Jinekolojik Kanserler Türleri, Epidemiyolojisi, Belirtileri, Risk Faktörleri ve Evreleme

Özet

Referanslar

Lee NK, Tiro JA, Odunsi K. Disparities in gynecologic cancers. Cancer Journal. 2023;29(6):343-353. doi:10.1097/PPO.0000000000000678

Wang Q, Peng H, Qi X, Wu M, Zhao X. Targeted therapies in gynecological cancers: a comprehensive review of clinical evidence. Signal Transduction and Targeted Therapy. 2020;5(1):137. doi:10.1038/s41392-020-0199-6

Dönmez ÇÇ. Menopoz döneminde jinekolojik kanserlerin önemi. Şimşek A (ed.), Tıp ve Sağlık Bilimlerinde Multidisipliner Bakış Iı içinde. Ankara: İksad Yayınevi; 2023. p.55-79.

Chau JPC, Liu X, Lo SHS, et al. Perioperative enhanced recovery programmes for women with gynaecological cancers. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2022;3(3):CD008239. doi: 10.1002/14651858.CD008239.pub5

Johnson CA, James D, Marzan A, Armaos M. Cervical cancer: An overview of pathophysiology and management. Seminars in oncology nursing. 2019;35(2):166-174. doi: 10.1016/j.soncn.2019.02.003

Balkan E, Oskay Ü. Jinekolojik kanser hastası ve ailesinin psiko-sosyal bakımında sağlık profesyonelinin rolü. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2023;5(1): p.74–83.

Güzel D, Yıldırım N, Besler A, et al. Over kanserinin epidemiyolojisi ve genel sağ kalım özellikleri. Ege Tıp Dergisi. 2019; p.44–49.

Havasi A, Cainap SS, Havasi AT, et al. Ovarian cancer-insights into platinum resistance and overcoming it. Medicina (Kaunas). 2023;59(3):544. doi:10.3390/medicina59030544

Afşin Y, Kamalak Z. Over kanserinde güncel yaklaşımlar ve tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi Ekinci A(ed.), Ankara: İksad Yayınevi. 2022; p.5-75

Charkhchi P, Cybulski C, Gronwald J,et al. CA125 and ovarian cancer: A comprehensive review. Cancers (Basel). 2020;12(12):3730. doi:10.3390/cancers12123730

Topal E, Şanlı Y. Over kanserinde F-18 FDG PET/BT görüntüleme. Nükleer Tıp Seminerleri .2022;8:174-181. doi: 10.4274/nts.galenos.2022.0020

Konstantinopoulos PA, Norquist B, Lacchetti C, et al. Germline and somatic tumor testing in epithelial ovarian cancer: ASCO Guideline. Journal of clinical oncology: official journal of the American Society of Clinical Oncology. 2020;38(11):1222-1245. doi:10.1200/JCO.19.02960

Berek JS, Renz M, Kehoe S, et al. Cancer of the ovary, fallopian tube, and peritoneum: 2021 update. International Journal of Gynecology and Obstetrics. 2021;155(S1):61–85.

Kıroğlu HB. Ovarian cancer. International Journal of Clinical and Medical Case Reports 2023; 30 (4). 5:10–20.

Wichmann IA, Cuello MA. Obesity and gynecological cancers: A toxic relationship. International journal of gynaecology and obstetrics. 2021;155(S1):123-134. doi:10.1002/ijgo.13870

Stewart C, Ralyea C, Lockwood S. Ovarian Cancer: An Integrated Review. Seminars in oncology nursing. 2019;35(2):151-156. doi: 10.1016/j.soncn.2019.02.001

Bilge Ç, Yılmaz B, Oskay Ü. Jinekolojik kanserli kadınların brakiterapi sonrası cinsel işlevinin değerlendirilmesi ve cinsel danışmanlık. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi. 2019;28(3):210-215.

Njoku K, Barr CE, Crosbie EJ. Current and Emerging Prognostic Biomarkers in Endometrial Frontiers in Oncology. 2022;12. doi:10.3389/fonc.2022.890908

Civan C, Kuyumcu S. Endometrium Kanserinde PET Görüntüleme. Nükleer Tıp Seminerleri. 2022; 8:167-173 doi: 10.4274/nts.galenos.2022.0019

Berek JS, Matias-Guiu X, Creutzberg C, et al. FIGO staging of endometrial cancer:2023. International journal of gynaecology and obstetrics.2023;162(2):383-394. doi:10.1002/ijgo.14923

Sung H, Ferlay J, Siegel RL, et al. Global cancer statistics 2020: GLOBOCAN Estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA: a cancer journal for clinicians. 2021;71(3):209-249. doi:10.3322/caac.21660

Burmeister CA, Khan SF, Schäfer G, et al. Cervical cancer therapies: Current challenges and future perspectives. Tumour Virus Research. 2022; 13:200238. doi: 10.1016/j.tvr.2022.200238

Rajaram S, Gupta B. Screening for cervical cancer: Choices & dilemmas. The Indian journal of medical research. 2021 Aug;154(2):210-220. doi:10.4103/ijmr.IJMR_857_20

Eun TJ, Perkins RB. Screening for cervical cancer. The Medical Clinics of North America. 2020;104(6):1063-1078. doi:10.1016/j.mcna.2020.08.006

Liu Y, Xu Y, Jiang W, Ji H, Wang ZW, Zhu X. Discovery of key genes as novel biomarkers specifically associated with HPV-negative cervical cancer. Molecular therapy. Methods & clinical development. 2021;21:492-506. doi:10.1016/j.omtm.2021.03.026

Zhang S, Xu H, Zhang L, Qiao Y. Cervical cancer: Epidemiology, risk factors and screening. Chinese Journal of Cancer Research. 2020;32(6):720-728. doi: 10.21147/j.issn.1000-9604.2020.06.05

WHO. WHO guideline for screening and treatment of cervical pre-cancer lesions for cervical cancer prevention, second edition: use of mRNA tests for human papillomavirus (‎HPV)‎.2021. [Online] https://www.who.int/publications/i/item/9789240040434 adresinden ulaşılmıştır). [Accessed: 16th November 2023]

Castle PE, Einstein MH, Sahasrabuddhe V V. Cervical cancer prevention and control in women living with human immunodeficiency virus. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2021 ;71(6):505-526. doi:10.3322/caac.21696

Acay C, Aba AY. Geriatrik yaş grubundaki kadınlarda jinekolojik kanserlerin kontrolü. Gümüş R, Haspolat YK (ed.) Sağlıklı Yaşlanma ve Kadın içinde. Ankara: Orient Yayınları; 2023. p.12–25

Nalbantoğlu HG, Arslan P. Servikal kanser: Genel bakış. Karatekin University Journal of Science. 2023;2(1):43–50.

Bhatla N, Aoki D, Sharma DN, et al. Cancer of the cervix uteri: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021;155(S1):28–44. doi:10.1002/ijgo.13865

Acar BT, Oter EG, Hilmiye A, Dündar T, Özsoy S, Başli M. Kadınların vulva sağlığı ile ilgili bilgi ve davranışları. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi. 2023;12(3):533-542.

Oonk MHM, Planchamp F, Baldwin P, et al. European Society of Gynaecological Oncology Guidelines for the management of patients with vulvar cancer - Update 2023. International Journal of Gynecological Cancer. 2023;33(7):1023-1043. doi:10.1136/ijgc-2023-004486

IARC (International Agency for Research on Cancer).Cancer today 2020 [Online]. https://gco.iarc.fr/today/home [Accessed: 18th November 2023]

Keskin HG, Tahta T. Vulva kanseri ve vulvektomi sonrası hemşirelik yaklaşımları. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2021;5(1):115–121.

Yılmaz ŞN, Doğan RA. Sık görülen vulvar lezyonlar ve ebelik bakımı. Türk Jinekolojik Onkoloji Dergisi. 2022;22(2):7–12.

Akalın A. Human Papillomavirus (HPV) enfeksiyonu ve HPV aşısında güncel yaklaşımlar. Androloji Bülteni. 2022; 24:133−139

Olawaiye AB, Cuello MA, Rogers LJ. Cancer of the vulva: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021;155(S1):7–18. doi:10.1002/ijgo.13881

Yang J, Delara R, Magrina J, et al. Management and outcomes of primary vaginal Cancer. Gynecologic Oncology. 2020;159(2):456-463. doi:10.1016/j.ygyno.2020.08.036

Adams TS, Rogers LJ, Cuello MA. Cancer of the vagina: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021 Oct 20;155(S1):19–27. doi:10.1002/ijgo.13867

Referanslar

Lee NK, Tiro JA, Odunsi K. Disparities in gynecologic cancers. Cancer Journal. 2023;29(6):343-353. doi:10.1097/PPO.0000000000000678

Wang Q, Peng H, Qi X, Wu M, Zhao X. Targeted therapies in gynecological cancers: a comprehensive review of clinical evidence. Signal Transduction and Targeted Therapy. 2020;5(1):137. doi:10.1038/s41392-020-0199-6

Dönmez ÇÇ. Menopoz döneminde jinekolojik kanserlerin önemi. Şimşek A (ed.), Tıp ve Sağlık Bilimlerinde Multidisipliner Bakış Iı içinde. Ankara: İksad Yayınevi; 2023. p.55-79.

Chau JPC, Liu X, Lo SHS, et al. Perioperative enhanced recovery programmes for women with gynaecological cancers. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2022;3(3):CD008239. doi: 10.1002/14651858.CD008239.pub5

Johnson CA, James D, Marzan A, Armaos M. Cervical cancer: An overview of pathophysiology and management. Seminars in oncology nursing. 2019;35(2):166-174. doi: 10.1016/j.soncn.2019.02.003

Balkan E, Oskay Ü. Jinekolojik kanser hastası ve ailesinin psiko-sosyal bakımında sağlık profesyonelinin rolü. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2023;5(1): p.74–83.

Güzel D, Yıldırım N, Besler A, et al. Over kanserinin epidemiyolojisi ve genel sağ kalım özellikleri. Ege Tıp Dergisi. 2019; p.44–49.

Havasi A, Cainap SS, Havasi AT, et al. Ovarian cancer-insights into platinum resistance and overcoming it. Medicina (Kaunas). 2023;59(3):544. doi:10.3390/medicina59030544

Afşin Y, Kamalak Z. Over kanserinde güncel yaklaşımlar ve tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi Ekinci A(ed.), Ankara: İksad Yayınevi. 2022; p.5-75

Charkhchi P, Cybulski C, Gronwald J,et al. CA125 and ovarian cancer: A comprehensive review. Cancers (Basel). 2020;12(12):3730. doi:10.3390/cancers12123730

Topal E, Şanlı Y. Over kanserinde F-18 FDG PET/BT görüntüleme. Nükleer Tıp Seminerleri .2022;8:174-181. doi: 10.4274/nts.galenos.2022.0020

Konstantinopoulos PA, Norquist B, Lacchetti C, et al. Germline and somatic tumor testing in epithelial ovarian cancer: ASCO Guideline. Journal of clinical oncology: official journal of the American Society of Clinical Oncology. 2020;38(11):1222-1245. doi:10.1200/JCO.19.02960

Berek JS, Renz M, Kehoe S, et al. Cancer of the ovary, fallopian tube, and peritoneum: 2021 update. International Journal of Gynecology and Obstetrics. 2021;155(S1):61–85.

Kıroğlu HB. Ovarian cancer. International Journal of Clinical and Medical Case Reports 2023; 30 (4). 5:10–20.

Wichmann IA, Cuello MA. Obesity and gynecological cancers: A toxic relationship. International journal of gynaecology and obstetrics. 2021;155(S1):123-134. doi:10.1002/ijgo.13870

Stewart C, Ralyea C, Lockwood S. Ovarian Cancer: An Integrated Review. Seminars in oncology nursing. 2019;35(2):151-156. doi: 10.1016/j.soncn.2019.02.001

Bilge Ç, Yılmaz B, Oskay Ü. Jinekolojik kanserli kadınların brakiterapi sonrası cinsel işlevinin değerlendirilmesi ve cinsel danışmanlık. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi. 2019;28(3):210-215.

Njoku K, Barr CE, Crosbie EJ. Current and Emerging Prognostic Biomarkers in Endometrial Frontiers in Oncology. 2022;12. doi:10.3389/fonc.2022.890908

Civan C, Kuyumcu S. Endometrium Kanserinde PET Görüntüleme. Nükleer Tıp Seminerleri. 2022; 8:167-173 doi: 10.4274/nts.galenos.2022.0019

Berek JS, Matias-Guiu X, Creutzberg C, et al. FIGO staging of endometrial cancer:2023. International journal of gynaecology and obstetrics.2023;162(2):383-394. doi:10.1002/ijgo.14923

Sung H, Ferlay J, Siegel RL, et al. Global cancer statistics 2020: GLOBOCAN Estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA: a cancer journal for clinicians. 2021;71(3):209-249. doi:10.3322/caac.21660

Burmeister CA, Khan SF, Schäfer G, et al. Cervical cancer therapies: Current challenges and future perspectives. Tumour Virus Research. 2022; 13:200238. doi: 10.1016/j.tvr.2022.200238

Rajaram S, Gupta B. Screening for cervical cancer: Choices & dilemmas. The Indian journal of medical research. 2021 Aug;154(2):210-220. doi:10.4103/ijmr.IJMR_857_20

Eun TJ, Perkins RB. Screening for cervical cancer. The Medical Clinics of North America. 2020;104(6):1063-1078. doi:10.1016/j.mcna.2020.08.006

Liu Y, Xu Y, Jiang W, Ji H, Wang ZW, Zhu X. Discovery of key genes as novel biomarkers specifically associated with HPV-negative cervical cancer. Molecular therapy. Methods & clinical development. 2021;21:492-506. doi:10.1016/j.omtm.2021.03.026

Zhang S, Xu H, Zhang L, Qiao Y. Cervical cancer: Epidemiology, risk factors and screening. Chinese Journal of Cancer Research. 2020;32(6):720-728. doi: 10.21147/j.issn.1000-9604.2020.06.05

WHO. WHO guideline for screening and treatment of cervical pre-cancer lesions for cervical cancer prevention, second edition: use of mRNA tests for human papillomavirus (‎HPV)‎.2021. [Online] https://www.who.int/publications/i/item/9789240040434 adresinden ulaşılmıştır). [Accessed: 16th November 2023]

Castle PE, Einstein MH, Sahasrabuddhe V V. Cervical cancer prevention and control in women living with human immunodeficiency virus. CA: A Cancer Journal for Clinicians. 2021 ;71(6):505-526. doi:10.3322/caac.21696

Acay C, Aba AY. Geriatrik yaş grubundaki kadınlarda jinekolojik kanserlerin kontrolü. Gümüş R, Haspolat YK (ed.) Sağlıklı Yaşlanma ve Kadın içinde. Ankara: Orient Yayınları; 2023. p.12–25

Nalbantoğlu HG, Arslan P. Servikal kanser: Genel bakış. Karatekin University Journal of Science. 2023;2(1):43–50.

Bhatla N, Aoki D, Sharma DN, et al. Cancer of the cervix uteri: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021;155(S1):28–44. doi:10.1002/ijgo.13865

Acar BT, Oter EG, Hilmiye A, Dündar T, Özsoy S, Başli M. Kadınların vulva sağlığı ile ilgili bilgi ve davranışları. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi. 2023;12(3):533-542.

Oonk MHM, Planchamp F, Baldwin P, et al. European Society of Gynaecological Oncology Guidelines for the management of patients with vulvar cancer - Update 2023. International Journal of Gynecological Cancer. 2023;33(7):1023-1043. doi:10.1136/ijgc-2023-004486

IARC (International Agency for Research on Cancer).Cancer today 2020 [Online]. https://gco.iarc.fr/today/home [Accessed: 18th November 2023]

Keskin HG, Tahta T. Vulva kanseri ve vulvektomi sonrası hemşirelik yaklaşımları. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2021;5(1):115–121.

Yılmaz ŞN, Doğan RA. Sık görülen vulvar lezyonlar ve ebelik bakımı. Türk Jinekolojik Onkoloji Dergisi. 2022;22(2):7–12.

Akalın A. Human Papillomavirus (HPV) enfeksiyonu ve HPV aşısında güncel yaklaşımlar. Androloji Bülteni. 2022; 24:133−139

Olawaiye AB, Cuello MA, Rogers LJ. Cancer of the vulva: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021;155(S1):7–18. doi:10.1002/ijgo.13881

Yang J, Delara R, Magrina J, et al. Management and outcomes of primary vaginal Cancer. Gynecologic Oncology. 2020;159(2):456-463. doi:10.1016/j.ygyno.2020.08.036

Adams TS, Rogers LJ, Cuello MA. Cancer of the vagina: 2021 update. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2021 Oct 20;155(S1):19–27. doi:10.1002/ijgo.13867

Yayınlanan

3 Haziran 2024

Lisans

Lisans