Primitif Sanatta Dışavurum ve Bilinçaltının Yaratıcılığı
Özet
Sanat Kuramları sanatı sınırlı bir çerçeveden tek bir perspektiften yorumlamaya çalışırken aslında çok daha çeşitli öğe, amaç ve yapıyı barındırdığı gözden kaçmaktadır. Bunlardan biri olan bilinçdışının etkileri sanat var olduğundan beri ve neredeyse her türlü sanat anlayışında görülmekte ve sanat bir şekilde sanatçının içsel dünyasının bir dışavurumunu barındırmış ve barındırmaktadır.
Sanatın güdümleyici itkileri arasında hazzın dışında insan psişesi, insanın dış dünya ve yaşamla hesaplaşması, varoluş bunaltısı ve yaşamın sorunlarına karşı hoşnutsuzluk yatar. Bu olgunun netleşmesi özellikle sanatın kökeni inmek üzere primitif insanın günümüzde adına sanat dediğimiz biçim yaratma dürtüsünün temel dinamiklerini irdelemekten geçer. Primitif insanın evren ve doğa karşısındaki konumu ve korkuları primitif sanatı ve stilini yaratan başlıca itkilerdir.
Bu süreçte bilinçdışı yetenekli bir sanatçı gibi son derece yaratıcı bir şekilde imge yaratır, kurgular ve metaforlar kullanır. Bilinçdışının bu yaratıcılığı rüyada ve mitlerde kendini gösterdiği gibi sanatta da en önemli rolü oynar.
Referanslar
Freud, S. (2001). Sanat ve Sanatçılar Üzerine (3. b.). (K. Şipal, Çev.) İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Freud, S. (2011). Haz ilkesinin Ötesinde İd ve Ben (3. b.). (A. Babaoğlu, Çev.) istanbul: Metis Yayınlar.
Fromm, E. (1994). Kendini Savunan İnsan (4. b.). (N. Arat, Çev.) İstanbul: Say Yayınları.
Hegel. (1936). Estetik. (S. K. Yetkin, Çev.) İstanbul: Vakit Matbaası.
Honour, H., & Fleming, j. (2016). Dünya Sanat Tarihi (1. b.). (H. Abacı, Çev.) İstanbul: Alfa BasımYayım.
Horkheimer, M., & Adorno, T. W. (1995). Aydınlanmanın Diyaliktiği. (O. Özügül, Çev.) İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
Merleau-Ponty, M. (2012). Göz ve Tin (3. b.). (A. Soysal, Çev.) İstanbul: Metis Yayınları.
Read, H. (2014). Sanatın Anlamı. (N. Asgari, Çev.) İstanbul: Hayalperest Yayınev.
Richard, L. (1999). Ekspresyonizm sanat ansiklopedisi (3. b.). (B. Madra, S. Gürsoy, & İ. Usmanbaş, Çev.) İstanbul: Remzi Kitapevi.
Şeriati, A. (1997). Sanat. (E. Okumuş, Çev.) İstanbul: Şura Yayınları.
Thomson, G. (1991). İnsanın Özü (4. b.). (C. Üster, Çev.) İstanbul: Payel Yayınevi.
Tunalı, İ. (tarih yok). B.Croce Estetik'ine Giriş.
Worringer, W. (1983). Soyutlama ve Özdeşleyim (3. b.). (İ. Tunali, Çev.) İstanbul: Remzi Kitapevi.
Referanslar
Freud, S. (2001). Sanat ve Sanatçılar Üzerine (3. b.). (K. Şipal, Çev.) İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
Freud, S. (2011). Haz ilkesinin Ötesinde İd ve Ben (3. b.). (A. Babaoğlu, Çev.) istanbul: Metis Yayınlar.
Fromm, E. (1994). Kendini Savunan İnsan (4. b.). (N. Arat, Çev.) İstanbul: Say Yayınları.
Hegel. (1936). Estetik. (S. K. Yetkin, Çev.) İstanbul: Vakit Matbaası.
Honour, H., & Fleming, j. (2016). Dünya Sanat Tarihi (1. b.). (H. Abacı, Çev.) İstanbul: Alfa BasımYayım.
Horkheimer, M., & Adorno, T. W. (1995). Aydınlanmanın Diyaliktiği. (O. Özügül, Çev.) İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
Merleau-Ponty, M. (2012). Göz ve Tin (3. b.). (A. Soysal, Çev.) İstanbul: Metis Yayınları.
Read, H. (2014). Sanatın Anlamı. (N. Asgari, Çev.) İstanbul: Hayalperest Yayınev.
Richard, L. (1999). Ekspresyonizm sanat ansiklopedisi (3. b.). (B. Madra, S. Gürsoy, & İ. Usmanbaş, Çev.) İstanbul: Remzi Kitapevi.
Şeriati, A. (1997). Sanat. (E. Okumuş, Çev.) İstanbul: Şura Yayınları.
Thomson, G. (1991). İnsanın Özü (4. b.). (C. Üster, Çev.) İstanbul: Payel Yayınevi.
Tunalı, İ. (tarih yok). B.Croce Estetik'ine Giriş.
Worringer, W. (1983). Soyutlama ve Özdeşleyim (3. b.). (İ. Tunali, Çev.) İstanbul: Remzi Kitapevi.
