation Inventory. Clinical Psychology & Psychotherapy. doi: 10.1002/cpp.787
Kessler, R.C. (2003). The impairments caused by social phobia in the general population: Implications for intervention. Acta Psychiatrica Scandinavica, 108(417), 19-27.
Kılıçcı, Y. (1981). Üniversite öğrencilerinin kendini kabullerini etkileyen bazı etmenler. Yayınlanmamış Doçentlik Tezi. Ankara: Hacettepe Üniversitesi.
Kırkpınar, İ., Deveci, E., Çamur, D.Z., Kılıç, A. (2014). Somatoform bozukluğu olan hastalarda erken dönem uyumsuz şemalar. Bilişsel Davranışçı Psikoterapi ve Araştırmalar Dergisi, 3, 84-93.
Koptagel İlal, G. (1999). Somatizasyonu nasıl anlamalıyız?-Psikodinamik değerlendirme. Turkiye Klinikleri Journal of Psychiatry, 1(1), 27-33.
Korkut, F. (2003). Rehberlikte önleme hizmetleri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9, 441-452.
Köroğlu, E. (2007). Kişilik bozuklukları. Ankara: HYB Yayıncılık.
Köroğlu, E. (2009). Klinik uygulamada psikiyatri tanı ve tedavi kılavuzları. Ankara: HYB Yayıncılık.
Kring, A.M., Johnson, S.L., Davison, G., Neale, J. (2017). Anormal psikolojisi. (Ç.Ed: Muzaffer Şahin), Nobel Akademik Yayıncılık, (12. Baskıdan Çeviri). Ankara.
Kwak, K.H., Lee, S.J. (2015). A comparative study of early maladaptive schemas in obsessive-compulsive disorder and panic disorder. Psychiatry Research, 230(3), 757-762.
Liberman, R.P. (2011). Yetiyitiminden iyileşmeye: Psikiyatrik iyileştirim kitabı. In: Yıldız M, (Ç.Ed), Ankara: Türkiye Sosyal Psikiyatri Derneği.
Lipowski, Z.J. (1988). Somatization: The concept and its clinical application. Am J Psychiatry, 145(11), 1358-1368.
Lobbestael, J., van Vreeswijk, M., Spinhoven, P., Schouten, E., & Arntz, A. (2010). Reliability and validity of the short Schema Mode Inventory (SMI). Behavioural and Cognitive Psychotherapy, 38, 437-458.
Lyness, J.M., Caine, E.D., King, D.A., Cox, C., & Yoediono, Z. (1999). Psychiatric disorders in older primary care patients. Journal of General Internal Medicine, 14(4), 249-254.
Mahmood, K.T., Khalid, N., & Makhdum, Z. (2010). Adherence to drug therapy in psychiatric patients. Journal of Pharmaceutical Sciences and Research, 2(11), 700-703.
Maslow, A.H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50(4), 370-396.
Masten, A.S. (2001). Ordinary magic: Resilience processes in development. American Psychologist, 56(3), 227-238.
Mogg, K., & Bradley, B.P. (2002). Selective orienting of attention to masked threat faces in social anxiety. Behaviour Research and Therapy, 40(12), 1403-1414.
Montgomery, S.A. (1995). Social phobia: A clinical review. SA Montgomery (Ed), WPA.
Morganet, R.S. (2005). Yaşam becerileri: Ergenler için grupla psikolojik danışma uygulamaları, (1. Baskı), Çev: Sonay Güçray, Alim Kaya, Mesut Saçkes, Ankara: Pegem A Yayıncılık.
Mrazek, P.J., Haggerty, R.J. (1994). Reducing risks for mental disorders: Frontiers for preventive intervention research. Washington, National Academy Press.
Newman, C.F., Leahy, R.L., Beck, A.T., Reilly-Harrington, N.A., Gyulai, L. (2002). Bipolar disorder: A cognitive therapy approach. Washinghton DC: American Psychological Association.
Ohannessian, C.M., Hesselbrock, V.M., Kramer, J., Kuperman, S., Bucholz, K.K., Schuckit, M.A., & Nurnberger, J.I. (2005). The relationship between parental psychopathology and adolescent psychopathology: An examination of gender patterns. Journal of Emotional and Behavioral Disorders, 13(2), 67-76.
Otto, M.W., Reilly-Harrington, N., & Sachs, G.S. (2003). Psychoeducational and cognitive-behavioral strategies in the management of bipolar disorder. Journal of Affective Disorders, 73(1-2), 171-181.
Özdel, K. (2015). Dünden bugüne bilişsel davranışçı terapiler: Teori ve uygulama. Türkiye Klinikleri J Psychiatry-Special Topics, 8(2), 10-20.
Özerdem, A., Tunca, Z. (2010). Hipomanik-manik-karma dönemin sağaltımı. İçinde: İki Uçlu Bozukluk Sağaltım Kılavuzu. Aydemir Ö, Uluahin A, Akdeniz F. (Eds.). Birinci baskı, Ankara, Türkiye Psikiyatri Derneği Yayınları.
Öztürk, M.O., Uluşahin, A. (2018). Ruh sağlığı ve bozuklukları, (15.Baskı). Nobel Tıp Kitabevleri, Ankara.
Pinto-Gouveia, J., Castilho, P., Galhardo, A., & Cunha, M. (2006). Early maladaptive schemas and social phobia. Cognitive Therapy and Research, 30(5), 571-584.
Pişgin, İ., & Özen, D.Ş. (2010). Çocukluktan erişkinliğe obsesif kompulsif bozuklukta hatalı değerlendirme ve inanç alanları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 2(1), 117-131.
Pollett, H. (2007). Mental health promotion: A literature review. Mental Health Promotion Working Group of the Provincial Wellness Advisory Council. Canadian Mental Health Association.
Purdon, C., & Clark, D.A. (2013). Takıntılarla başa çıkma.(Çev.) Gündoğdu, A., & İşcen, P.,(Ed.) Karaosmanoğlu, A. Şaşıoğlu, M., & Azizerli, N. İstanbul: Psikonet Yayınları.
Rachman S.A. (1997). Cognitive theory of obsessions. Behaviour Research and Therapy, 35, 793-802.
Rafaeli, E., Bernstein, D.P., Young, J.E. (2018). Şema terapi. Ayırıcı özellikler. Psikonet yayınları (Altıncı basım), İstanbul.
Ray, P.Ç., Demirkol, M.E., & Tamam, L. (2012). Beden dismorfik bozukluğu. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 4(4), 547-565.
Renner, F., Arntz, A., Leeuw, I., Huibers, M. (2013). Treatment for chronic depression using schema therapy. Clinical Psychology: Science and Practice, 20, 166-180.
Rhein, D., Sukawatana, P. (2015). Thai university student schemas and anxiety symptomatology. International Education Studies, 8(7), 108-126.
Riley, W., Velligan, D., Sajatovic, M., Valenstein, M., Safren, S., Lewis-Fernandez, R., Weiden, P., & Ogedegbe, G. (2009). Adherence to psychiatric treatments. CML Psychiatry, 20(4), 89-96.
Roediger, E. (2015). Şema terapi nedir? Şema terapinin temellerine modellerine ve uygulanmasına giriş. Nobel Akademik Yayıncılık, (Birinci Basım), Ankara.
Ruch, W. (1998). The sense of humor: Explorations of a personality characteristic. Mouton de Gruyter, Berlin/New York.
Ryff, C.D. (1989). Happiness is everything, or is it? Explorations on the meaning of psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 57(6), 1069-1081.
Salkovskis, P.M. (1989). Cognitive-behavioural factors and the persistence of intrusive thoughts in obsessional problems. Behaviour Research and Therapy, 27(6), 677-682.
Sarıkoç, G., Demiralp, M., Özşahin, A., & Açıkel, C.H. (2015). Ruhsal hastalıklarda yardım arama: Hasta yakınlarının tutumlarına yönelik bir çalışma. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(1), 32-38.
Selvi, Y., Beşiroğlu, L., & Aydın, A. (2011). Kronobiyoloji ve duygudurum bozuklukları. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 3(3), 368-386.
Soygüt, G., Çakır, Z., & Karaosmanoğlu, A. (2008). Ebeveynlik biçimlerinin değerlendirilmesi: Young Ebeveynlik Ölçeğinin psikometrik özelliklerine ilişkin bir inceleme. Türk Psikoloji Yazıları, 11(22), 17-30.
Soygüt, G., Gülüm, İ.V., & Karaosmanoğlu, H.A. (2021). Psychometric Properties of the Turkish Young-Rygh Avoidance Inventory. Journal of Cognitive Psychotherapy: An International Quarterly, 35(1), 6-19.
Soygüt, G., Karaosmanoğlu, A., & Çakır, Z. (2009). Assessment of early maladaptive schemas: A psychometric study of the Turkish Young Schema Questionnaire-Short Form-3. Turkish Journal of Psychiatry, 20(1), 75-84.
Stewart, M., Reid, G.J., Mangham, C. (1997). Fostering children's resilience. Journal of Pediatric Nursing, 12(1), 21-31.
Sungur, M.Z. (2013). İki uçlu bozuklukta bilişsel davranışçı terapilerin yeri ve önemi. Journal of Mood Disorders, 3(Suppl. 1), 41-44.
Şahin, D. (2009). Kişilik bozuklukları. Klinik Gelişim, 22(4), 45-55.
Şahin, N.H., Şahin, N. (1992). Reliability and validity of the Turkish version of the Automatic Thoughts Questionnaire. Journal of Clinic Psychology, 48(3), 334-340.
Şenkal Ertürk, İ., Kaynar, G. (2017). Kişilik bozukluklarında şema terapi yaklaşımı. Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6(12), 97-114.
Tarrier, N. (2015). Bilişsel davranışçı terapide vaka formülasyonu-zorlayıcı ve karmaşık vakaların tedavisi. (Ed: Durak, E., Durak, M., Kocatepe, U.). Nobel Yayıncılık, 1.Basım, Ankara.
Taşkın, E.O., Şen., F.S., Aydemir, Ö., Demet, M.M., Özmen, E., İçelli, İ. (2002). Türkiye’de kırsal bir bölgede yaşayan halkın şizofreniye ilişkin tutumları. Türk Psikiyatri Dergisi, 13, 205-214.
Tegin, B. (1990). Üniversite öğrencilerinde depresif belirtilerle atılganlık düzeyi arasındaki ilişki. H.Ü. Edebiyat Fakültesi Dergisi, 1-2, 51-63.
Tunçer, Ö. (1999). Acil psikiyatride somatoform bozukluklar. İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Depresyon, Somatizasyon ve Psikiyatrik Aciller Sempozyumu 2-3 Aralık 1999, İstanbul, s.135-138.
Tükel, R. (2002). Panik bozukluğu. Klinik Psikiyatri Dergisi, 5(3), 5-13.
Türkçapar, H. (2014). Bilişsel terapi. HYB Yayınları, (7.Baskı), Ankara.
Tüzün, O., & Sayar, K. (2006). Bağlanma kuramı ve psikopatoloji. Düşünen Adam, 19(1), 24-39.
Unoka, Z., Tölgyes, T., Czobor, P., & Simon, L. (2010). Eating disorder behavior and early maladaptive schemas in subgroups of eating disorders. The Journal of Nervous and Mental Disease, 198(6), 425-431.
Van Genderen, H., Rijkeboer, M., & Arntz, A. (2012). Theoretical model: Schemas, coping styles, and modes. In M. van Vreeswijk, J. Broersen, & M. Nadort (Eds.), The Wiley-Blackwell Handbook of Schema Therapy: Theory, Research, and Practice (pp.27-40), Wiley-Blackwell.
Vardar, E., & Erzengin, M. (2011). Ergenlerde yeme bozukluklarının yaygınlığı ve psikiyatrik eş tanıları iki aşamalı toplum merkezli bir çalışma. Türk Psikiyatri Dergisi, 22(4), 205-212.
Weissman, A.N., Beck, A.T. (1978). Development and validation of the Dysfunctional Attitude Sclale preliminary investigation. Paper Presented at the Annual Meeting of the American Educational Research Association. p33, 27-31 March 1978. Toronto, Canada.
World Health Organization. (2001). The world health report 2001: Mental health: New understanding, new hope. Geneva, World Health Organization.
Yakın, D. (2014). Bağımlı kişilik örüntüsü ve terapötik işbirliği: Şema odaklı bilişsel davranışçı terapi uygulaması. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, 1(2), 1-13.
Yıldız, M. (2015). İki uçlu bozukluğu olan hastalarda uyku kalitesi, biyolojik ritim örüntüsü ve yaşam kalitesinin tedavi uyumuyla ilişkisi. Yüksek Lisans Tezi, Gaziantep: Gaziantep Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
Yoosefi, A., Rajezi Esfahani, S., Pourshahbaz, A., Dolatshahee, B., Assadi, A., Maleki, F., & Momeni, S. (2016). Early maladaptive schemas in obsessive-compulsive disorder and anxiety disorders. Global Journal of Health Science, 8(10), 167-177.
Young, J. (1990). Cognitive therapy for personality disorders: A schema–focused approach. Sarasota, FL. Professional Resource Pres, s.9.
Young, J. (1994). Young Parenting Inventory. Unpublished Report.
Young, J. (1995). Young Compensation Inventory. New York: Cognitive Therapy Center of New York.
Young, J.E., Klosko, J.S. & Weishaar, M.E. (2003). Schema therapy: A practitioner’s guide. NY: Guilford Press.
Young, J.E., & Rygh, J. (1994). The Young-Rygh Avoidance Inventory. Cognitive Therapy Centre of New York.
Yayınlanan
Lisans
LisansBu İnternet Sitesi içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı, resim, görüntü, fotoğraf, video, müzik vb.) Akademisyen Kitabevine ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceca Kanunu kapsamında korunmaktadır. Bu hakları ihlal eden kişiler, 5846 sayılı Fikir ve Sanat eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Yayınevi ilgili yasal yollara başvurma hakkına sahiptir.