Yeşil Bina Sertifika Sistemleri ve Yeşil Binalarda Proje Yönetimi
Özet
1970’lerden itibaren sürdürülebilirlik kavramı ve çevreye duyarlılık önem kazanmaya başlamıştır. Çevreye en büyük etkiye sahip olan inşaat endüstrisi üzerine odaklanılmış, yapıların çevreye etkisini azaltmak ve değerlendirmek amacıyla gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde yeşil bina sertifika sistemleri ortaya atılmıştır. Bu sistemler, inşaat projelerini enerji, su, iç ortam kalitesi, malzeme ve kaynak kullanımı, doğal ve yapılı çevreyle ilişki, ulaşım vb. konularda değerlendirmektedir. Bu değerlendirme için sistemi geliştiren ülkenin standart ve yönetmelikleri esas alınır. Proje yönetimi, projeleri kapsam, zaman ve maliyet kısıtları içerisinde istenen kalite düzeyini sağlayacak şekilde bitirmeyi hedeflemektedir. Bu çalışmada yeşil bina sertifika sistemlerinin uygulama özellikleri incelendikten sonra bir yeşil bina üretiminin proje yönetim ilkeleri çerçevesinde ele alınışındaki önemli noktalara yer verilmektedir. Sürdürülebilirlik konuları daha yoğun disiplinler arası çalışma gerektirmektedir. Bu sebeple, proje yöneticisi işveren, mimar, mühendisler ve yüklenici dahil olmak üzere değişik tarafların çalışmalarını ve yaklaşımlarını koordine etmek üzere daha yoğun çaba sarf etmelidir. Yeşil bina kapsamında projenin hedeflerinin belirlenmesi, bu hedeflerin açık bir şekilde anlaşılması ve bu hedeflere ulaşmak üzere uygulanması gereken inşaat pratiklerinin belirlenmesi bu çaba dahilindedir. Sertifikalandırma süreci de yeşil bina üretiminde proje yönetiminin bir parçasıdır. Titizlikle takip edilmesi ve yönetilmesi gereklidir. Ek olarak, projenin erken aşamalarında, bütünleşik proje teslim yönteminin kullanılması ile işbirliğinin sağlanması, iş değişikliklerinin azaltılması ile maliyet aşımlarının ve proje tesliminin gecikmesinin önlenmesine katkıda bulunabilir.
Referanslar
Assefa, G., Glaumann, M., Malmqvist, T., Kindembe, B., Hult, M., Myhr, U., Eriksson, O. (2007). Environmental assessment of building properties - where natural and social sciences meet: the case of ecoeffect, Building and Environment, 42 (3), 1458-1464.
CEN (2015), European Committee for Standardization, Developing a European Standard, Erişim adresi: https://www.cen.eu/work/ENdev/how/Pages/default.aspx
Castro-Lacouture, D., Sefair, J. A., Flores, L., Medaglia, A. L. (2009). Optimization model for the selection of materials using a LEED-based green building rating system in Columbia, Building and Environment 44, 1162-1172.
Chen, M., Chen, J., Cheng, X., (2011). Life cycle incremental cost-benefit analysis of green building, Applied Mechanics and Materials, Vols. 71-78, pp. 4645-4651, DOI 10.4028/www.scientific.net/AMM.71-78.4645
Clapham, M., Foo, S., Quadir, J., (2008). Development of a Canadian national standard on design for disassembly and adaptability for buildings, Journal of ASTM International, 5 (2), 80-84.
ÇEDBİK (2019). B.E.S.T. Konut Sertifikası, Binalarda Ekolojik ve Sürdürülebilir Tasarım Konut Sertifikası, Kullanım Kılavuzu, 2019 Ağustos Versiyon 2.0. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://ik.imagekit.io/eywz9hvpg/cedbik/media/page/12/attachments/b-e-s-t-konut-sertifika-kilavuzu-2019-agustos-v-2-0.pdf?v=100919110112
Ç.Ş.İ.D.B. (2022a). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Yeşil Sertifika Değerlendirme Kılavuzu, 12 Haziran, 31864 Sayılı Resmi Gazete Eki 1, Ankara, Turkey. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1-1.pdf
Ç.Ş.İ.D.B. (2022b). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği. 12.06.2022 tarihli ve 31864 Sayılı Resmi Gazete, (2022). Madde 1(1). Erişim Tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1.htm
(Ç.Ş.İ.D.B., 2022c). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği. 12.06.2022 tarihli ve 31864 Sayılı Resmi Gazete, (2022). Madde 2(1). Erişim Tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1.htm
Doğan, M., Seçme, D., Akten, M. (2018). Çevre Dostu Binalar ve Yeşil Bina Sertifika Sistemleri. Akademia Disiplinlerarası Bilimsel Araştırmalar Dergisi 4 (1), 19-27, ISSN: 2548-0987. Erişim tarihi: 10.01.2024. Erişim linki: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/614587
Ergönül, S., Özgünler M. Arpacıoğlu, Ü. (2014). Sürdürülebilir Enerji Etkin Binalar – Seebtr Final Raporu. BİL-74 “Yapılarda Enerji Verimliliği Araştırma-Geliştirme Bilgi Paylaşım Sisteminin Oluşturulması” Projesi. Erişim tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.academia.edu/4729960/Yap%C4%B1larda_Enerji_Verimlili%C4%9Fi_Ara%C5%9Ft%C4%B1rma_Geli%C5%9Ftirme_Bilgi_Payla%C5%9F%C4%B1m_Sisteminin_Olu%C5%9Fturulmas%C4%B1_Projesi_S%C3%BCrd%C3%BCr%C3%BClebilir_Enerji_Etkin_Binalar_Sustainable_Energy_Efficient_Buildings_SEEB_Tr_Sertifika_Sistemi
Franzoni, E. (2011). Materials selection for green buildings: which tools for engineers and architects, International Conference on Green Buildings and Sustainable Cities, Procedia Engineering, DOI 10.1016/j.proeng.2011.11.2090
Gurgun, A.P., Arditi, D., Vilar, P.C. (2016). Impacts of construction risks on costs in LEED-Certified projects. Journal of Green Buildings, 11 (4), 163-181.
Halliday, S. (2008). Sustainable Construction, Butterworth-Heinemann, Stoneham, Mass.
InternationalStandards Organization (ISO), (2006). Environmental Management-Life-Cycle Assessment - Principles and Framework, International Standard 14040.
International Standards Organization / Technical Committee 207, ISO/TC 207, (2017). Environmental management. Erişim tarihi: 12.02.2024 Erişim linki: https://www.iso.org/committee/54808.html
Kelly, W.E., (2007), Introducing standards and sustainable design, Journal of ASTM International, 4 (7), 45-55.
Komurlu, R., Gurgun, A. P., Arditi, D. (2013a). Assessment of indoor environmental quality and water efficiency in green building certification systems in developing countries, Smart and Green Buildings Conference and Exhibition. Gazi Uni., May, 23-24.
Komurlu, R., Gurgun, A. P., Somali, B. (2013b). Yeşil bina sertifikalandırma süreç yönetimi ve kullanım aşamasında sağlanan faydalar. Mimarlıkta Malzeme Dergisi, TMMOB Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi, 2013/2, Yıl: 8, Sayı: 24, 57-63, ISSN 1306-6501 24.
Komurlu, R., Arditi, D., Gurgun, A. P. (2014). Applicability of LEED’s energy and atmosphere category in three developing countries, Energy and Buildings, 84, 690-697.
Komurlu, R., Arditi, D., Gurgun, A. P. (2015). Energy and atmosphere standards for sustainable design and construction in different countries, Energy and Buildings, 90, 156-165.
Komurlu, R., Arditi, D. (2017). “Project Management in Green Building Production”, Ecology, Planning and Design, Koleva, I., Duman Yuksel, U., Benaabidate, L. (Editors), St. Kliment Ohridski University Press Sofia, ISBN: 978-954-07-4270-0, Chapter 1, 1-11. https://www.academia.edu/109090988/Project_Management_in_Green_Building_Production
Komurlu, R., Arditi, D. (2015). The Importance of Standards in Green Building Certification Systems. 12th International Confererence on Standardization, Protypes, and Quality: A Means of Balkan Countries Collaboration, Main Theme: Proypes-Models in Architecture from Antiquity to the Future, October 22-24, Kocaeli University, Kocaeli, Turkey.
Kömürlü, R. (2018). Yeşil Bina Kavramı ve Proje Yönetimi (Green Building Concept and Project Management). Yapı Dergisi, Sayı: 438, Haziran, Prchitect İletişim Ltd. Şti, ISSN: 1300-3437, 48-51, Istanbul, Türkiye.
Lee, B., Trcka, M., Hansen, J. L. M., (2011). Embodied energy of building materials and green building rating systems - A case study for industrial halls, Sustainable Cities and Society, 1, 67-71, DOI 10.10106,j.scs.2011.02.002.
Lee, Y. (2011). Comparisons of indoor air quality and thermal comfort quality between certification levels of LEED-Certified buildings in USA, Indoor and Built Environment, 20(5), 476-564.
Lent, T., Walsh, B., (2008). Rethinking green building standards for comprehensive continuous improvement, Journal of ASTM International, 5 (2), Paper ID: JAI101184.
Lippiatt, B. C., Helgeson, J. F., (2008). NIST BusiBEES METRICS AND TOOLS FOR GREEN BUILDINGS, Proceedings of the World Sustainable Buildings Conference 08, Melbourne, Australia, ISBN 978-0-646-50372-1.
Project Management Institute (2021), A Guide to the Project Management Body of Knowledge, Seventh Edition, Project Management Institute, Newton Square, PA.
Reijnders, L., van Roekel, A. (1999). Comprehensive and adequacy of tools for environmental improvement of buildings, Journal of Clean Production, 7 (3), 221-225.
Robichaud, L. B., Anantatmula, V. S., (2011). Greening project management practices for sustainable Construction, Journal of Management in Engineering, 27 (1), 48-57, DOI 10.1061/(ASCE)ME.1943-5479.0000030.
Todd, J. A., Boecker, J. (2008). Continuous improvements of the U. S. Green Building Council’s leadership in energy and environmental design (LEED) rating system, Journal of ASTM International, 5 (1), Paper ID: JAI101095.
Todd, J. A., Geissler, S. (1999). Regional and cultural issues in environmental performance assessment for buildings, Building Research and Information, 2 (4), 247-256.
TSE (2014) Türk Standartları Enstitüsü, Ürün Belgelendirme Hizmetleri. TSE Güvenli Yeşil Bina Belgelendirme Usul ve Esasları. Erişim tarihi: 10.01.2024, Erişim linki: https://www.tse.org.tr/urun-belgelendirme-hizmetleri/
UNEP, United Nations Environmental Program (2018). 2018 Global Status Report: Towards a Zero-emission, Efficient and Resilient Buildings and Construction Sector, Erişim Tarihi: 12.02.2024. Erişim linki: https://wedocs.unep.org/handle/20.500.11822/27140
Wang, N., Wei, K., Sun, H., (2014). Whole Life Project Management Approach to Sustainability, Journal of Management in Engineering, ASCE, DOI 10.1061/(ASCE)ME.1943-5479.0000185.
WCED, World Council on Environment and Development (1987). Report of the World Commission on Environment and Development: Our Common Future, United Nations Development Programme, Erişim adresi: http://www.un-documents.net/our-common-future.pdf
Westkamper, E., Alting, L., Arndt, G., (2000). Life cycle management and assessment: Approaches and visions towards sustainable manufacturing, CIRP Annals - Manufacturing Technology, 49 (2), 501-526.
Wilson, J.M., Bowen, J.M., (2007). Development of American national standards for sustainable building products, Journal of ASTM International, 4 (7), Paper ID: JAI101072.
Wu, P., Low, S. P., (2010). Project management and green buildings: Lessons from the rating systems, Journal of Professional Issues in Engineering Education and Practice, 136 (2), 64-70, DOI 10.1061/(ASCE)EI.1943-5541.0000006.
Referanslar
Assefa, G., Glaumann, M., Malmqvist, T., Kindembe, B., Hult, M., Myhr, U., Eriksson, O. (2007). Environmental assessment of building properties - where natural and social sciences meet: the case of ecoeffect, Building and Environment, 42 (3), 1458-1464.
CEN (2015), European Committee for Standardization, Developing a European Standard, Erişim adresi: https://www.cen.eu/work/ENdev/how/Pages/default.aspx
Castro-Lacouture, D., Sefair, J. A., Flores, L., Medaglia, A. L. (2009). Optimization model for the selection of materials using a LEED-based green building rating system in Columbia, Building and Environment 44, 1162-1172.
Chen, M., Chen, J., Cheng, X., (2011). Life cycle incremental cost-benefit analysis of green building, Applied Mechanics and Materials, Vols. 71-78, pp. 4645-4651, DOI 10.4028/www.scientific.net/AMM.71-78.4645
Clapham, M., Foo, S., Quadir, J., (2008). Development of a Canadian national standard on design for disassembly and adaptability for buildings, Journal of ASTM International, 5 (2), 80-84.
ÇEDBİK (2019). B.E.S.T. Konut Sertifikası, Binalarda Ekolojik ve Sürdürülebilir Tasarım Konut Sertifikası, Kullanım Kılavuzu, 2019 Ağustos Versiyon 2.0. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://ik.imagekit.io/eywz9hvpg/cedbik/media/page/12/attachments/b-e-s-t-konut-sertifika-kilavuzu-2019-agustos-v-2-0.pdf?v=100919110112
Ç.Ş.İ.D.B. (2022a). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Yeşil Sertifika Değerlendirme Kılavuzu, 12 Haziran, 31864 Sayılı Resmi Gazete Eki 1, Ankara, Turkey. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1-1.pdf
Ç.Ş.İ.D.B. (2022b). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği. 12.06.2022 tarihli ve 31864 Sayılı Resmi Gazete, (2022). Madde 1(1). Erişim Tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1.htm
(Ç.Ş.İ.D.B., 2022c). T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Binalar ile Yerleşmeler İçin Yeşil Sertifika Yönetmeliği. 12.06.2022 tarihli ve 31864 Sayılı Resmi Gazete, (2022). Madde 2(1). Erişim Tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/06/20220612-1.htm
Doğan, M., Seçme, D., Akten, M. (2018). Çevre Dostu Binalar ve Yeşil Bina Sertifika Sistemleri. Akademia Disiplinlerarası Bilimsel Araştırmalar Dergisi 4 (1), 19-27, ISSN: 2548-0987. Erişim tarihi: 10.01.2024. Erişim linki: chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/614587
Ergönül, S., Özgünler M. Arpacıoğlu, Ü. (2014). Sürdürülebilir Enerji Etkin Binalar – Seebtr Final Raporu. BİL-74 “Yapılarda Enerji Verimliliği Araştırma-Geliştirme Bilgi Paylaşım Sisteminin Oluşturulması” Projesi. Erişim tarihi: 10.01.2024. Erişim Linki: https://www.academia.edu/4729960/Yap%C4%B1larda_Enerji_Verimlili%C4%9Fi_Ara%C5%9Ft%C4%B1rma_Geli%C5%9Ftirme_Bilgi_Payla%C5%9F%C4%B1m_Sisteminin_Olu%C5%9Fturulmas%C4%B1_Projesi_S%C3%BCrd%C3%BCr%C3%BClebilir_Enerji_Etkin_Binalar_Sustainable_Energy_Efficient_Buildings_SEEB_Tr_Sertifika_Sistemi
Franzoni, E. (2011). Materials selection for green buildings: which tools for engineers and architects, International Conference on Green Buildings and Sustainable Cities, Procedia Engineering, DOI 10.1016/j.proeng.2011.11.2090
Gurgun, A.P., Arditi, D., Vilar, P.C. (2016). Impacts of construction risks on costs in LEED-Certified projects. Journal of Green Buildings, 11 (4), 163-181.
Halliday, S. (2008). Sustainable Construction, Butterworth-Heinemann, Stoneham, Mass.
InternationalStandards Organization (ISO), (2006). Environmental Management-Life-Cycle Assessment - Principles and Framework, International Standard 14040.
International Standards Organization / Technical Committee 207, ISO/TC 207, (2017). Environmental management. Erişim tarihi: 12.02.2024 Erişim linki: https://www.iso.org/committee/54808.html
Kelly, W.E., (2007), Introducing standards and sustainable design, Journal of ASTM International, 4 (7), 45-55.
Komurlu, R., Gurgun, A. P., Arditi, D. (2013a). Assessment of indoor environmental quality and water efficiency in green building certification systems in developing countries, Smart and Green Buildings Conference and Exhibition. Gazi Uni., May, 23-24.
Komurlu, R., Gurgun, A. P., Somali, B. (2013b). Yeşil bina sertifikalandırma süreç yönetimi ve kullanım aşamasında sağlanan faydalar. Mimarlıkta Malzeme Dergisi, TMMOB Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi, 2013/2, Yıl: 8, Sayı: 24, 57-63, ISSN 1306-6501 24.
Komurlu, R., Arditi, D., Gurgun, A. P. (2014). Applicability of LEED’s energy and atmosphere category in three developing countries, Energy and Buildings, 84, 690-697.
Komurlu, R., Arditi, D., Gurgun, A. P. (2015). Energy and atmosphere standards for sustainable design and construction in different countries, Energy and Buildings, 90, 156-165.
Komurlu, R., Arditi, D. (2017). “Project Management in Green Building Production”, Ecology, Planning and Design, Koleva, I., Duman Yuksel, U., Benaabidate, L. (Editors), St. Kliment Ohridski University Press Sofia, ISBN: 978-954-07-4270-0, Chapter 1, 1-11. https://www.academia.edu/109090988/Project_Management_in_Green_Building_Production
Komurlu, R., Arditi, D. (2015). The Importance of Standards in Green Building Certification Systems. 12th International Confererence on Standardization, Protypes, and Quality: A Means of Balkan Countries Collaboration, Main Theme: Proypes-Models in Architecture from Antiquity to the Future, October 22-24, Kocaeli University, Kocaeli, Turkey.
Kömürlü, R. (2018). Yeşil Bina Kavramı ve Proje Yönetimi (Green Building Concept and Project Management). Yapı Dergisi, Sayı: 438, Haziran, Prchitect İletişim Ltd. Şti, ISSN: 1300-3437, 48-51, Istanbul, Türkiye.
Lee, B., Trcka, M., Hansen, J. L. M., (2011). Embodied energy of building materials and green building rating systems - A case study for industrial halls, Sustainable Cities and Society, 1, 67-71, DOI 10.10106,j.scs.2011.02.002.
Lee, Y. (2011). Comparisons of indoor air quality and thermal comfort quality between certification levels of LEED-Certified buildings in USA, Indoor and Built Environment, 20(5), 476-564.
Lent, T., Walsh, B., (2008). Rethinking green building standards for comprehensive continuous improvement, Journal of ASTM International, 5 (2), Paper ID: JAI101184.
Lippiatt, B. C., Helgeson, J. F., (2008). NIST BusiBEES METRICS AND TOOLS FOR GREEN BUILDINGS, Proceedings of the World Sustainable Buildings Conference 08, Melbourne, Australia, ISBN 978-0-646-50372-1.
Project Management Institute (2021), A Guide to the Project Management Body of Knowledge, Seventh Edition, Project Management Institute, Newton Square, PA.
Reijnders, L., van Roekel, A. (1999). Comprehensive and adequacy of tools for environmental improvement of buildings, Journal of Clean Production, 7 (3), 221-225.
Robichaud, L. B., Anantatmula, V. S., (2011). Greening project management practices for sustainable Construction, Journal of Management in Engineering, 27 (1), 48-57, DOI 10.1061/(ASCE)ME.1943-5479.0000030.
Todd, J. A., Boecker, J. (2008). Continuous improvements of the U. S. Green Building Council’s leadership in energy and environmental design (LEED) rating system, Journal of ASTM International, 5 (1), Paper ID: JAI101095.
Todd, J. A., Geissler, S. (1999). Regional and cultural issues in environmental performance assessment for buildings, Building Research and Information, 2 (4), 247-256.
TSE (2014) Türk Standartları Enstitüsü, Ürün Belgelendirme Hizmetleri. TSE Güvenli Yeşil Bina Belgelendirme Usul ve Esasları. Erişim tarihi: 10.01.2024, Erişim linki: https://www.tse.org.tr/urun-belgelendirme-hizmetleri/
UNEP, United Nations Environmental Program (2018). 2018 Global Status Report: Towards a Zero-emission, Efficient and Resilient Buildings and Construction Sector, Erişim Tarihi: 12.02.2024. Erişim linki: https://wedocs.unep.org/handle/20.500.11822/27140
Wang, N., Wei, K., Sun, H., (2014). Whole Life Project Management Approach to Sustainability, Journal of Management in Engineering, ASCE, DOI 10.1061/(ASCE)ME.1943-5479.0000185.
WCED, World Council on Environment and Development (1987). Report of the World Commission on Environment and Development: Our Common Future, United Nations Development Programme, Erişim adresi: http://www.un-documents.net/our-common-future.pdf
Westkamper, E., Alting, L., Arndt, G., (2000). Life cycle management and assessment: Approaches and visions towards sustainable manufacturing, CIRP Annals - Manufacturing Technology, 49 (2), 501-526.
Wilson, J.M., Bowen, J.M., (2007). Development of American national standards for sustainable building products, Journal of ASTM International, 4 (7), Paper ID: JAI101072.
Wu, P., Low, S. P., (2010). Project management and green buildings: Lessons from the rating systems, Journal of Professional Issues in Engineering Education and Practice, 136 (2), 64-70, DOI 10.1061/(ASCE)EI.1943-5541.0000006.